କଳିଙ୍ଗନଗର ଗୁଳିକାଣ୍ଡକୁ ପୁରିଲା 20 ବର୍ଷ, ବିସ୍ଥାପନ ବିରୋଧୀ ଜନ ମଞ୍ଚ ପାଳିଲା ଶହୀଦ ଦିବସ

ଯାଜପୁର: ଜିଲ୍ଲା କଳିଙ୍ଗନଗର ଗୁଳିକାଣ୍ଡ ଘଟଣାକୁ ପୁରିଲା 20 ବର୍ଷ ପୁରିଲା l ଆଜି ବି ସେହି ସ୍ମୃତିକୁ ଜାବୁଡି ଧରି ବିସ୍ଥାପନ ବିରୋଧୀ ମଞ୍ଚର ଆଦିବାସୀ ମାନେ ପାଳନ କରିଛନ୍ତି ଶହୀଦ ସ୍ମୃତି ଦିବସ । ଟାଟା କମ୍ପାନୀର ଜମି ଅଧିଗ୍ରହଣକୁ କେନ୍ଦ୍ରକରି ଗତ ୨୦୦୬ ଜାନୁଆରୀ ୨ ତାରିଖରେ ଘଟିଥିଲା ଗୁଳିକାଣ୍ଡ । ପୋଲିସ ଗୁଳିରେ ପ୍ରାଣ ହରାଇଥିଲେ ୧୪ ଜଣ ଆଦିବାସୀ । ପ୍ରତିବର୍ଷ ପରି ଏବର୍ଷ ମଧ୍ୟ ଏହି ଦିବସରେ ପାଳିତ ହେଉଛି ଶହୀଦ ସ୍ମୃତି ଦିବସ । ଗୁଳିକାଣ୍ଡ ସ୍ଥଳ ଚମ୍ପାକୋଇଲ ସ୍ମୃତିସ୍ତମ୍ଭ ମାୟାମଲିଙ୍ଗରେ ମୃତକ ମାନଙ୍କୁ ସ୍ମରଣକରି ପାରମ୍ପରିକ ପୂଜାର୍ଚ୍ଚନା କଲେ ବିସ୍ଥାପନ ବିରୋଧୀ । ସେଠାରୁ ଏକ ବିଶାଳ ଶୋଭଯାତ୍ରାରେ ବାହାରି ସମାଧୀସ୍ଥଳ ଆମ୍ଭଗଡିଆର ବୀରଭୂମିରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲେ । ସେଠାରେ ଶହୀଦମାନଙ୍କୁ ଲାଲ ସଲାମ ଜଣାଇ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା ଏକ ସ୍ମୃତିସଭା ।

