ETV Bharat / health

ବର୍ଷାଋତୁରେ ଗଜା ଆଳୁ ଖାଉଛନ୍ତି କି ? ସତର୍କ କରାଇଲେ ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ ବିଶେଷଜ୍ଞ ...

ଗଜା ଆଳୁରେ ସୋଲାନାଇନ୍ ଏବଂ ଚାକୋନାଇନ୍ ନାମକ ଗ୍ଲାଇକୋଆଲକାଲୋଇଡ୍ ଥାଏ । ଯାହା ଝାଡ଼ାବାନ୍ତି ଏବଂ ପେଟ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଭଳି ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସମସ୍ୟା ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେ ବୋଲି ଗବେଷକମାନେ କହିଛନ୍ତି ।

SPROUTED POTATOES ARE SAFE TO EAT
ବର୍ଷା ଋତୁରେ ଗଜା ଆଳୁ ଖାଇବା ଉଚିତ କି ? (GETTY IMAGES)
author img

By ETV Bharat Odisha Team

Published : July 31, 2026 at 5:32 PM IST

3 Min Read
Choose ETV Bharat

SPROUTED POTATO , ହାଇଦ୍ରାବାଦ: ଆଳୁ ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ଲୋକପ୍ରିୟ ପନିପରିବା ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ । ଅଧିକାଂଶ ଭାରତୀୟଙ୍କ ଘରେ ଆଳୁ ମହଜୁଦ ଥାଏ । କାରଣ ଏହା ପ୍ରତିଦିନ ଖାଦ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତିରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ । ତଥାପି ବର୍ଷା ଋତୁରେ ଆର୍ଦ୍ରତା ଯୋଗୁଁ ପ୍ରାୟତଃ ଆଳୁ ଗଜା ହୋଇଯାଏ । ଆଜିକାଲି ଅନେକ ଲୋକ ଏହି ସାଧାରଣ ସମସ୍ୟାର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛନ୍ତି । ସେମାନଙ୍କ ଘରେ ଗଚ୍ଛିତ ଆଳୁ ଗଜା ହେବା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି । ଏହାରି ଭିତରେ ଅନେକ ଲୋକ ଭାବନ୍ତି ଯେ, ଗଜା ହୋଇଥିବା ଆଳୁ ଖାଇବା ଉଚିତ କି ନାହିଁ । ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା ...

ବିଶେଷଜ୍ଞମାନଙ୍କ ମତରେ, ଗୋଟିଏ କିମ୍ବା ଦୁଇଟି ଛୋଟ ଗଜା ହୋଇଥିବା ଆଳୁ ଖାଇହେବ । କିନ୍ତୁ ଯେଉଁ ଆଳୁରେ ଅସଂଖ୍ୟ ଗଜା, ବଡ଼ ସବୁଜ ଦାଗ କିମ୍ବା ନରମ ଏବଂ ସଂକୁଚିତ ହୋଇଥାଏ ତାହା ନଖାଇବା ଭଲ । ଏପରି ଗଜା ହୋଇଥିବା ଆଳୁ ଖାଇବା ଦ୍ବାରା ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ପାଇଁ କ୍ଷତିକାରକ ହୋଇପାରେ । କାରଣ ଏଥିରେ ସୋଲାନାଇନ୍ ଏବଂ ଚାକୋନାଇନ୍ ଭଳି ବିଷାକ୍ତ ମାତ୍ରା ଅଧିକ ଥାଏ, ଯାହା ପେଟ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଏବଂ ଫୁଡ୍ ପଏଏଜନ୍ (Food Poison) ହୋଇପାରେ ।

ଖାଦ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା କେନ୍ଦ୍ର (Center for Food Safety) ଅନୁଯାୟୀ, ଗଜା ହେବା ଏକ ପ୍ରାକୃତିକ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଏବଂ ଏହାର ଅର୍ଥ ନୁହେଁ ଯେ ଆଳୁ ବିଷାକ୍ତ ହୋଇଯାଇଛି । ତଥାପି, ଏହା ପ୍ରାୟତଃ ସୂଚାଇଥାଏ ଯେ, ଆଳୁ ଭିତରେ ରାସାୟନିକ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଘଟୁଛି, ଏବଂ ଏହି ରାସାୟନିକ ପଦାର୍ଥ ବିଷାକ୍ତ ହୋଇପାରେ । ଗଜା ହେବା ସହିତ, ଆଳୁ ଏହି ନୂତନ ବୃଦ୍ଧିକୁ ସମର୍ଥନ କରିବା ପାଇଁ ଏହାର ସଂରକ୍ଷିତ ପୁଷ୍ଟିକର ପଦାର୍ଥ ବ୍ୟବହାର କରେ । ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟା ସମୟରେ, ଆଳୁ ଧୀରେ ଧୀରେ ଆର୍ଦ୍ରତା ହରାଇ ନରମ ଏବଂ କୁଞ୍ଚିତ ହୋଇଯାଏ । ଷ୍ଟାର୍ଚ୍ ଚିନିରେ ପରିଣତ ହେବା ଆରମ୍ଭ କରେ, ଏବଂ କିଛି ପ୍ରାକୃତିକ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଯୌଗିକ (ଗ୍ଲାଇକୋଆଲକାଲୋଇଡ୍ କୁହାଯାଏ) ର ସ୍ତର ବୃଦ୍ଧି ପାଇପାରେ । ଗ୍ଲାଇକୋଆଲକାଲୋଇଡ୍ ଗଛକୁ କୀଟପତଙ୍ଗ, କବକ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବିପଦରୁ ରକ୍ଷା କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ । ଆଳୁରେ ସୋଲାନାଇନ୍ ଏବଂ ଚାକୋନାଇନ୍ ନାମକ ଗ୍ଲାଇକୋଆଲକାଲୋଇଡ୍ ଥାଏ, ଯାହା ଗୁରୁତର ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସମସ୍ୟା ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେ ।

