ETV Bharat / opinion

OPINION: ବିଶ୍ୱମଞ୍ଚରେ ପାକିସ୍ତାନର ମନଗଢ଼ା ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ ଗୁରୁତ୍ୱ ପ୍ରଦର୍ଶନ; ଛବି ପଛରେ ଲୁଚିଛି ଆର୍ଥିକ ସଙ୍କଟ ଓ ସେନାର ବଢୁଥିବା ପ୍ରଭାବ

ପାକିସ୍ତାନରେ ବଢୁଛି ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତି, ଦୁର୍ବଳ ହେଉଛି ଗଣତନ୍ତ୍ର; କିନ୍ତୁ ବିଶ୍ୱ ସ୍ତରରେ ନିଜକୁ ବଡ଼ କୂଟନୀତିକ ଶକ୍ତି ଭାବେ ଦେଖାଇବାରେ ବ୍ୟସ୍ତ ପାକିସ୍ତାନ । ଇମ୍ରାନ ଖୁର୍ସିଦଙ୍କ ଆଲେଖ୍ୟ

PAKISTAN ECONOMIC CRISIS
କରାଚିରେ ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟ ଯୁଦ୍ଧ ଯୋଗୁଁ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିବା ଇନ୍ଧନ ମୂଲ୍ୟ ବିରୋଧରେ ଏକ ପ୍ରତିବାଦ ସମୟରେ ପାକିସ୍ତାନର ମର୍କଜି ମୁସଲିମ ଲିଗ୍ (ପିଏମଏମଏଲ) ଦଳର ସମର୍ଥକମାନେ ସ୍ଲୋଗାନ ଦେଉଛନ୍ତି (AFP)
author img

By ETV Bharat Odisha Team

Published : May 19, 2026 at 8:58 PM IST

5 Min Read
Choose ETV Bharat

ଆଲେଖ୍ୟ: ଇମ୍ରାନ ଖୁର୍ସିଦ

ପାକିସ୍ତାନର ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ସ୍ଥିତି ଦିନକୁ ଦିନ ଅଧିକ ଖରାପ ହେବାରେ ଲାଗିଛି। ଦେଶ ଜଟିଳ ଆର୍ଥିକ ସଙ୍କଟ ମଧ୍ୟରେ ଗତି କରୁଛି। ମହଙ୍ଗା ମାଡ଼ରେ ପାକିସ୍ତାନ ଜନତା ଅସ୍ତବ୍ୟସ୍ତ। ପେଟ୍ରୋଲ ଓ ଇନ୍ଧନ ଦାମ ଆକାଶଛୁଆଁ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ଜୀବିକା ନିର୍ବାହ କରିବା ଏକରକମ କଷ୍ଟକର ହୋଇଯାଇଛି। କିନ୍ତୁ ଏହି ସମସ୍ୟାଗୁଡ଼ିକର ସମାଧାନ କରିବା ପରିବର୍ତ୍ତେ ପାକିସ୍ତାନ ନିଜକୁ ବିଶ୍ୱ କୂଟନୀତିର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ରାଷ୍ଚ୍ର ଭାବେ ପ୍ରଚାର କରିବାରେ ବ୍ୟସ୍ତ ଅଛି। ବିଶେଷକରି ଆମେରିକା ଓ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟସ୍ଥତା କରୁଥିବା ଦାବିକୁ ଆଗକୁ ଆଣି ପାକିସ୍ତାନ ନିଜର ଗୁରୁତ୍ୱ ବଢ଼ାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛି। କିନ୍ତୁ ବାସ୍ତବ ଚିତ୍ର କିଛିଟା ଅଲଗା ଓ ଏହା ବିଭ୍ରାନ୍ତିକର। ଏହି ‘ବିଶ୍ୱ ଗୁରୁତ୍ୱ’ର ଛବି ଦେଖାଇ, ଦେଶର ଆର୍ଥିକ ଓ ରାଜନୈତିକ ସଙ୍କଟକୁ ଆଢୁଆଳରେ ରଖିବାକୁ ଉଦ୍ୟମ କରୁଛି ପାକିସ୍ତାନ।