୨୦୦୬ ଜାନୁଆରୀ 2ରେ ଟାଟା କମ୍ପାନୀର ଜମି ଅଧିଗ୍ରହଣକୁ ନେଇ ଘଟିଥିଲା ଗୁଳିକାଣ୍ଡ । ଇତି ମଧ୍ୟରେ ଦୀର୍ଘ 20ବର୍ଷ ବିତିଗଲାଣି । ତଥାପି ଆଦିବାସୀ ମାନେ ଭୁଲି ନାହାଁନ୍ତି ସେଦିନର ସ୍ମୃତି । ସେହି ଦିନକୁ ମନେ ରଖିବା ପାଇଁ ଆଜି ଆଦିବାସୀ ମାନେ ପାଳିଛନ୍ତି ଶହୀଦ ସ୍ମୃତି ଦିବସ । ପ୍ରତିବର୍ଷ ଭଳି ଆଜି ମଧ୍ୟ ଆଦିବାସୀ ମାନେ ଗୁଳିକାଣ୍ଡ ସ୍ଥଳ ଚମ୍ପାକୋଇଲରେ ଥିବା ସ୍ମୃତିସ୍ତମ୍ଭ ନିକଟରେ ସେମାନଙ୍କ ସ୍ମୃତିଚାରଣ ଓ ପୂଜାର୍ଚ୍ଚନା କରିଥିଲେ । ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରୁ ଆସିଥିବା ଆଦିବାସୀ ମାନେ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ସମାଧୀସ୍ଥଳ ବୀରଭୂମି ଅଭିମୁଖେ ଏକ ବିରାଟ ଶୋଭଯାତ୍ରାରେ ବାହାରିଥିଲେ । କଂପାନୀ ଓ ସରକାର ବିରୋଧୀ ନାରାରେ ସମଗ୍ର ଅଂଚଳ କମ୍ପି ଉଠିଥିଲା । ସେପଟେ 20ବର୍ଷ ତଳେ ଘଟିଥିବା ଗୁଳିକାଣ୍ଡ ଘଟଣାର ତଦନ୍ତ ରିପୋର୍ଟ ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲେ ହେଁ ଏଥିରେ କାହାରିକୁ ଦୋଷୀ କରାଯାଇ ନଥିବା ନେଇ ଅସନ୍ତୋଷ ବ୍ୟକ୍ତ କରିଛନ୍ତି ଆଦିବାସୀ ଓ ମୃତକଙ୍କ ପରିବାର । ଏଥିସହିତ ଗୁଳିକାଣ୍ଡ ଦିନରୁ ଶହୀଦ ମାନଙ୍କ କଟା ଯାଇଥିବା ହାତ ପାପୁଲିର ଡି.ଏନ.ଏ ଟେଷ୍ଟ କରା ଯାଇନଥିବା ବେଳେ ଆଜି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେମାନଙ୍କ ପରିବାର ଲୋକ ତାହା ଗ୍ରହଣ କରିନାହାନ୍ତି । ଯାହାକୁ ନେଇ ଆଜିବି କ୍ଷୋଭ ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି ବିସ୍ଥାପିତ ପରିବାର ସଦସ୍ୟ ।

ସନିଆ ତିରିଆ ସହୀଦ ଆଦିବାସୀ ପରିବାର ସଦସ୍ୟ କୁହନ୍ତି, "ମୋ ସ୍ତ୍ରୀ ଗୁଳିକାଣ୍ଡରେ ଶହୀଦ ହେଇଯାଇଛନ୍ତି l ଆଜିକି 20 ବର୍ଷ ହେଇଗଲାଣି ଏମିତି ଚାଲିଥିବ ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆଦିବାସୀ ସମାଜ ଥିବ l ଆମର ଜମି ପାଇଁ ବୈଠକ ବସିଥିଲା l ପ୍ରଶାସନ କହିଥିଲା ତୁମ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରୁଛୁ କିନ୍ତୁ ଗୁଳି କରିବେ ବୋଲି ଜାଣିନଥିଲୁ ଆମକୁ ଗୁଳି କରି ହତ୍ୟା କରିଛନ୍ତି l ବଡ଼ ଦୁଃର ବିଷୟ ସେତେବେଳେ ମୋ ଛୁଆ ଗୁଡିକ ଛୋଟ ଥିଲେ l ତିନିଟା ମୋର ପୁଅ ଥିଲେ ସେହି ସମୟରେ ମୋ ସ୍ତ୍ରୀକୁ ସେମାନେ ଗୁଳିକରି ମାରି ଦେଇଥିଲେ l ସେ ଯଥା ଲିଭି ପାରୁନାହିଁ ମନେ ପକେଇଲେ l ଆଖିର ଲୁହ ତଳେ ପଡୁଛି ଆଗକୁ ମଧ୍ୟ ମନେ ପଡିବ l"

