কাৰাগাৰৰ পৰা মুখ্যমন্ত্ৰীৰ দায়িত্ব পালন কেজৰিৱালৰ, কিমান সাংবিধানিক ? - Opinion Over Arvind Kejriwal

নেশ্যনেল ডেস্ক,২৫ মাৰ্চ : ইডিৰ গ্ৰেপ্তাৰক লৈ অসন্তুষ্ট দিল্লীৰ মুখ্যমন্ত্ৰী অৰবিন্দ কেজৰিৱাল । অসন্তুষ্টিৰ মাজতে তেওঁ এতিয়া কাৰাগাৰত দিন কটাইছে । কিন্তু কাৰাগাৰলৈ যোৱাৰ পিচত তেওঁ মুখ্যমন্ত্ৰীৰ পদ ত্যাগ কৰিব লাগে নে নালাগে ? ইয়াক লৈ দেশজুৰি বিতৰ্ক চলি আছে । কেজৰিৱালৰ দল আম আদমি পাৰ্টীয়ে স্পষ্টভাৱে কৈছে যে তেওঁ কাৰাগাৰৰ পৰা চৰকাৰ চলাব পাৰিব । আনকি দিল্লী বিধানসভাৰ অধ্যক্ষইও কৈছে যে কেজৰিৱালে মুখ্যমন্ত্ৰী হিচাপে দায়িত্ব অব্যাহত ৰাখিব পাৰিব ।

ইফালে বিজেপি মিত্ৰজোঁট নেচনেল ডেমক্ৰেটিক এলায়েন্সৰ নেতাসকলে কৈছে যে সাংবিধানিক কৰ্তৃপক্ষই নহয় অপৰাধীসকলেহে কাৰাগাৰৰ পৰা তেওঁলোকৰ সাম্ৰাজ্য চলাব বুলি জনা যায় । তেওঁলোকে জে জয়াললিতা, লালু প্ৰসাদ যাদৱ, উমা ভাৰতী, বি এছ এডিয়ুৰাপ্পা আৰু শেহতীয়াকৈ হেমন্ত চোৰেনৰ উদাহৰণ দাঙি ধৰিছে । যিসকলে কাৰাগাৰলৈ যোৱাৰ পূৰ্বে পদত্যাগ কৰিছিল আৰু তেওঁৰ উত্তৰাধিকাৰীসকলক শাসনভাৰ অৰ্পণ কৰিছিল । এয়া প্ৰথমবাৰ হৈছে যে এগৰাকী মুখ্যমন্ত্ৰীয়ে কাৰাগাৰৰ পৰা ৰাজ্য চলাই আছে ।

অৱশ্যে বিশেষজ্ঞসকলৰ মতামত পৃথক । কিছুমানে কৈছে যে কেজৰিৱালক মুখ্যমন্ত্ৰী হিচাপে বাহাল ৰখাৰ ক্ষেত্ৰত কোনো সাংবিধানিক বাধা নাই । কিন্তু আন একাংশই আশ্চৰ্য প্ৰকাশ কৰি কৈছে যে ন্যায়িক জিম্মালৈ প্ৰেৰণ কৰাৰ পিচত তেওঁ কেনেকৈ এক ৰাজহুৱা কাৰ্যালয় দখল কৰি থাকিব পাৰে যাৰ ওপৰত অধিক নৈতিকতাৰ অধিকাৰ থাকে ।

ইয়াৰ পূৰ্বে, উচ্চ ন্যায়ালয় আৰু উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ৰায়সমূহে এই সিদ্ধান্তত উপনীত হৈছে যে সাংবিধানিক নৈতিকতা, সুশাসন আৰু সাংবিধানিক বিশ্বাস হৈছে ৰাজহুৱা পদত অধিষ্ঠিত হোৱাৰ মৌলিক নিয়ম । এছ ৰামচন্দ্ৰন বনাম ভি চেন্থিলবালাজীৰ মাদ্ৰাজ উচ্চ ন্যায়ালয়ৰ শেহতীয়া ৰায়ত আদালতে এই বিষয়ত কৰা যুক্তিবোৰ পৰীক্ষা কৰি কৈছিল যে 'বিত্তীয় কেলেংকাৰী'ৰ অভিযোগ উত্থাপিত হ'লে মন্ত্ৰীজনে ৰাজহুৱা পদত অধিষ্ঠিত হোৱাৰ অধিকাৰ হেৰুৱাব লাগিব নেকি ?