ଅସିମ ମୁନିରଙ୍କ ହାତରେ କେନ୍ଦ୍ରୀଭୂତ ହେଉଛି ଶକ୍ତି

ସାମଗ୍ରିକ ପରିସ୍ଥିତିର କେନ୍ଦ୍ରରେ ଅଛନ୍ତି ପାକିସ୍ତାନ ସେନାପ୍ରମୁଖ ଆସିଫ୍ ମୁନିର। ତାଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ସେନା ଦେଶରେ ନିଜ ପ୍ରଭାବକୁ ଆହୁରି ଶକ୍ତିଶାଳୀ କରୁଛି। ପାକିସ୍ତାନରେ ଯାହା ବି ଗଣତନ୍ତ୍ର ବାକି ଥିଲା, ତାହା ଧୀରେ ଧୀରେ ଦୁର୍ବଳ କରାଯାଉଛି। ବର୍ତ୍ତମାନ ସେନାର ପ୍ରଭାବରେ ନ୍ୟାୟପାଳିକା, ଗଣମାଧ୍ୟମ ଓ ରାଜନୈତିକ ବ୍ୟବସ୍ଥା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହିଛି। ଇସ୍ଲାମାବାଦ ହାଇକୋର୍ଟର ନ୍ୟାୟାଧୀଶ ଜଷ୍ଟିସ ମୋହସିନ ଅଖତର କାୟାନି, ଜଷ୍ଟିସ ବାବର ସତ୍ତର ଓ ଜଷ୍ଟିସ ସମନ ରଫତ ଇମତିଆଜଙ୍କୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତର କରିବା ପାଇଁ ୨୦୨୬ ଏପ୍ରିଲରେ ହୋଇଥିବା ସୁପାରିଶ ଉପରେ ପାରଦର୍ଶିତା ନଥିବା ଅଭିଯୋଗ ହୋଇଥିଲା। ଏହାସହ ସମ୍ବିଧାନର ୨୭ତମ ସଂଶୋଧନ ଭଳି ପରିବର୍ତ୍ତନ ମାଧ୍ୟମରେ ସେନାର ଶକ୍ତି ଆହୁରି ବଢ଼ାଯାଇଛି। ବ୍ୟାପକ ସାମ୍ବିଧାନିକ ପରିବର୍ତ୍ତନ ନ୍ୟାୟପାଳିକାର ଗଠନକୁ ମଧ୍ୟ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିଦେଇଛି। ସେନା ଅଦାଲତ ଏବେ ସାଧାରଣ ନାଗରିକ ପ୍ରଶାସନ ଉପରେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭାବ ପକାଉଛି। ଏପରିକି ଏହା ସାଧାରଣ ନାଗରିକ ଅଧିକାରକୁ ବି ଅତିକ୍ରମ କରୁଛି।

PAKISTAN ECONOMIC CRISIS
This handout photograph taken and released on May 22, 2025 by the Pakistan's Press Information Department (PID) shows Pakistan's Prime Minister Shehbaz Sharif (R) and President Asif Ali Zardari (C) jointly conferring the Baton of Field Marshal on Chief of Army Staff General Syed Asim Munir during a ceremony at the country's President House in Islamabad. Constitutional changes rushed through parliament in November gave sweeping new powers to the current army chief Asim Munir, already considered the most powerful man of the country. Munir has also bolstered his international standing, recently making two official visits to the United States, where President Donald Trump called him "his favourite field marshal". (AFP)