ରବିନ୍ଦ୍ର ଜାରିକା ବିସ୍ଥାପନ ବିରୋଧୀ ଜନମଂଚ ସମ୍ପାଦକ କୁହନ୍ତି, "ପ୍ରତେକ ବର୍ଷ ପରି ଆମର ଯେଭଳି ଜାନୁଆରୀ 2 ଗୁଳିକାଣ୍ଡ ହେଇଥିଲା ସେହିଦିନକୁ ଶହୀଦ ଦିବସ ରୂପେ ପାଳନ କରି ଆସିଛୁ ଆଗରୁ ଯେଭଳି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ହେଉଥିଲା ସେହିଭଳି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ହେଉଛି l ବୀରଭୂମିରେ ଯେଉଁ ପୂଜାର୍ଚ୍ଚନା ହେବା କଥା ସରିଯାଇଛି l ଆମର ଆଜି ଏକ ଶୋଭାଯାତ୍ରା ଏଠାରୁ ବାହାରି ବୀରଭୂମିରେ ପହଂଚିବ ସେଠାରେ ପୂଜାର୍ଚ୍ଚନା କରିବା ସହିତ ପତାକା ଉତ୍ତଳନ ହେବ l ଆସନ୍ତାକାଲି ଠାରୁ ଶହୀଦଙ୍କ ଉଦେଶ୍ୟରେ ଫୁଟୁବଲ ଟୁର୍ଣ୍ଣାମେଣ୍ଟ ଆରମ୍ଭ ହେବ l"

ଶୋଭାଯାତ୍ରା ସମାଧୀସ୍ଥଳ ବୀରଭୂମିରେ ପହଞ୍ଚିବା ପରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଶହୀଦଙ୍କୁ ଲାଲ ସଲାମ ଜଣାଇଥିଲେ ଆଦିବାସୀ । ଏହି ଶୋଭାଯାତ୍ରା ଓ ସମାବେଶରେ ଜିଲ୍ଲା ତଥା ଜିଲ୍ଲା ବାହାରୁ ବିଭିନ୍ନ ଆଦିବାସୀ ସଂଗଠନ ସାମିଲ ହୋଇ ସେଦିନର ସଂଘର୍ଷ ଗାଥାକୁ ମନେପକାଇଥିଲେ । ଟାଟା କମ୍ପାନୀ ଦେଇଥିବା ପ୍ରତିଶୃତି ପାଳନ କରି ନଥିବାରୁ ଆଗକୁ ସଂଘର୍ଷ ଜାରି ରହିବ ବୋଲି ଚେତାବନୀ ଦେଇଛନ୍ତି ଗଣସଂଗଠକ । ସେପଟେ ଆଇନଶୃଙ୍ଖଳା ପରିସ୍ଥିତିକୁ ନଜରରେ ରଖି କଳିଙ୍ଗନଗରରେ ବ୍ୟାପକ ପୋଲିସ ମୁତୟନ ହୋଇଥିଲେ । କଳିଙ୍ଗନଗର ଅତିରିକ୍ତ ଏସପିଙ୍କ ନେତୃତ୍ବରେ 2 ଜଣ ଡି.ଏସ୍‌.ପି, 6 ଜଣ ଥାନା ଅଧିକାରୀ, ୧୦ ଅଫିସରଙ୍କ ସମେତ 6 ପ୍ଲାଟୁନ ପୋଲିସ ଫୋର୍ସ ମୁତୟନ ହୋଇଥିଲେ ।