ଗଜା ହୋଇଥିବା ଆଳୁ ଉପରେ ଅନେକ ଅଧ୍ୟୟନ କରାଯାଇଛି । ଗଜା ହୋଇଥିବା ଆଳୁ ଖାଇବା ଦ୍ୱାରା ବାନ୍ତି, ଝାଡ଼ା ଏବଂ ପେଟ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଭଳି ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସମସ୍ୟା ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ । ଜର୍ଣ୍ଣାଲ୍ ଅଫ୍ ଫୁଡ୍ ଆଣ୍ଡ କେମିକାଲ୍ ଟକ୍ସିକୋଲୋଜିରେ ପ୍ରକାଶିତ 2002 ମସିହାରେ ଏକ ଅଧ୍ୟୟନରୁ ଜଣାପଡିଛି ଯେ, ଗଜା ହୋଇଥିବା ଆଳୁ ଖାଇବା ଦ୍ବାରା ଲୋକମାନଙ୍କ ସୋଲାନାଇନ୍ ସ୍ତର ଏବଂ ବାନ୍ତି, ଡାଇରିଆ ଏବଂ ପେଟ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଭଳି ଲକ୍ଷଣ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥିଲା । ଆୟାରଲାଣ୍ଡର ଟ୍ରିନିଟି କଲେଜ ଡବଲିନର ମେଡିସିନ ଏବଂ ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନର ପ୍ରଫେସର ଡକ୍ଟର ଡେନିସ୍ ଜେ.ଆର. ମ୍ୟାକଅଲିଫ୍ ଏହି ଗବେଷଣାରେ ସାମିଲ ଥିଲେ ।

ଉଚ୍ଚ ଗ୍ଲାଇକୋଆଲକାଲୋଇଡ୍ ଯୁକ୍ତ ଆଳୁ ଖାଇବା ଦ୍ୱାରା କିଛି ଘଣ୍ଟା ମଧ୍ୟରେ ଶରୀରରେ ଏଭଳି ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଯାଇପାରେ ।

  • ବାନ୍ତି ଲାଗିବା
  • ଝାଡ଼ା ହେବା
  • ପେଟ ଯନ୍ତ୍ରଣା
  • ମୁଣ୍ଡବିନ୍ଧା
  • ମୁଣ୍ଡ ଘୁରାଇବା

ଅଧିକ ଗମ୍ଭୀର କ୍ଷେତ୍ରରେ...

  • ଜ୍ୱର
  • ନିଦ
  • ହୃଦସ୍ପନ୍ଦନ ହାରରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ
  • ସ୍ନାୟୁଗତ ଲକ୍ଷଣଗୁଡ଼ିକ

ଯଦି କେହି ଆଳୁ ଖାଇବା ପରେ ଗୁରୁତର କିମ୍ବା ଅସୁସ୍ଥ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି, ତେବେ ସେମାନଙ୍କୁ ତୁରନ୍ତ ଡାକ୍ତରୀ ପରାମର୍ଶ ନେବା ଉଚିତ ।

ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ମଧୁମେହ ରୋଗୀଙ୍କୁ ଗଜା ହୋଇଥିବା ଆଳୁ ଖାଇବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦିଅନ୍ତି ନାହିଁ । କାରଣ ଆଳୁରେ ଥିବା ଷ୍ଟାର୍ଚ ଗଜା ହେବା ସମୟରେ ଚିନିରେ ପରିଣତ ହୁଏ, ଯାହା ଗ୍ଲାଇସେମିକ୍ ଇଣ୍ଡେକ୍ସକୁ ବୃଦ୍ଧି କରେ । ଗଜା ହୋଇଥିବା ଆଳୁ ତାଜା ଆଳୁ ଅପେକ୍ଷା ରକ୍ତରେ ଶର୍କରା ସ୍ତରକୁ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ବୃଦ୍ଧି କରେ । ତେଣୁ ମଧୁମେହ ରୋଗୀଙ୍କୁ ଏହାକୁ ଖାଇବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦିଆଯାଏ ନାହିଁ ।

ଆଳୁ ଫ୍ରିଜରେ ରଖିବା ଉଚିତ କି ?

