ਜ਼ਖ਼ਮ ਭਰੇ ਪਰ ਦਰਦ ਅਜੇ ਵੀ ਤਾਜ਼ਾ, ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸੇ ਦੇ ਪੀੜਤਾਂ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ
ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਦੇ ਬੀਜੇ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਦੇ ਹੋਸਟਲ ਵਿੱਚ ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸੇ ਦੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਵੀ, ਪੀੜਤਾਂ ਦਾ ਦਰਦ ਘੱਟ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਹੈ।
By Bilal Bhat
Published : July 2, 2026 at 5:41 PM IST
Ahmedabad plane crash site: ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਦੀ ਸਵੇਰ ਨਮੀ ਵਾਲੀ ਸੀ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾਬੇਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਆਵਾਜ਼ ਮਾਰੀ। ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਝੁੰਡ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਘੇਰ ਕੇ ਬੈਠਾ ਸੀ, ਜੋ ਸਵੇਰ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਖਾਣੇ ਦੀ ਬੇਸਬਰੀ ਨਾਲ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਸਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਨੀਰਵ ਮੋਹਨਭਾਈ, ਤੁਰੰਤ ਭੱਜਿਆ। ਉਸਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖਾਣਾ ਖੁਆਇਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਖੇਡਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਬਦਲੇ ਵਿੱਚ, ਕੁੱਤੇ ਉਸ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਖੇਡਦੇ ਸਨ।
2025 ਨੂੰ ਵਾਪਰੀ ਭਿਆਨਕ ਤ੍ਰਾਸਦੀ ਦੇ ਗਵਾਹ
ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਦੇ ਬਾਹਰਵਾਰ ਮੇਘਾਨੀ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਬੀਜੇ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਦੇ ਹੋਸਟਲ ਦੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਨਾਲ ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ ਦੀ ਫਲਾਈਟ 171 ਦੇ ਟਕਰਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਹੋਰ ਵੀ ਡੂੰਘਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਕੁੱਤਿਆਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਸਥਾਨਕ ਜਾਨਵਰ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਪਰ ਹੁਣ ਇਹ ਇਲਾਕਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਜਾੜ ਪਿਆ ਹੈ। ਲੰਬੀਆਂ, ਖਾਲੀ ਇਮਾਰਤਾਂ ਕਤਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ 12 ਜੂਨ, 2025 ਨੂੰ ਵਾਪਰੀ ਭਿਆਨਕ ਤ੍ਰਾਸਦੀ ਦੀ ਗਵਾਹ ਹਨ।
58-59 ਸਾਲ ਦੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾਬੇਨ ਵੀ ਇਸ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਸੜ ਗਈ ਸੀ। ਦਰਅਸਲ, ਲੰਡਨ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਜਹਾਜ਼ ਉਡਾਣ ਭਰਨ ਤੋਂ ਕੁਝ ਸਕਿੰਟਾਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਹਾਦਸਾਗ੍ਰਸਤ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ 241 ਯਾਤਰੀ ਅਤੇ ਚਾਲਕ ਦਲ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਨਾਲ ਹੀ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ 19 ਹੋਰ ਲੋਕ ਵੀ ਮਾਰੇ ਗਏ। ਕਿਉਂਕਿ ਜਹਾਜ਼ 50,000 ਲੀਟਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜੈੱਟ ਈਂਧਨ ਲੈ ਕੇ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਪੂਰਾ ਹੋਸਟਲ ਇਲਾਕਾ ਅੱਗ ਦੀਆਂ ਲਪਟਾਂ ਅਤੇ ਕਾਲੇ ਧੂੰਏਂ ਵਿੱਚ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਤਬਾਹੀ ਅਤੇ ਮੌਤ ਦੇ ਇਸ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਭਿਆਨਕ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ।
ਮਾਨਸਿਕ ਸੱਟਾਂ ਤਾਜ਼ੀਆਂ