ସିନୀ ସଏ ବିସ୍ଥାପିତ ଆଦିବାସୀ ପରିବାର କୁହନ୍ତି, "ଆମେ ବାଟି ବାଟି ଜମି ହରେଇଲୁ କିନ୍ତୁ କଷ୍ଟ ଅସୁବିଧାରେ ଅଛୁ ଚାକିରୀ ନାହିଁ l ବହୁତ ଅସୁବିଧାରେ ଅଛୁ l କିଛି ଲୋକଙ୍କୁ ଚାକିରୀ ଦିଆଯାଇଛି ଆହୁରୀ ବହୁତ ଲୋକ ଚାକିରୀ ପାଇନାହାନ୍ତି l ବହୁତ ଲୋକ ଥଇଥାନ ହେଇନାହାଁନ୍ତି l 2 ତାରିଖ ଦିନ ଏମିତି ହେବ ବୋଲି ଜାଣି ନଥିଲୁ l ଆମେ ଚାଷ କରିକି ଖାଉଥୁଲୁ ଲଢେଇ ଫଡେଇ ଆମେ ଆଦିବାସୀ ମାନେ ଜାଣି ନଥିଲୁ l ଆମେ ସତର୍କ ମଧ୍ୟ ନଥିଲୁ l ସେମାନେ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଥିଲେ ଲ୍ୟାଣ୍ଡ ମାଇନ୍ସ ଡେଇଁଲେ ମାନେ ଫାଇରିଙ୍ଗ କରିବୁ l ଆମେ କିଛି ପିଲାଙ୍କୁ ପଠେଇଥିଲୁ ଦେଖିବା ପାଇଁ l କାହିଁକି ନାଁ ପଲ୍ଲିସଭା ହେଇନାହିଁ କି କିଛି କହିନାହାନ୍ତି l ଏହାପରେ ଡାଇରେକ୍ଟ ଫାଇରିଙ୍ଗ କରିଥିଲେ ଲ୍ୟାଣ୍ଡ ମାଇନ୍ସ ଫୁଟେଇ ଦେଲେ ଯେଉଁଥିରେ 14 ଜଣ ଲୋକ ଶହୀଦ ହେଲେ ।"

ନିୟମଗିରି ଆଦିବାସୀ ନେତା କୁହନ୍ତି, "ଆଦିବାସୀ କାହିଁକି ଲଢୁଛି l ନିଜ ପାଣି ପବନ, ଜମିପାଇଁ ଲଢ଼ିବ କି ନାହିଁ l ଆମେତ ଟାଟା କମ୍ପାନୀ ବିରୋଧରେ ନାହିଁ l ଆମେ ଆମ ନିଜ ହକ ଅଧିକାର ପାଇଁ ଲଢେଇ କରୁଛୁ l ଆମ ମା ମାଟି ପାଇଁ ବିରୋଧ କରବୁନାହିଁକି l ସେମାନେ ଆମର ଲୋକଙ୍କୁ କାହିଁ ମାରିଲେ l ସେ କଣ ଭୁଲ କରିଥିଲେ ନା ଚୋରି କରିଥିଲା l ଲୋକକୁ ମାରିବକୁ ପୋଲିସ କଣ ଆଇନ୍ କରିଥିଲା l ଆମେ ଭୋଟ ଦେବାରୁ ସେମାନେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ହେଉଛନ୍ତି l ଆମ ହକ ପାଇଁ ଲଢେଇ କଲାବେଳେକୁ କାହିଁକି ମାରୁଛନ୍ତି l ସେଥିପାଇଁ ଆମେ କଳିଙ୍ଗନଗରରେ ଏକାଠି ହେଇଛୁ କମ୍ପାନୀ ବିରୋଧରେ ଲଢେଇ କରିବା ପାଇଁ l"

କଳିଙ୍ଗନଗର ଗୁଳିକାଣ୍ଡକୁ ପୁରିଛି 20 ବର୍ଷ l ବଦଳିଛି ସମଗ୍ର ଅଂଚଳ l ମାତ୍ର ଏବେବି ବିସ୍ଥାପିତ ସମସ୍ୟାରେ ଜର୍ଜରିତ ହେଇ ଦିନ କାଟୁଛନ୍ତି ଅନେକ ଆଦିବାସୀ ପରିବାର l ଯଦି ସରକାର ସମୟ ଥାଉ ଥାଉ ଏହି ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ ନ କରନ୍ତି ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଏହି ଆନ୍ଦୋଳନ ନହେବ କିଏ ବା କହିବ ।

ଇଟିଭି ଭାରତ, ଯାଜପୁର