‘ଅପରେସନ ସିନ୍ଦୁର’ ଓ ମୁନିରଙ୍କ ଶକ୍ତିବୃଦ୍ଧି

୨୦୨୫ ମ'ରେ ଭାରତ ସହ ଘଟିଥିବା ‘ଅପରେସନ ସିନ୍ଦୁର’ କେବଳ ଏକ ସୁ0ରକ୍ଷା ଘଟଣା ନୁହେଁ । ଏହା ମୁନିରଙ୍କୁ ନିଜ ଶକ୍ତିକୁ ଆହୁରି ବଢ଼ାଇବା, ନିଜ ସ୍ଥାନକୁ ଉଚ୍ଚ କରିବା ଓ ଅଧିକ କଠୋର ଶାସନକୁ ଯୁକ୍ତିସଂଗତ କରିବା ପାଇଁ ସୁଯୋଗ ଦେଇଥିଲା। ତାଙ୍କୁ ଫିଲ୍ଡ ମାର୍ଶାଲ୍ ପଦବୀ ଦିଆଯିବା ରାଷ୍ଟ୍ରର ଶକ୍ତିର ପ୍ରତୀକ ନୁହେଁ, ବରଂ ସାଧାରଣ ଜୀବନ ଉପରେ ସେନାର ବଢୁଥିବା ପ୍ରଭୁତ୍ୱର ପ୍ରତୀକ ଥିଲା।

ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ସହ ସମ୍ପର୍କ

ଏହା ସହ ପାକିସ୍ତାନର ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ସହ ସମ୍ପର୍କ ମଧ୍ୟ ଯୋଜନାବଦ୍ଧ ଥିଲା। ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରି ଓ ତାଙ୍କ ଆଶା ଅନୁଯାୟୀ ଚାଲିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ବୋଲି ସଙ୍କେତ ଦେଇ ମୁନିର ନିଶ୍ଚିତ କରିଥିଲେ ଯେ ସେନା ଶାସନ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ଭଲ ନଜରରେ ରହିବ। ଏହା ସେହି ସମୟରେ ବିଶେଷ ଭାବେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା, କାରଣ ଟ୍ରମ୍ପ ଦ୍ୱିତୀୟଥର ପାଇଁ ଶକ୍ତିକୁ ଫେରିବା ପରେ ଇମ୍ରାନ ଖାନଙ୍କ ସମର୍ଥକ ଓ ପାକିସ୍ତାନୀ ପ୍ରବାସୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଆଶା ବଢ଼ିଥିଲା । ଏଥିପାଇଁ ଯେ ପାକିସ୍ତାନ ସେନା ଉପରେ ଆମେରିକା ଚାପ ସୃଷ୍ଟି କରି ଇମ୍ରାନ ଖାନଙ୍କ ମୁକ୍ତି ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବ। କିନ୍ତୁ ମୁନିର ନିଜକୁ ଏକ ସହଯୋଗୀ ଓ ଉପଯୋଗୀ ସାଥୀ ଭାବେ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରି ସମ୍ଭାବ୍ୟ ବାହ୍ୟ ଚାପକୁ କମାଇଦେଇଥିଲେ।

PAKISTAN ECONOMIC CRISIS
This handout photo released by the Iranian Foreign Ministry on April 25, 2026 shows Pakistan's Army Chief and Field Marshal Syed Asim Munir (3rd R) meeting with Iran's Foreign Minister Abbas Araghchi (3rd L) upon his arrival in Islamabad. US envoys headed to the Pakistani capital on April 25 in a bid to kickstart a new round of peace negotiations with Iran amid a fragile ceasefire, though the prospect of direct talks remained uncertain (AFP)