ਖੁਸ਼ਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾਬੇਨ ਦੀਆਂ ਸੱਟਾਂ ਗੰਭੀਰ ਨਹੀਂ ਸਨ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਰੀਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਠੀਕ ਹੋਣ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਦੋ ਮਹੀਨੇ ਲੱਗ ਗਏ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਸ ਦੀਆਂ ਸਰੀਰਕ ਸੱਟਾਂ ਠੀਕ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ ਪਰ ਹਾਦਸੇ ਦਾ ਮਾਨਸਿਕ ਸਦਮਾ ਅਜੇ ਵੀ ਬਰਕਰਾਰ ਹੈ। ਉਹ ਹਾਦਸੇ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਤੰਬੂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਵੀ ਕੋਈ ਜਹਾਜ਼ ਉੱਪਰੋਂ ਉੱਡਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਭਿਆਨਕ ਦਿਨ ਦੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਉਸਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਆ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸੇ ਅਤੇ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ 'ਤੇ ਇਸ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਿਆਂ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾਬੇਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਜਦੋਂ ਵੀ ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਉੱਪਰ ਉੱਡਦਾ ਦੇਖਦੀ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਡਰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਹਾਦਸੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਦੇਖਣਾ ਖੁਸ਼ੀ ਦੀ ਗੱਲ ਸੀ, ਪਰ ਹੁਣ ਇੱਕ ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਉੱਪਰ ਉੱਡਦੇ ਦੇਖਣਾ ਇੱਕ ਭਿਆਨਕ ਸੁਪਨਾ ਵਾਂਗ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।"
ਉਹ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਪੁੱਤਰ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਕੁਝ ਬਚੇ ਹੋਏ ਨਿਵਾਸੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਨ ਜੋ ਅਜੇ ਵੀ ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਖੁਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸਾ ਸਿਰਫ਼ ਮਨੁੱਖਾਂ ਬਾਰੇ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਜੰਗਲੀ ਖੇਤਰ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪੰਛੀ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰ ਵੀ ਅੱਗ ਲੱਗਣ ਨਾਲ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ।
ਕੁਝ ਸੌ ਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਮੰਜ਼ਿਲਾ ਇਮਾਰਤ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਆਕਾਸ਼ ਪਟਨੀ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਸੀਤਾਬੇਨ ਪਟਨੀ ਅਜੇ ਵੀ ਆਪਣੇ 12 ਸਾਲ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਹੋਈਆਂ ਸੱਟਾਂ, ਸੋਗ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਸਦਮੇ ਤੋਂ ਉਭਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਹਾਦਸਾਗ੍ਰਸਤ ਜਹਾਜ਼ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਆਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਟੱਕਰ ਮਾਰਿਆ, ਉਸ ਨੂੰ ਅੱਗ ਦੀਆਂ ਲਪਟਾਂ ਵਿੱਚ ਘਿਰ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਸੀਤਾਬੇਨ ਦੇ ਹੱਥਾਂ 'ਤੇ ਡੂੰਘੇ ਜਲਣ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਅਜੇ ਵੀ ਸਾਨੂੰ ਉਸ ਭਿਆਨਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਦੀ ਯਾਦ ਦਿਵਾਉਂਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਅੱਗ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਅੱਜ ਵੀ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਗੁਆਉਣ ਦੇ ਦੁੱਖ ਨੂੰ ਦੂਰ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਰੋਂਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਇੱਛਾ ਉਸਨੂੰ ਆਖਰੀ ਵਾਰ ਦੇਖਣਾ ਹੈ। ਹੰਝੂ ਪੂੰਝਦੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਿਆ ਦੇਖਿਆ। ਮੈਂ ਇਸਨੂੰ ਨਹੀਂ ਭੁੱਲ ਸਕਦੀ। ਮੈਂ ਹਰ ਸਾਹ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੀ ਹਾਂ, ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਲਈ ਉਸਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚੋਂ ਉਸਦੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਣਾ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ।"
