আমেৰিকাৰ বিৰুদ্ধে প্ৰাক্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী ইন্দিৰা গান্ধীৰ স্থিতিক প্ৰশংসা কংগ্ৰেছৰ

নতুন দিল্লী: দেওবাৰে কংগ্ৰেছে কয় যে প্ৰাক্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী ইন্দিৰা গান্ধীয়ে আমেৰিকাৰ হেঁচাত সেও মানি সামৰিক অভিযানৰ দিশে আগবাঢ়িছিল ৷ যাৰ ফলত ১৯৭১ চনত বাংলাদেশ সৃষ্টি আৰু পাকিস্তান বিভাজিত হৈছিল ।

ভাৰত আৰু পাকিস্তানৰ মাজত চলি থকা যুদ্ধসদৃশ পৰিস্থিতিৰ মাজতে সবাতোকৈ পুৰণি ৰাজনৈতিক দল কংগ্ৰেছে প্ৰাক্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী ইন্দিৰা গান্ধীৰ নেতৃত্বক সোঁৱৰণ কৰে ৷ আনকি শেহতীয়াকৈ দুয়োখন দেশৰ মাজৰ সংঘাতত আমেৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰপতি ড’নাল্ড ট্ৰাম্পে গ্ৰহণ কৰা মধ্যস্থতাত তেওঁলোক আচৰিত হোৱা বুলি কয় ।

কংগ্ৰেছ নেতাসকল এইকাৰণেই আচৰিত হৈ পৰিছিল কাৰণ তেতিয়ালৈকে পূব পাকিস্তান নামেৰে পৰিচিত বাংলাদেশৰ মুক্তি, ভাৰতীয় সেনাৰ আগত ৯০ হাজাৰ পাকিস্তানী সৈন্যই আত্মসমৰ্পণ কৰা আৰু ইয়াৰ পিছত ইন্দিৰা গান্ধী আৰু তেওঁৰ পাকিস্তানী সমকক্ষ জুলফিকাৰ আলী ভুট্টোৰ মাজত দ্বি-পাক্ষিক সম্পৰ্কত কোনো তৃতীয়পক্ষৰ মধ্যস্থতা নকৰাৰ নিয়ম থকা চিমলা চুক্তি, এই সকলোবোৰ ওতঃপ্ৰোতভাৱে জড়িত আছিল ।

কিন্তু ট্ৰাম্পে ১০ মে’ত ভাৰত আৰু পাকিস্তানৰ মাজত যুদ্ধবিৰতি ঘোষণা কৰাটো দুয়োখন ৰাষ্ট্ৰৰ সৈতে ৰাজহুৱা হোৱাৰ পূৰ্বেই কূটনৈতিক পৰম্পৰাৰ বিচ্ছেদ ঘটালে ।

‘‘আজি আমি সকলোৱে মনত পেলাইছো ইন্দিৰা গান্ধীক, যাক ‘আইৰণ লেডী’ বুলি কোৱা হৈছিল । ১৯৭১ চনত তেওঁ আমেৰিকাক কৈছিল যে ভাৰতে কি কৰিব লাগিব, সেয়া আন কোনো দেশেই ক’ব নোৱাৰে । তেওঁ আমেৰিকাৰ মাটিত এই মন্তব্য কৰিছিল আৰু দেশখনৰ চকুত চকু ৰাখি তেওঁলোকৰ নিৰ্দেশক অৱজ্ঞা কৰিছিল ৷ ভাৰত আৰু আমাৰ জাতীয় স্বাৰ্থৰ বাবে যি উচিত, সেয়াই কৰিছিল সেই সময়ৰ প্ৰধানমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে । তেতিয়া আমেৰিকাই ভাৰতক ভাবুকি দিছিল যে যদিহে নতুন দিল্লীয়ে তেওঁলোকৰ নিৰ্দেশনা মানি নলয়, তেন্তে ভাৰতৰ বিৰুদ্ধে সপ্তম নৌবাহিনী প্ৰেৰণ কৰিব ৷ কিন্তু তাৰপিছতো ভাৰতে মূৰ তুলি থিয় হৈ আছিল ৷ এই প্ৰক্ৰিয়াত পাকিস্তান চিৰদিনৰ বাবে দুটা ভাগত বিভক্ত হয় ।’’- এইদৰে ইটিভি ভাৰতৰ আগত সকলো কথা ব্যক্ত কৰে জ্যেষ্ঠ কংগ্ৰেছ নেতা তথা ছত্তীশগড়ৰ প্ৰাক্তন উপ-মুখ্যমন্ত্ৰী টি এছ সিং দেওৱে ।