୨୮ତମ ସଂବିଧାନ ସଂଶୋଧନ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି

ପାକିସ୍ତାନ ପୁଣି ନିଜକୁ ବିଶ୍ୱ ସଙ୍କଟର ମଧ୍ୟସ୍ଥତାକାରୀ ଭାବେ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରୁଛି। କିନ୍ତୁ ଏହାର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ବାସ୍ତବରେ ସଙ୍କଟ ସମାଧାନ କରିବା ନୁହେଁ, ବରଂ ଦେଶର ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ବିଫଳତାରୁ ଲୋକଙ୍କ ଧ୍ୟାନ ହଟାଇବା ଓ ଆହୁରି କଠୋର ପଦକ୍ଷେପ ପାଇଁ ପରିବେଶ ତିଆରି କରିବା। ପ୍ରସ୍ତାବିତ ୨୮ତମ ସମ୍ବିଧାନ ସଂଶୋଧନରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଶାସନ, ରାଜସ୍ବ ବଣ୍ଟନ ଓ ପ୍ରଶାସନିକ ପୁନର୍ଗଠନ ଭଳି ବିଷୟ ସ୍ଥାନ ପାଇବ ବୋଲି କୁହାଯାଉଛି। କିନ୍ତୁ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁସାରେ ଏହା ମାଧ୍ୟମରେ କେନ୍ଦ୍ର ଓ ପ୍ରାନ୍ତ ମଧ୍ୟରେ ଶକ୍ତି ସମତୁଳନକୁ ପୁଣି ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯିବ ଓ ପ୍ରମୁଖ କ୍ଷେତ୍ରଗୁଡ଼ିକୁ କେନ୍ଦ୍ର ଅଧୀନକୁ ଆଣାଯିବ। ଏଥିରୁ ସେନାର ପ୍ରଭୁତ୍ୱ ଆହୁରି ବଢ଼ିବ ବୋଲି ଆଶଙ୍କା କରାଯାଉଛି।

ସେନାର ରାଜନୀତି ଓ ଅର୍ଥନୀତିରେ ହସ୍ତକ୍ଷେପ

ଲେଖିକା ଆୟେଶା ସିଦ୍ଦିକିଙ୍କ ମତରେ, ପାକିସ୍ତାନ ସେନାର ରାଜନୈତିକ ଶକ୍ତି ତାହାର ଅର୍ଥନୀତିରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣକୁ ବଢ଼ାଏ ଓ ଅର୍ଥନୀତିରେ ତାହାର ପ୍ରଭାବ ଆଉଥରେ ରାଜନୈତିକ ଶକ୍ତିକୁ ବଢ଼ାଇଥାଏ। ତେଣୁ ସେନା ପାଇଁ ପୁଣି ବ୍ୟାରାକକୁ ଫେରିଯିବାର କୌଣସି ଉତ୍ସାହ ନାହିଁ। ବିଶ୍ଳେଷକ କ୍ରିଷ୍ଟିନ ଫେୟାର କହିଛନ୍ତି ଯେ, ପାକିସ୍ତାନ ସେନା ସାଧାରଣ ସଂସ୍ଥାମାନଙ୍କ ସକ୍ରିୟ ସହଯୋଗ ବିନା ହସ୍ତକ୍ଷେପ କରିନଥାଏ ଓ ପ୍ରତ୍ୟେକ ସେନା ହସ୍ତକ୍ଷେପ ପରେ ସେହି ସଂସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକ ଆହୁରି ଦୁର୍ବଳ ହୋଇଯାଆନ୍ତି।

ଆର୍ଥିକ ସଙ୍କଟର ଭୟାବହ ଚିତ୍ର

ପାକିସ୍ତାନର ଆର୍ଥିକ ପରିସ୍ଥିତି ଅନ୍ୟ ଚିତ୍ର ଦେଖାଉଛି। ତେବେ ଦେଶରେ ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ ସାମଗ୍ରୀର ଦରଦାମ ବଢ଼ୁଛି, ପେଟ୍ରୋଲ ଦାମ ବଢୁଛି ଓ ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ଉପରେ ଚାପ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି। ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ସେହବାଜ୍ ସରିଫ ନିଜେ ସ୍ୱୀକାର କରିଛନ୍ତି ଯେ ପାକିସ୍ତାନର ତେଲ ଆମଦାନୀ ଖର୍ଚ୍ଚ ସପ୍ତାହିକ ପ୍ରାୟ ୮୦୦ ମିଲିୟନ ଡଲାରକୁ ପହଞ୍ଚିଛି। ଏହା ଦେଶର ଆର୍ଥିକ ଦୁର୍ବଳତାକୁ ପ୍ରକାଶ କରୁଛି। ଏହାବାଦ ଅଧିକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା ହେଉଛି, ପାକିସ୍ତାନ ପାଖରେ ଭାରତ ପରି କୌଣସି ପେଟ୍ରୋଲିଅମ ଭଣ୍ଡାର ନାହିଁ। ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ମନ୍ତ୍ରୀ ଅଲି ପରୱେଜ ମାଲିକ ସ୍ୱୀକାର କରିଛନ୍ତି ଯେ ଦେଶ ପାଖରେ କେବଳ ୫ରୁ ୭ ଦିନ ପାଇଁ ତେଲ ମହଜୁଦ ଅଛି। ସେ ଏହା ମଧ୍ୟ ସ୍ବୀକାର କରିଛନ୍ତି ଯେ; ଭାରତ ପାଖରେ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ତୈଳ ଭଣ୍ଡାର ଅଛି ଓ ସେମାନେ ଏପରି ସଙ୍କଟକୁ ଭଲ ଭାବେ ସମ୍ଭାଳିପାରିବେ।