ਪੂਜਾ ਘਰ 'ਚ ਲੱਗੀ ਤਸਵੀਰ ਦਾ ਦਿਲਾਸਾ
ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਆਕਾਸ਼ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਕਮਰੇ ਵਾਲੇ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਘਰ ਵਿੱਚ, ਆਕਾਸ਼ ਦਾ ਇੱਕ ਜੀਵਨ-ਆਕਾਰ ਦਾ ਕੱਟਆਊਟ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕਮਰੇ ਦੇ ਨੇੜੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਉਸਦੇ ਲਈ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਬਾਕੀ ਪਰਿਵਾਰ ਇਸ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਦੁਖੀ ਸੁਰੇਸ਼ਭਾਈ ਪਟਨੀ ਹੁਣ ਆਪਣੀ ਵੱਡੀ ਧੀ, ਨੀਲਮ ਲਈ ਨੌਕਰੀ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਜੋ ਪਰਿਵਾਰ 'ਤੇ ਅਚਾਨਕ ਵਿੱਤੀ ਬੋਝ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ।
ਹੁਣ ਤੱਕ, ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਮੁਆਵਜ਼ਾ ਵਿੱਚ 6 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਮਿਲੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ 2 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੀਤਾਬੇਨ ਦੇ ਇਲਾਜ 'ਤੇ ਖਰਚ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਉਸਨੂੰ ਅਜੇ ਵੀ ਪਲਾਸਟਿਕ ਸਰਜਰੀ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ, ਜੋ ਪਰਿਵਾਰ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ। ਸੁਰੇਸ਼ਭਾਈ ਨੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਉਦਾਸ ਅਤੇ ਭਾਰੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ, "ਟਾਟਾ ਵਾਲੇ ਆਏ, ਕਾਗਜ਼ੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਸਾਨੂੰ ਕੁਝ ਪੈਸੇ ਦਿੱਤੇ, ਜੋ ਕਿ ਕਾਫ਼ੀ ਨਹੀਂ ਸਨ। ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਸਾਨੂੰ ਮਿਲਣ ਨਹੀਂ ਆਇਆ। ਸਿਰਫ਼ ਟਾਟਾ ਅਧਿਕਾਰੀ ਆਏ ਅਤੇ ਸਾਨੂੰ 6 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦਿੱਤੇ।"
ਬੀਤੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਯਾਦ ਕਰ ਕੇ ਹੁੰਦੇ ਭਾਵੂਕ
ਨੀਲਮ ਨੇ ਆਕਾਸ਼ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਆਖਰੀ ਪਲਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਨੀਲਮ ਵੱਲੋਂ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਦੁਪਹਿਰ ਦਾ ਖਾਣਾ ਲੈਣ ਆਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਆਈਸ ਕਰੀਮ ਖਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਨੀਲਮ ਨੇ ਮਜ਼ਾਕ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਖਾਣ ਲਈ ਕਿਹਾ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਯਾਦ ਅੱਜ ਨੀਲਮ ਲਈ ਇੱਕ ਮੁਸਕਰਾਹਟ ਅਤੇ ਡੂੰਘਾ ਦਰਦ ਲਿਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਆਕਾਸ਼ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਨੇੜੇ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸਦੇ ਦੂਜੇ ਭੈਣ-ਭਰਾਵਾਂ ਦੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਸਨ, ਅਤੇ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਇਕੱਠੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ।
ਆਕਾਸ਼ ਬਲਦੇ ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਇੱਕ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਮਾਂ, ਸੀਤਾਬੇਨ, ਅਹਾਤੇ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆਪਣੀ ਚਾਹ ਦੀ ਦੁਕਾਨ 'ਤੇ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਸੜਦੇ ਦੇਖ ਕੇ, ਸੀਤਾਬੇਨ ਉਸਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਗਈ ਅਤੇ ਖੁਦ ਵੀ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੜ ਗਈ। ਉਸਨੂੰ 23 ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਮੌਤ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਲੱਗਾ।
