ETV Bharat / health-and-lifestyle
साखर महागली, पण आरोग्याला फायदा? डॉक्टरांनी सांगितलं साखर कमी करण्याचे 9 फायदे
साखरेच्या (Sugar Price Hike) दरात वाढ झाली आहे. अतिरिक्त साखर कमी केल्यानं वजन, रक्तातील साखर, हृदय, दात आणि पचनक्रियेला फायदा होऊ शकतो.

Published : August 25, 2026 at 8:43 PM IST
हैदराबाद : गेल्या वर्षभरात साखरेच्या किरकोळ आणि घाऊक दरात अंदाजे 40 ते 50 टक्क्यांची वाढ (Sugar Price Hike) झाली आहे. उत्तराखंड, पंजाब, मध्य प्रदेश आणि ओडिशासह आठ राज्यांमध्ये साखरेचा दर प्रति किलो 65 रुपयांच्या पुढे गेला आहे. सणासुदीच्या सुरुवातीलाच झालेल्या या दरवाढीचा गंभीर परिणाम घरगुती खर्चावर झाला आहे. मात्र, दुसरीकडं आरोग्य तज्ज्ञांच्यामते, साखरेच्या दरवाढीमुळं लोकांना साखरेचं सेवन कमी करण्यास प्रोत्साहन मिळू शकतं, जे आरोग्याच्या दृष्टीनं फायदेशीर ठरू शकतं.
अतिरिक्त साखरेचं जास्त सेवन केल्यास काय? : डॉक्टरांच्या मते, साखर ही कर्बोदकांपैकी एक आहे. शरीर तिचं ग्लुकोजमध्ये रूपांतर करतं आणि त्यातून ऊर्जा मिळते. फळे आणि दुग्धजन्य पदार्थांमध्ये नैसर्गिकरीत्या आढळणारी साखर आणि प्रक्रिया केलेल्या पदार्थांमध्ये अतिरिक्त स्वरूपात असलेली साखर यामध्ये फरक आहे. अतिरिक्त साखरेचं जास्त सेवन केल्यास आरोग्यावर नकारात्मक परिणाम होतो आणि मधुमेहाचा धोका वाढू शकतो. त्यामुळं आहारातील अतिरिक्त साखरेचं प्रमाण मर्यादित ठेवण्याचा सल्ला तज्ज्ञ देतात.
1) वजन नियंत्रणास मदत : साखरेचं सेवन कमी केल्यानं वजन लक्षणीयरीत्या कमी होऊ शकतं. याचं कारण असं की साखरेमध्ये 'रिकाम्या कॅलरीज' (empty calories) जास्त प्रमाणात असतात. या कॅलरीजमुळं भूक वाढते आणि अति खाण्याची सवय लागते. साखर टाळल्यानं तुम्ही तुमच्या भुकेवर नियंत्रण ठेवू शकता आणि अति खाणं टाळू शकता, ज्यामुळं वजन कमी होण्यास मदत होते.
2) रक्तातील साखरेचं नियंत्रण : साखरेमुळं रक्तातील ग्लुकोजची पातळी अचानक वाढते, ज्यामुळं विविध आरोग्य समस्या आणि ऊर्जेच्या पातळीत चढ-उतार होऊ शकते. साखरेचं सेवन कमी केल्यानं रक्तातील आणि शरीरातील ग्लुकोजची पातळी स्थिर राहण्यास मदत होते, ज्यामुळं दिवसभर तुमची ऊर्जा टिकून राहते.
3) त्वचेच्या आरोग्यासाठी फायदेशीर : साखरेच्या अतिसेवनामुळं मुरुमे आणि रोझेशियासारख्या त्वचेच्या समस्या वाढू शकतात. साखरेचं सेवन कमी केल्यानं मुरुमे आणि दाह कमी होऊन त्वचा अधिक नितळ व चमकदार होऊ शकते.
4) हृदयाच्या आरोग्यासाठी उपयुक्त : जेव्हा तुम्ही साखरेचं सेवन कमी करता, तेव्हा तुमच्या कोलेस्ट्रॉलची पातळी आपोआप कमी होते. हृदयरोगास कारणीभूत ठरणारी चरबी साठण्यास प्रतिबंध होतो. परिणामी, तुमचं हृदय अधिक निरोगी होतं.
5) एकाग्रता आणि मानसिक आरोग्य : बऱ्याच लोकांना हे माहीत नाही की साखरेच्या सेवनाचा परिणाम आकलनशक्तीवरही होतो. साखरेच्या अतिसेवनामुळं मेंदू गोंधळू शकतो. साखरेचं सेवन कमी केल्यानं मानसिक एकाग्रता आणि आकलनशक्ती सुधारू शकते.
6) मूड स्थिर ठेवण्यास मदत : जास्त साखर खाल्ल्यानं रक्तातील साखरेची पातळी कमी-जास्त होऊ शकते, ज्यामुळं मनःस्थितीत चढ-उतार होतात. साखरेचे सेवन कमी केल्यानं मानसिक स्थिरता वाढते, मेंदूचं आरोग्य सुधारतं आणि मनःस्थिती स्थिर होण्यास मदत होते.
7) पचनक्रियेसाठी फायदेशीर : आहारात साखरेचं प्रमाण जास्त असल्यास आतड्यातील जीवाणूंचे संतुलन बिघडते, ज्यामुळं पोट फुगणं आणि गॅस होणं यांसारख्या पचनाच्या समस्या उद्भवू शकतात. साखरेचं सेवन मर्यादित ठेवल्यास आतड्यातील निरोगी सूक्ष्मजीवांच्या समूहाला चालना मिळते, ज्यामुळं पचनक्रिया आणि पोषक तत्वांचे शोषण सुधारते.
8) दातांचे आरोग्य सुधारण्यास मदत : सर्वांना माहीत आहे की जास्त साखर खाल्ल्यानं दात किडणे आणि दातांमध्ये पोकळी निर्माण होणे यांसारख्या दातांच्या समस्या उद्भवू शकतात. त्यामुळं, साखरेचं सेवन कमी केल्यास या दातांच्या समस्या टाळता येतात.
9) गंभीर आजारांचा धोका कमी करण्यास मदत : साखरेच्या अतिसेवनामुळं टाईप 2 मधुमेह, हृदयरोग आणि कर्करोग यांसारख्या गंभीर आजारांचा धोका वाढतो. साखरेचं सेवन कमी केल्यानं या आजारांचा धोका कमी होऊ शकतो.
(Disclaimer - येथे दिलेली आरोग्यविषयक माहिती आणि सूचना केवळ शैक्षणिक उद्देशांसाठी आहेत. आम्ही ही माहिती वैज्ञानिक संशोधन, अभ्यास आणि वैद्यकीय व आरोग्य तज्ञांच्या शिफारशींच्या आधारे देत आहोत. या सूचनांचे पालन करण्यापूर्वी आपल्या डॉक्टरांचा सल्ला घेणे उत्तम राहील.)
हेही वाचा -