ଋଣ, ଟ୍ୟାକ୍ସ ଓ ଲୋକଙ୍କ ଉପରେ ଚାପ

IMF ସଂପୃକ୍ତ ସଂଶୋଧନ ଅନୁସାରେ ସୌର ଶକ୍ତି ଉପରେ ମଧ୍ୟ ନୂଆ ଟ୍ୟାକ୍ସ ଲଗାଯାଉଛି ଓ କିଛି ସବସିଡି ବାତିଲ କରାଯାଉଛି। ଯାହାକୁ ପୂର୍ବରୁ ସମାଧାନ ଭାବେ ପ୍ରଚାର କରାଯାଉଥିଲା, ଏବେ ସେଥିଯୋଗୁଁ ମଧ୍ୟ ଲୋକଙ୍କ ଉପରେ ଚାପ ବଢ଼ୁଛି। ଇରାନ ଓ ଆମେରିକା ମଧ୍ୟରେ ବଢୁଥିବା ତିକ୍ତତାକୁ ମଧ୍ୟ ସରକାର ନିଜ ଆର୍ଥିକ ବିଫଳତାରୁ ଲୋକଙ୍କ ଧ୍ୟାନ ହଟାଇବାର ଉପାୟ ଭାବେ ବ୍ୟବହାର କରୁଛି। ସୂଚନାଯୋଗ୍ୟ; ଲକଡାଉନ୍ ଭଳି କଠୋର ପଦକ୍ଷେପ ନେଇ ଦୋକାନ ଓ ବ୍ୟବସାୟିକ କେନ୍ଦ୍ର ବନ୍ଦ କରାଯାଇଥିଲା।

ବିଦେଶୀ ଋଣ ଓ ଏଲିଟ୍‌ ବର୍ଗର ଲାଭ

ସାଉଦି ଆରବ, ୟୁଏଇ, ଚୀନ ଓ ଆଇଏମଏଫ୍ ପରି ସଂସ୍ଥାରୁ ମିଳୁଥିବା ବଡ଼ ବଡ଼ ଋଣ କେଉଁଠି ଖର୍ଚ୍ଚ ହେଉଛି, ତାହା ନେଇ ପ୍ରାୟ କୌଣସି ପାରଦର୍ଶିତା ନାହିଁ। ଏହି ଋଣର ଲାଭ ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କୁ ମିଳୁନାହିଁ। ବରଂ ସେନା ଓ ରାଜନୈତିକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବର୍ଗ ଏହାର ଲାଭ ନେଉଛନ୍ତି। ‘ପାଣ୍ଡୋରା ପେପର୍ସ’ ତଦନ୍ତରେ ଖୁଲାସା ହୋଇଥିଲା ଯେ, ୭୦୦ରୁ ଅଧିକ ପାକିସ୍ତାନୀ ଯେଉଁଥିରେ ମନ୍ତ୍ରୀ, ବ୍ୟବସାୟୀ ଓ ସେନା ଅଧିକାରୀଙ୍କ ପରିବାର ଲୋକ ଥିଲେ, ସେମାନେ ବିଦେଶରେ ଗୋପନୀୟ ସମ୍ପତ୍ତି ରଖିଥିଲେ। ଆଇଏମଏଫ୍‌ର ‘ଗଭର୍ନାନ୍ସ ଆଣ୍ଡ କରପ୍ସନ ଡାୟାଗ୍ନୋଷ୍ଟିକ ରିପୋର୍ଟ’ ଅନୁସାରେ ଦୁର୍ନୀତି ଓ ଶାସନ ଦୁର୍ବଳତା ପାକିସ୍ତାନକୁ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଜିଡିପିର ୫ରୁ ୬.୫ ପ୍ରତିଶତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କ୍ଷତି କରୁଛି। ‘ହାଇବ୍ରିଡ୍‌ ଶାସନ’ରୁ ସରାସରି ସେନା ଶାସନ

