ETV Bharat / bharat

ਦੰਦਾਂ ਨੂੰ ਬੁਰਸ਼ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਫਟੀ ਗਰਦਨ ਦੀ ਨਾੜੀ, ਹੈਰਾਨ ਹੋਏ ਡਾਕਟਰ

ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਹਸਪਤਾਲ ਮੇਕਾਹਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦੁਰਲੱਭ ਸਰਜਰੀ ਨੇ ਇੱਕ ਮਰੀਜ਼ ਦੀ ਜਾਨ ਬਚਾਈ ਹੈ। ਜਾਣੋ ਕੀ ਹੈ ਮਾਮਲਾ...

Strange case from Chhattisgarh
ਗਰਦਨ ਦੀ ਨਾੜੀ (Etv Bharat)
author img

By ETV Bharat Punjabi Team

Published : January 8, 2026 at 2:11 PM IST

3 Min Read
Choose ETV Bharat

ਰਾਏਪੁਰ: ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਸਵੈ-ਚਾਲਿਤ ਕੈਰੋਟਿਡ ਧਮਣੀ ਫਟਣ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸਫਲ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਰਾਏਪੁਰ ਦੇ ਮੇਕਾਹਾਰ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੇ ਇਹ ਦੁਰਲੱਭ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ 40 ਸਾਲਾ ਮਰੀਜ਼ ਦੀ ਜਾਨ ਬਚ ਗਈ। ਮੇਕਾਹਾਰ ਦੇ ਦਿਲ, ਛਾਤੀ ਅਤੇ ਨਾੜੀ ਸਰਜਰੀ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੇ ਸਫਲ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਮਰੀਜ਼ ਦੇ ਦੰਦ ਸਾਫ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਉਸਦੀ ਗਰਦਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਾੜੀ ਫਟ ਗਈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮੇਕਾਹਾਰ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੇ ਮਰੀਜ਼ ਦੀ ਜਾਨ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਸਰਜਰੀ ਕੀਤੀ।

ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਮਾਮਲਾ

ਦੱਸਣਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਸਵੈ-ਚਾਲਿਤ ਕੈਰੋਟਿਡ ਧਮਣੀ ਫਟਣ ਦਾ ਇਹ ਪਹਿਲਾ ਮਾਮਲਾ ਹੈ। ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਮੈਡੀਕਲ ਜਰਨਲਾਂ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਸਿਰਫ਼ 10 ਮਾਮਲੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਏ ਹਨ। ਸਵੈ-ਚਾਲਿਤ ਕੈਰੋਟਿਡ ਧਮਣੀ ਫਟਣਾ (SCAR) ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਰਲੱਭ ਘਟਨਾ ਹੈ। ਕੈਰੋਟਿਡ ਧਮਣੀ ਗਰਦਨ ਵਿੱਚ ਉਹ ਨਾੜੀ ਹੈ ਜੋ ਦਿਲ ਤੋਂ ਦਿਮਾਗ ਤੱਕ ਖੂਨ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੀ ਹੈ।

ਬੁਰਸ਼ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਗਰਦਨ ਦੀ ਨਾੜੀ ਅਚਾਨਕ ਫਟ ਗਈ

ਰਾਏਪੁਰ ਦਾ ਇੱਕ 40 ਸਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਸਵੇਰੇ ਦੰਦ ਬੁਰਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਦਰਦ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਪੂਰੀ ਗਰਦਨ ਅਚਾਨਕ ਸੁੱਜ ਗਈ। ਕੁਝ ਮਿੰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ, ਮਰੀਜ਼ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਅੰਬੇਡਕਰ ਹਸਪਤਾਲ (ਮੇਕੜਾ, ਡਾ. ਭੀਮ ਰਾਓ ਅੰਬੇਡਕਰ ਸਮ੍ਰਿਤੀ ਚਿਕਿਤਸਲਿਆ) ਦੇ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਾਇਆ। ਇਲਾਜ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।

ਸੀਟੀ ਐਂਜੀਓਗ੍ਰਾਫੀ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ

ਗਰਦਨ ਦੀਆਂ ਨਾੜੀਆਂ ਦੀ ਸੀਟੀ ਐਂਜੀਓਗ੍ਰਾਫੀ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ ਮਰੀਜ਼ ਦੀ ਸੱਜੀ ਕੈਰੋਟਿਡ ਧਮਣੀ ਫਟ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਇੱਕ ਗੁਬਾਰੇ ਵਰਗੀ ਬਣਤਰ ਬਣ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਕੈਰੋਟਿਡ ਧਮਣੀ ਸੂਡੋਐਨਿਊਰਿਜ਼ਮ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਥਿਤੀ ਦੀ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਮਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਦਿਲ, ਛਾਤੀ ਅਤੇ ਨਾੜੀ ਸਰਜਰੀ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਡਾ. ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਕਾਂਤ ਸਾਹੂ ਕੋਲ ਰੈਫਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਸਰਜਰੀ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਸਰਜਰੀ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ। ਇਹ ਇੱਕ ਜੋਖਮ ਭਰਿਆ ਸੀ। ਗਰਦਨ ਵਿੱਚ ਗੰਭੀਰ ਖੂਨ ਦੇ ਜੰਮਣ ਕਾਰਨ, ਧਮਣੀ (ਨਾੜੀ) ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨਾ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਲ ਸੀ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਗਲਤੀ ਨਾਲ ਮਰੀਜ਼ ਦੀ ਜਾਨ ਜਾ ਸਕਦੀ ਸੀ, ਜਾਂ ਜੇਕਰ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਦਿਮਾਗ ਤੱਕ ਖੂਨ ਦਾ ਗਤਲਾ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਤਾਂ ਅਧਰੰਗ ਜਾਂ ਦਿਮਾਗੀ ਮੌਤ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਸੀ। ਮਰੀਜ਼ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਜੋਖਮਾਂ ਬਾਰੇ ਸੂਚਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਸਰਜਰੀ ਲਈ ਸਹਿਮਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

