रजोनिवृत्तीनंतर कर्करोगाचा धोका! तज्ञांच्या मते तपासणी आवश्यक

menopause and cancer risk: रजोनिवृत्ती ही प्रत्येक महिलेच्या आयुष्यातील एक नैसर्गिक अवस्था आहे. तज्ञांचं म्हणणं आहे की, रजोनिवृत्ती साधारणपणे 45 ते 55 वयोगटातील महिलांमध्ये होते. शरीरात इस्ट्रोजेन संप्रेरकाची पातळी कमी झाल्यामुळे मासिक पाळी थांबते. या प्रक्रियेला रजोनिवृत्ती म्हणतात.

रजोनिवृत्तीमध्ये गरम चमक, रात्री घाम येणे, अनियमित मासिक पाळी, योनीतून कोरडेपणा, झोपेच्या समस्या, मूड स्विंग आणि विसरणे अशी लक्षणे दिसून येतात. याव्यतिरिक्त, हार्मोनल बदलांमुळे हाडांची घनता कमी होऊ शकते आणि कोलेस्टेरॉल वाढू शकते, ज्यामुळे हृदयरोगाचा धोका वाढतो. इतकेच नाही तर, रजोनिवृत्तीनंतर कर्करोगाचा धोका देखील असतो. आता रजोनिवृत्तीच्या टप्प्यात कोणत्या प्रकारचे कर्करोग शक्य आहेत ते जाणून घेऊया!

रजोनिवृत्तीनंतर कर्करोगाचा धोका: वय आणि हार्मोनल बदलांसोबत कर्करोगाचा धोका वाढतो असा इशारा देण्यात आला आहे. असं म्हटलं जातं की, या टप्प्यात शरीरात इस्ट्रोजेन आणि प्रोजेस्टेरॉन हार्मोन्सची पातळी लक्षणीयरीत्या कमी होते. या हार्मोनल बदलांमुळे विशिष्ट प्रकारच्या कर्करोगाचा धोका वाढतो. विशेषतः स्तन, एंडोमेट्रियल आणि गर्भाशयाच्या कर्करोगाचा. वृद्धत्व हा कर्करोगासाठी एक मजबूत जोखीम घटक आहे. कारण शरीराची खराब झालेल्या पेशी दुरुस्त करण्याची क्षमता वयानुसार हळूहळू कमी होते. नॅशनल लायब्ररी ऑफ मेडिसिनच्या एका अभ्यासात असं म्हटलं आहे की, रजोनिवृत्तीमुळे गर्भाशयाच्या कर्करोगाचा धोका वाढतो.

कर्करोगांकडे लक्ष द्यावे

स्तनाचा कर्करोग: रजोनिवृत्तीनंतर महिलांमध्ये हा सर्वात सामान्य प्रकारचा कर्करोग आहे. तज्ञांचे म्हणणे आहे की कौटुंबिक इतिहास, जास्त वजन , मद्यपान आणि कमी शारीरिक हालचाली यासारख्या कारणांमुळे हा धोका वाढतो.

गर्भाशयाच्या ग्रीवेचा कर्करोग: तज्ञांचं म्हणणं आहे की, रजोनिवृत्तीनंतर देखील ग्रीवेचा कर्करोग अधिक प्रमाणात होतो. हे विशेषतः जास्त वजन असलेल्या किंवा मधुमेहासारखे आजार असलेल्या महिलांमध्ये सामान्य आहे. नॅशनल लायब्ररी ऑफ मेडिसिनच्या अभ्यासानुसार, लवकर रजोनिवृत्ती (45 वर्षांच्या आधी) गर्भाशयाच्या ग्रीवेचा, अंडाशयाचा आणि गर्भाशयाच्या कर्करोगाचा धोका लक्षणीयरीत्या वाढवते.

आतड्यांचा कर्करोग: वयानुसार आतड्यांचा कर्करोग होण्याचा धोका वाढतो. म्हणूनच तज्ञांचं म्हणणं आहे की, वृद्धांनी नियमित तपासणी करुन घेणं खूप महत्वाचं आहे.

जीवनशैलीचे घटक: तज्ञांचे म्हणणे आहे की रजोनिवृत्तीनंतर वजन वाढल्याने कर्करोगाचा धोका वाढतो. कारण चरबीयुक्त ऊती कमी इस्ट्रोजेन तयार करतात. या क्रमाने, ताजी फळे, भाज्या आणि संपूर्ण धान्यांसह निरोगी आहार घेण्याचा सल्ला दिला जातो. कर्करोगाचा धोका कमी करण्यासाठी नियमित व्यायामाचा सल्ला दिला जातो. तसेच, कर्करोगाची शक्यता कमी करण्यासाठी मद्यपान मर्यादित करणे आणि धूम्रपान सोडणे उचित आहे.

तपासणी, चेतावणी चिन्हे: स्तन आणि आतड्याच्या कर्करोगाच्या चाचण्या केल्यास जीव वाचवला जाऊ शकतो असं तज्ञांचं म्हणणं आहे. तसचं शरीरातील चेतावणी चिन्हांकडे कधीही दुर्लक्ष करू नये. रजोनिवृत्तीनंतर असामान्य योनीतून रक्तस्त्राव, खाण्याच्या सवयींमध्ये कोणताही बदल न होताही पोट फुगणे, सतत अपचन किंवा अचानक वजन वाढणे किंवा कमी होणे, विशेषतः रजोनिवृत्तीनंतर , अशी लक्षणे आढळल्यास त्वरित डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा असा तज्ञांचा सल्ला आहे.

तुमच्या आरोग्यावर नियंत्रण ठेवणे: तज्ञांचं म्हणणं आहे की, कौटुंबिक पार्श्वभूमीमुळे कर्करोग होईल हे निश्चित नाही. महिला त्यांच्या शरीराच्या आरोग्याबद्दल जागरूकता वाढवून, निरोगी सवयी अंगीकारून आणि डॉक्टरांशी सल्लामसलत करून कर्करोगाचा धोका कमी करू शकतात.

(डिस्क्लेमर: ही सामान्य माहिती केवळ वाचनासाठी दिलेली आहे. ईटीव्ही भारत या माहितीच्या वैज्ञानिक मान्यतेबाबत कोणतीही पुष्टी करत नाही. अधिक माहितीसाठी डॉक्टरांकडून सल्ला घ्यावा.)