ଗଣତନ୍ତ୍ର ଉପରେ ଦମନ ମଧ୍ୟ ଭୟଙ୍କର ରୂପ ନେଇଛି। ଇମ୍ରାନ ଖାନଏବେ ମଧ୍ୟ କାରାଗାରରେ ଅଛନ୍ତି ଓ ତାଙ୍କର ମୌଳିକ ଅଧିକାର ହ୍ରାସ କରାଯାଇଛି। ତାଙ୍କ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଖରାପ ଥିବା ଖବର ମଧ୍ୟ ଆସୁଛି। ଏସବୁ ଭିତରେ ସାଧାରଣ ନାଗରିକଙ୍କ ସ୍ୱାଧୀନତା ମଧ୍ୟ ଦ୍ରୁତ ଭାବେ କମୁଛି। ପାକ୍ ସରକାର ପାସପୋର୍ଟ ବନ୍ଦ କରିବା ଓ ଦୀର୍ଘମିଆଦି ଭ୍ରମଣ ନିଷେଧ କରିବାର ଅଧିକାର ପୁଣି ହାସଲ କରିଛି। ‘ପାସପୋର୍ଟ କଣ୍ଟ୍ରୋଲ ଲିଷ୍ଟ’ ମାଧ୍ୟମରେ ଲୋକଙ୍କୁ ବିଦେଶ ଯାତ୍ରାରୁ ବଞ୍ଚିତ କରାଯାଉଛି। ଯଦିଓ ଏହି ପଦକ୍ଷେପଗୁଡ଼ିକ ପ୍ରଶାସନିକ ଏବଂ ସୁରକ୍ଷା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଭାବରେ ଯଥାର୍ଥ, ଏକ କ୍ରମବର୍ଦ୍ଧିଷ୍ଣୁ କେନ୍ଦ୍ରୀକୃତ ରାଜନୈତିକ ପରିବେଶରେ, ଏଗୁଡ଼ିକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣର ଏକ ଉପକରଣ ଭାବରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯିବାର ଆଶଙ୍କା ରହିଛି । ଯାହା ରାଜ୍ୟର ପ୍ରଗତିକୁ ସୀମିତ କରିବାକୁ ଏବଂ ବ୍ୟକ୍ତିମାନଙ୍କୁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଭାବେ ଟାର୍ଗେଟ କରି ସମ୍ଭାବ୍ୟ ଭାବରେ ଭିନ୍ନମତକୁ ନିରୋଧ କରିବାକୁ ଅନୁମତି ଦିଏ।