যুক্তিবোৰে মনোজ নেৰুলা বনাম ইউনিয়ন অফ ইণ্ডিয়াত উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ২০১৪ চনৰ সাংবিধানিক বিচাৰপীঠৰ ৰায়ৰ কথা উল্লেখ কৰে, য'ত কোৱা হৈছিল যে ৰাজহুৱা পদত অধিষ্ঠিত হোৱাৰ মৌলিক নিয়মবোৰ হৈছে সাংবিধানিক নৈতিকতা যি হৈছে আইনৰ শাসন, সুশাসনৰ বিপৰীতে কাম কৰা পৰিহাৰ কৰা যাৰ উদ্দেশ্য হৈছে বৃহত্তৰ জনস্বাৰ্থত ভাল কৰাৰ লক্ষ্য আৰু সাংবিধানিক বিশ্বাস অৰ্থাৎ ৰাজহুৱা কাৰ্যালয়ৰ সৈতে সংলগ্ন অধিক পৰিমাণৰ নৈতিকতা বজাই ৰখা । উচ্চ ন্যায়ালয়ে সন্মত হৈছিল যে নাগৰিকসকলে আশা কৰে যে ক্ষমতাত থকা ব্যক্তিসকলৰ নৈতিক আচৰণৰ মান অধিক থাকিব লাগে ।

ইয়াৰ উপৰিও, এজন ৰাজহুৱা কৰ্মচাৰী হিচাপে মুখ্যমন্ত্ৰীৰ দায়িত্ব আৰু দায়িত্ব পালনৰ ক্ষেত্ৰত ব্যৱহাৰিকতাৰ বিষয়ো আছে । এজন বন্দী কাৰাগাৰৰ নিয়মৰ অধীন । কাৰাগাৰত কেবিনেট বৈঠকত সভাপতিত্ব কৰা বা বিষয়াসকলক সাক্ষাৎ কৰা আৰু ফাইলবোৰ পৰীক্ষা কৰা আৰু আদেশ দিয়াটো তেওঁৰ বাবে ব্যৱহাৰিক নহ'ব পাৰে ।

আকৌ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে কৈছে যে অসামৰিক কৰ্মচাৰীসকলে কিছুমান ব্যতিক্ৰমী পৰিস্থিতিৰ বাহিৰে ৰাজনৈতিক বিষয়াসকলৰ মৌখিক নিৰ্দেশনা অনুসৰি কাম কৰাৰ পৰা বিৰত থাকিব লাগিব । আদালতে হোতা সমিতি (২০০৪) আৰু সান্থানম সমিতিৰ প্ৰতিবেদনৰ পৰামৰ্শবোৰ উল্লেখ কৰিছিল, যিয়ে 'ৰাজহুৱা কৰ্মচাৰীসকলৰ দ্বাৰা নিৰ্দেশনা আৰু নিৰ্দেশনা লিপিবদ্ধ কৰাৰ প্ৰয়োজনীয়তা' উল্লেখ কৰিছিল ।

এই অচলাৱস্থাৰ পৰা পৰিত্ৰাণৰ বাবে আপ নেতাসকলে পৰামৰ্শ দিছে যে কেজৰিৱালক চৰকাৰ চলাবলৈ সক্ষম কৰিবলৈ অস্থায়ী কাৰাগাৰ হিচাপে ঘোষণা কৰা এটা ভৱনত ৰাখিব লাগে । আনটো উপায় হ'ল দিল্লীৰ লেফটেনেণ্ট গভৰ্ণৰে ৰাষ্ট্ৰপতি শাসনৰ পৰামৰ্শ দিব লাগে যদি তেওঁ অনুভৱ কৰে যে কেজৰিৱালৰ কাৰাবাসৰ বাবে, দিল্লীকেন্দ্ৰীয় শাসিত অঞ্চল সংবিধান অনুসৰি পৰিচালিত কৰিব নোৱাৰি (ভাৰতৰ সংবিধানৰ অনুচ্ছেদ ৩৫৬: সাংবিধানিক আহিলাৰ বিফলতা)।

ঘোষণা : এই প্ৰবন্ধটোত প্ৰকাশিত মতামতসমূহ লেখকৰ ব্যক্তিগত ।

লগতে পঢ়ক :কেজৰিৱালক গ্ৰেপ্তাৰৰ বিৰুদ্ধে ৩১ মাৰ্চত ইণ্ডিয়াৰ বৃহৎ ৰেলী - INDIA Rally In Delhi