ਵਿਜੇ ਭਾਈ ਪਟਨੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਭਿਆਨਕ ਹਾਦਸੇ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ। ਜਦੋਂ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸਾਗ੍ਰਸਤ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਉਹ ਅਹਾਤੇ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਚਾਹ ਅਤੇ ਨਾਸ਼ਤਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਕਾਸ਼ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਜ਼ਖਮੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਖੜ੍ਹੇ ਦੇਖਿਆ ਅਤੇ ਤੁਰੰਤ ਆਪਣੇ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਨਾਲ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਨੂੰ ਫਿਲਮਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਵਿਜੇ ਦਾ ਕੈਮਰਾ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਬਦਕਿਸਮਤ ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਇਕਲੌਤੇ ਬਚੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਅੱਗ ਦੀਆਂ ਲਪਟਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਾਹਰ ਆਉਂਦੇ ਹੋਏ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ।
ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੀ ਕਤਾਰ ਸਕਿੰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਮਲਬੇ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਗਈ। ਵਿਜੇ ਲਈ, ਇਹ ਅਹਾਤਾ ਉਸਦਾ ਕੰਮ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਕਾਰ ਧੋਣ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਡਾਕਟਰ ਅਤੇ ਮੈਡੀਕਲ ਸਟਾਫ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਦੇ ਸਟਾਫ ਕੁਆਰਟਰਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ 'ਹਾਦਸੇ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ, ਜਦੋਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਉੱਚੀਆਂ ਅੱਗਾਂ ਉੱਠਣ ਲੱਗੀਆਂ, ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਫ਼ੋਨ ਨਾਲ ਵੀਡੀਓ ਬਣਾਉਣ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਸੋਚ ਸਕਦਾ ਸੀ।' ਇਹ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਇਸ ਵੱਡੀ ਦੁਖਾਂਤ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਇੱਕ ਭਿਆਨਕ ਅਤੇ ਮੁਸ਼ਕਲ ਦੌੜ ਸੀ। ਰਾਹਤ ਅਤੇ ਬਚਾਅ ਟੀਮਾਂ ਉੱਚੀਆਂ ਅੱਗਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਆਪਣਾ ਰਸਤਾ ਬਣਾ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਬਚੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਅਤੇ ਮ੍ਰਿਤਕਾਂ ਦੀਆਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਦੋਹਰੀ ਚੁਣੌਤੀ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।
ਡੀਐਨਏ ਨਮੂਨੇ ਇਕੱਠੇ ਕਰਨਾ ਇੱਕ ਯਾਦਗਾਰੀ ਪਲ ਸੀ
ਪੀੜਤਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਲਈ, ਇੱਕ ਹੋਰ ਦਰਦਨਾਕ ਅਤੇ ਲੰਮੀ ਉਡੀਕ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ। ਫੋਰੈਂਸਿਕ ਟੀਮਾਂ ਨੂੰ ਪੀੜਤਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਲਈ ਮਲਬੇ ਤੋਂ ਬਚੇ ਹੋਏ ਅਵਸ਼ੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸਾਵਧਾਨੀ ਅਤੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ, ਇੱਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹਫ਼ਤੇ ਲੱਗ ਗਏ। ਡੀਐਨਏ ਨਮੂਨੇ ਇਕੱਠੇ ਕਰਨਾ ਇੱਕ ਯਾਦਗਾਰੀ ਕੰਮ ਸੀ। ਨਮੂਨੇ ਇਕੱਠੇ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਦਿਨ ਲੱਗ ਗਏ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਕੁਝ ਪਰਿਵਾਰ ਆਪਣੇ ਅਜ਼ੀਜ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਵੀ ਹਫ਼ਤੇ ਦੂਰ ਸਨ। ਇੱਕ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਵੀ, ਪੀੜਤਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਅਜੇ ਵੀ ਹਾਦਸੇ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦੀ ਸੱਚਾਈ ਜਾਣਨ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਹ ਜਵਾਬ ਲੱਭ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਸ ਗਲਤੀ ਲਈ ਜਵਾਬਦੇਹੀ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਜਿਸਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀਆਂ ਨੂੰ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ।
(ਕਲਪਿਨ ਤ੍ਰਿਵੇਦੀ ਅਤੇ ਮੁਕੇਸ਼ ਡੋਡੀਆ ਦੇ ਇਨਪੁਟਸ ਨਾਲ)