"ହାଇବ୍ରିଡ୍ ଶାସନ" ଶବ୍ଦଟି ବର୍ତ୍ତମାନ ଏକ ମୁଖବନ୍ଧ ବ୍ୟତୀତ ଆଉ କିଛି ନୁହେଁ। ଆଜି ପାକିସ୍ତାନରେ ଯାହା ଅଛି ତାହା ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଭାବରେ ସାମରିକ ଶାସନ, ନିଷ୍ପତ୍ତି ଗ୍ରହଣକାରୀଙ୍କ ପରିବର୍ତ୍ତେ ବେସାମରିକ ନେତାମାନେ ଉପକରଣ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି। କୌଣସି ରାଜନୈତିକ ନେତା ଖୋଲାଖୋଲି ଭାବରେ ସାମରିକ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନକୁ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ କରିପାରିବେ ନାହିଁ ଏବଂ ଭିନ୍ନମତ ସ୍ୱରଗୁଡ଼ିକୁ ବ୍ୟବସ୍ଥାଗତ ଭାବରେ ଶିଥିଳ କରାଯାଏ। ଏହି ସମୟରେ, ଗଣମାଧ୍ୟମ ମଧ୍ୟ ସମାନ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ବଜାୟ ରଖି ଚାଲିଛି। ବର୍ଦ୍ଧିତ ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତି, ବେକାରୀ ଏବଂ ଶାସନ ବିଫଳତା ଉପରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇବା ପରିବର୍ତ୍ତେ, ଗଣମାଧ୍ୟମର ଏକ ବଡ଼ ଅଂଶ ସାମରିକ ନେତୃତ୍ୱର ଅବିରତ ପ୍ରଶଂସାରେ ନିୟୋଜିତ ଅଛନ୍ତି। ଏହି ପ୍ରଚାର ଆକସ୍ମିକ ନୁହେଁ ଏହା ଜନସାଧାରଣଙ୍କୁ ବୁଝାଇବା ପାଇଁ ଡିଜାଇନ୍ କରାଯାଇଛି ଯେ ପାକିସ୍ତାନ ପ୍ରଗତି କରୁଛି, ଯଦିଓ ବାସ୍ତବରେ ପରିସ୍ଥିତି ଖରାପ ଦିଗକୁ ଗତି କରୁଛି। ବାସ୍ତବରେ, ବିଶ୍ୱ ସ୍ତରରେ ପାକିସ୍ତାନର ତଥାକଥିତ ଉତ୍ଥାନ ଜାଣିଶୁଣି ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଉଛି। ଏହା ଆର୍ଥିକ କୁପରିଚାଳନାକୁ ଅସ୍ପଷ୍ଟ କରିବା, ସ୍ୱେଚ୍ଛାଚାରୀ ବିସ୍ତାରକୁ ଯଥାର୍ଥ କରିବା ଏବଂ ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ପ୍ରତିରୋଧକୁ ଦମନ କରିବା ପାଇଁ ନିର୍ମିତ ଏକ କାହାଣୀ। ଦେଶକୁ ଏହାର "ମହତ୍ୱ" ପାଳନ କରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରାଯାଉଥିବା ବେଳେ, ଏହା ଏକକାଳୀନ ଭାବରେ ଏହାର ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ଗଠନ ଏବଂ ସାଂଗଠନିକ ସ୍ୱାଧୀନତାର ଅବଶିଷ୍ଟ ଅଂଶ ମଧ୍ୟ ହରାଇବାରେ ଲାଗିଛି।

(Disclaimer : ଡକ୍ଟର ଇମ୍ରାନ ଖୁର୍ସିଦ ଜଣେ ଆସୋସିଏଟ୍ ରିସର୍ଚ୍ଚ ଫେଲୋ। ଏହି ଲେଖାରେ ପ୍ରକାଶିତ ଆଲେଖ୍ୟ ଲେଖକଙ୍କ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ମତ। ଏଠାରେ ପ୍ରକାଶିତ ତଥ୍ୟ ଏବଂ ମତାମତ ETV ଭାରତର ମତାମତକୁ ପ୍ରତିଫଳିତ କରେ ନାହିଁ)

ଏହା ମଧ୍ୟ ପଢ଼ନ୍ତୁ... 'ଅପରେସନ୍ ସିନ୍ଦୂର'ର ପ୍ରଥମ ବାର୍ଷିକୀ, 'ଭାରତ ୧୩ଟି ପାକିସ୍ତାନୀ ବିମାନ ଓ ୧୧ଟି ଘାଟି ନଷ୍ଟ କରିଛି'