ਬੋਵਾਈਨ ਪੈਰੀਕਾਰਡੀਅਮ ਪੈਚ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਨਾੜੀ ਦੀ ਮੁਰੰਮਤ

ਇਸ ਚੁਣੌਤੀਪੂਰਨ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਲਗਭਗ ਕਈ ਘੰਟੇ ਚੱਲਿਆ, ਇੱਕ ਬੋਵਾਈਨ ਪੈਰੀਕਾਰਡੀਅਮ ਪੈਚ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਫਟੀ ਹੋਈ ਕੈਰੋਟਿਡ ਧਮਣੀ ਦੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਮੁਰੰਮਤ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਸਰਜਰੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਫਲ ਰਹੀ, ਅਤੇ ਮਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਰਾਹਤ ਮਿਲੀ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਕੋਈ ਅਧਰੰਗ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਇਸ ਸਮੇਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੰਦਰੁਸਤ ਹੈ।

ਮੈਂ ਇਸ ਦੁਰਲੱਭ ਸਰਜਰੀ ਦੀ ਸਫਲਤਾ 'ਤੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ। ਮੇਕੜਾ ਦੇ ਡੀਨ, ਡਾ. ਵਿਵੇਕ ਚੌਧਰੀ, ਮੈਡੀਕਲ ਸੁਪਰਡੈਂਟ, ਡਾ. ਸੰਤੋਸ਼ ਸੋਨਕਰ, ਅਤੇ ਦਿਲ, ਛਾਤੀ ਅਤੇ ਨਾੜੀ ਸਰਜਰੀ ਟੀਮ ਨੂੰ ਮੇਰੀਆਂ ਵਧਾਈਆਂ। ਇਹ ਮੇਕੜਾ ਲਈ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੈ - ਸ਼ਿਆਮ ਬਿਹਾਰੀ ਜੈਸਵਾਲ, ਸਿਹਤ ਮੰਤਰੀ, ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ

ਸਵੈਚਾਲਿਤ ਕੈਰੋਟਿਡ ਆਰਟਰੀ ਫਟਣਾ: ਇੱਕ ਦੁਰਲੱਭ ਮਾਮਲਾ

ਕੈਰੋਟਿਡ ਆਰਟਰੀ ਫਟਣਾ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਐਥੀਰੋਸਕਲੇਰੋਸਿਸ, ਸਦਮੇ, ਜੋੜਨ ਵਾਲੇ ਟਿਸ਼ੂ ਵਿਕਾਰ, ਲਾਗ, ਜਾਂ ਟਿਊਮਰ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਮਰੀਜ਼ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੰਦਰੁਸਤ ਸੀ। ਸਿਹਤ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਵੈਚਾਲਿਤ ਕੈਰੋਟਿਡ ਆਰਟਰੀ ਫਟਣਾ ਇੱਕ ਦੁਰਲੱਭ ਘਟਨਾ ਹੈ।

ਜਾਣੋ ਕੈਰੋਟਿਡ ਆਰਟਰੀ ਕੀ ਹੈ?

ਕੈਰੋਟਿਡ ਆਰਟਰੀ ਗਰਦਨ ਦੇ ਦੋਵਾਂ ਪਾਸਿਆਂ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਨਾੜੀ ਹੈ ਜੋ ਦਿਲ ਤੋਂ ਦਿਮਾਗ ਤੱਕ ਖੂਨ ਦੇ ਪ੍ਰਵਾਹ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤ੍ਰਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਫਟਣਾ ਜਾਂ ਨੁਕਸਾਨ ਮਰੀਜ਼ ਦੀ ਜਾਨ ਲਈ ਖ਼ਤਰਾ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।

91 ਸਾਲਾਂ ਅਦਾਕਾਰ ਪ੍ਰੇਮ ਚੋਪੜਾ ਦੀ ਇਸ ਡਾਕਟਰ ਨੇ ਬਚਾਈ ਜਾਨ, ਬਿਨ੍ਹਾਂ ਵੱਡੀ ਸਰਜਰੀ ਤੋਂ ਬਦਲਿਆ ਦਿਲ ਦਾ ਵਾਲਵ

ਪੁੱਤ ਦੀ ਜਾਨ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਮਾਂ ਨੇ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਕਿਡਨੀ, ਜਾਣੋ ਅੱਗੇ ਕੀ ਹੋਇਆ

ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਦਾਖਲ ਕਰਨ ਦੌਰਾਨ ਕਾਂਗਰਸੀ ਵਰਕਰਾਂ ਵੱਲੋਂ AAP ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ 'ਤੇ ਹਮਲਾ, ਦੋ ਨੌਜਵਾਨ ICU 'ਚ