তেওঁ কয়, ‘‘মোদী চৰকাৰে কিছু গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰশ্নৰ উত্তৰ দিব লাগিব । ভাৰত-পাকিস্তানৰ আলোচনা আয়োজন কৰিবলৈ নিৰপেক্ষ স্থানত আমেৰিকাৰ বিদেশ মন্ত্ৰী মাৰ্কো ৰুবিঅ’ৰ বক্তব্যক লৈ কংগ্ৰেছে আপত্তি দৰ্শাইছে । তাৰ অৰ্থ এইটো নেকি যে আমি চিমলা চুক্তি পৰিত্যাগ কৰি দ্বি-পাক্ষিক বিষয়ত তৃতীয় পক্ষৰ মধ্যস্থতা গ্ৰহণ কৰিবলৈ ইচ্ছুক ? আমি এইটোও সুধিব লাগিব যে ভাৰত আৰু পাকিস্তানৰ মাজত আলোচনা পুনৰ আৰম্ভ হৈছে নেকি ? যদি হয়, তেন্তে ইয়াৰ নিশ্চয়তা কি আমি বিচাৰিছো আৰু কি আশ্বাস পাইছো ?”

প্ৰবীণ কংগ্ৰেছ নেতাগৰাকীয়ে লগতে উল্লেখ কৰে "আমেৰিকাৰ মধ্যস্থতাত যুদ্ধবিৰতি পৰা হোৱা লাভৰ সন্দৰ্ভতো দুজন প্ৰাক্তন সেনাপ্ৰধানে কৰা কামৰ পৰ্যবেক্ষণসমূহো আমি লক্ষ্য কৰিব লাগিব । ১৯৭১ চনত প্ৰাক্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী ইন্দিৰা গান্ধীয়ে দেখুওৱা সাহস আৰু নেতৃত্বৰ কথা জাতিটোৱে মনত পেলোৱাটো স্বাভাৱিক, যিয়ে এতিয়াও জনসাধাৰণক অনুপ্ৰাণিত কৰি আছে ।"

মহাৰাষ্ট্ৰৰ দায়িত্বত থকা এ আই চি চিৰ সচিব বি এম সন্দীপেও একেধৰণৰ আৱেগ প্ৰকাশ কৰে । “তদানীন্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী ইন্দিৰা গান্ধীয়ে ১৯৭১ চনৰ ১৫ ডিচেম্বৰত আমেৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰপতি ৰিচাৰ্ড নিক্সনলৈ লিখা পত্ৰথ উল্লেখ আছিল যে এখন উন্নয়নশীল দেশ হোৱাৰ বাবে আমাৰ মেৰুদণ্ড পোন ৷ নৃশংসতাৰ বিৰুদ্ধে যুঁজিবলৈ যথেষ্ট ইচ্ছাশক্তি আৰু সম্পদ আছে । এয়া কিছু সময় হ’ল যেতিয়া তিনি-চাৰি হাজাৰ মাইল দূৰৰ যিকোনো জাতিয়ে ভাৰতীয়সকলক ৰঙৰ শ্ৰেষ্ঠত্বৰ ভিত্তিত নিজৰ ইচ্ছামতে কৰিবলৈ নিৰ্দেশ দিব পাৰে ।

১৯৭১ চনৰ ১৬ ডিচেম্বৰত পাকিস্তানে আত্মসমৰ্পণ কৰে । সেয়া আছিল সাহস, সেয়া আছিল ভাৰতৰ পক্ষত থিয় দিয়া আৰু সেইটোৱে জাতিৰ গৌৰৱৰ সৈতে আপোচ কৰা নাছিল’’ -সন্দীপে ইটিভি ভাৰতক কয় ।