କଞ୍ଚା ଆଳୁକୁ ସାଧାରଣତଃ ଫ୍ରିଜରେ ରଖାଯାଏ ନାହିଁ । କାରଣ ଅତ୍ୟନ୍ତ କମ୍ ତାପମାତ୍ରା ଆଳୁ ଷ୍ଟାର୍ଚକୁ ଚିନିରେ ପରିଣତ କରିପାରେ, ଯାହା ସ୍ୱାଦ ଏବଂ ଗଠନ ଉଭୟକୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିପାରେ । ଯେତେବେଳେ ଏହି ଉଚ୍ଚ ଶର୍କରା ଆଳୁକୁ ରନ୍ଧାଯାଏ , ସେତେବେଳେ ଏଗୁଡ଼ିକ ଆକ୍ରିଲାମାଇଡର ସ୍ତର ବୃଦ୍ଧି କରିପାରେ । ଏକ ଯୌଗିକ ଯାହା କିଛି ଷ୍ଟାର୍ଚଯୁକ୍ତ ଖାଦ୍ୟରେ ଭାଜିବା, ପୋଡ଼ିବା କିମ୍ବା ବେକିଂ ସମୟରେ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ ।

ଆଳୁକୁ କିପରି ସଠିକ୍ ଭାବରେ ସଂରକ୍ଷଣ କରିବେ ?

ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ଆଳୁକୁ ଥଣ୍ଡା, ଶୁଖିଲା ଏବଂ ଅନ୍ଧାର ସ୍ଥାନରେ ସଂରକ୍ଷଣ କରିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦିଅନ୍ତି । ଏହା ସହିତ, ଆଳୁକୁ ପିଆଜଠାରୁ ଦୂରରେ ରଖନ୍ତୁ । ଏହା ସେମାନଙ୍କୁ ଗଜା ହେବାରୁ ରୋକିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିପାରିବ ।

କିଏ ବିଶେଷ ସତର୍କ ରହିବା ଉଚିତ ?

  • ଛୋଟ ପିଲା
  • ବୟସ୍କ ଲୋକ
  • ଗର୍ଭବତୀ ମହିଳା
  • ଦୁର୍ବଳ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ପ୍ରଣାଳୀ ଥିବା ଲୋକମାନେ

ଏହି ଲୋକମାନେ ଅତ୍ୟଧିକ ଗଜା ହୋଇଥିବା, ସବୁଜ ହୋଇଥିବା କିମ୍ବା ନଷ୍ଟ ହୋଇଥିବା ଆଳୁ ଖାଇବା ବିଷୟରେ ବିଶେଷ ସତର୍କ ରହିବା ଉଚିତ ।

(Disclaimer: ଏହି ରିପୋର୍ଟରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଇଥିବା ସୂଚନା କେବଳ ସାଧାରଣ ଜ୍ଞାନ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଲେଖାଯାଇଛି । ଏଠାରେ ଉଲ୍ଲେଖିତ ଯେକୌଣସି ପରାମର୍ଶ ପାଳନ କରିବା ପୂର୍ବରୁ, ଦୟାକରି ଜଣେ ବିଶେଷଜ୍ଞ ଡାକ୍ତରଙ୍କ ସହିତ ପରାମର୍ଶ କରନ୍ତୁ। ଯଦି ଆପଣଙ୍କର ପୂର୍ବରୁ କୌଣସି ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସମସ୍ୟା ଅଛି, ତେବେ ଆପଣ ଡାକ୍ତରଙ୍କୁ ପୂର୍ବରୁ ଜଣାଇବା ଉଚିତ।)

ଏହା ମଧ୍ୟ ପଢନ୍ତୁ...ମସ୍ତିଷ୍କ ବୟସ ସମସ୍ତଙ୍କର ସମାନ ନୁହେଁ, ଡିମେନସିଆ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଚିହ୍ନଟ ପାଇଁ ଆଇଜର ବ୍ରହ୍ମପୁରର ନୂଆ ଗବେଷଣା

ଏହା ମଧ୍ୟ ପଢନ୍ତୁ... ବର୍ଷା ଋତୁରେ ବାପା-ମା’ଙ୍କ ଏହି ଛୋଟ ଅଭ୍ୟାସ, ଶିଶୁଙ୍କୁ ରୋଗ ଦାଉରୁ ରକ୍ଷା କରିବ ! ଜାଣିନିଅନ୍ତୁ