তেওঁ কয়, ‘‘ইন্দিৰা গান্ধীৰ অৰ্থ আছিল সাহস, দৃঢ়তা আৰু শক্তি । আমেৰিকাই ইন্দিৰা গান্ধীৰ ওপৰতো হেঁচা প্ৰয়োগ কৰিছিল আৰু ভাবুকিৰ লগতে সকীয়নি দিছিল যে যদি ভাৰতে আগলৈ খোজ দিয়ে, তেন্তে ইয়াৰ পৰিণামৰ সন্মুখীন হ’ব লাগিব । কিন্তু গান্ধী ৰৈ নাথাকিল আৰু তীব্ৰ চাপৰ পিছতো শিৰনত নকৰিলে ৷ তেওঁ সমগ্ৰ বিশ্বক দেখুৱাইছিল যে ভাৰতৰ সীমা ৰক্ষা আৰু সন্মান কৰাটো কোনো আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় স্বাৰ্থতকৈ আছিল বহু ওপৰত । ফলত তেওঁ বাংলাদেশ সৃষ্টি কৰিছিল ৷ আজি আমেৰিকাৰ হেঁচাত আঁঠু লৈ থকা নেতাসকলে ইন্দিৰা গান্ধীৰ সাহসক মনত ৰখা উচিত ।’’

কংগ্ৰেছ নেতাসকলে কয় যে পাকিস্তানৰ পৃষ্ঠপোষকতাত সংঘটিত ২২ এপ্ৰিলৰ পহলগাম সন্ত্ৰাসবাদী আক্ৰমণৰ প্ৰতি সঁহাৰি জনাই মোদী চৰকাৰৰ অপাৰেশ্যন সেন্দূৰক তেওঁলোকে সম্পূৰ্ণ সমৰ্থন জনাইছে ৷ আনকি বিগত কেইমাহমানত শাসকীয় দলৰ কেইবাজনো নেতাই কোৱাৰ দৰে পাকিস্তান অধিকৃত কাশ্মীৰ পুনৰ দখল কৰিবলৈ কেন্দ্ৰক আহ্বান জনাইছে যদিও আমেৰিকাৰ মধ্যস্থতাত গ্ৰহণ কৰা যুদ্ধবিৰতি সন্দৰ্ভত এতিয়াও স্পষ্টতাৰ প্ৰয়োজন আছে ।’’

‘‘সেই কাৰণেই আমাৰ নেতৃত্বই চৰকাৰক সৰ্বদলীয় বৈঠক আৰু সংসদৰ বিশেষ অধিৱেশন আহ্বান কৰিবলৈ আহ্বান জনাইছে, যাতে বিষয়টোৰ ওপৰত আলোচনা হ’ব পাৰে আৰু জাতিটোৱে সত্যটো জানিব পাৰে । আমি বুজি পাওঁ যে যুদ্ধবিৰতি ঘোষণাৰ পিছতো অপাৰেশ্যন সেন্দূৰ চলি আছে, কাৰণ পাকিস্তানে চুক্তি উলংঘা কৰিছিল । ইয়াৰ অৰ্থ হৈছে বিষয়টো আৰু অধিক স্পষ্ট কৰাটো প্ৰয়োজন । যি হওক, আমাৰ সশস্ত্ৰ বাহিনীৰ ওপৰত আমাৰ সম্পূৰ্ণ বিশ্বাস আছে, যিয়ে কোনো নিয়ম উলংঘা কৰা নাই ৷ নীতি অনুসৰি এতিয়া কেৱল পাকিস্তানৰ ভূমিৰ পৰা পৰিচালিত সন্ত্ৰাসবাদী শিবিৰতহে আক্ৰমণ কৰা হৈছে, কোনো সাধাৰণ নাগৰিকক নহয় ।’’ এই বুলি মধ্যপ্ৰদেশৰ দায়িত্বত থকা AICC ৰ সচিব চন্দন যাদৱে ইটিভি ভাৰতক কৈছিল ।

লগতে পঢ়ক: সেন্দূৰ অভিযান ভাৰতৰ ৰাজনৈতিক, সামাজিক আৰু সেনা শক্তিৰ প্ৰতীক : ৰাজনাথ সিং