झोपेत असताना हृदयविकाराचा झटका टाळण्यासाठी पाळा ‘हा’ 19 सेकंदांचा नियम

PREVENT A HEART ATTACK DURING SLEEP: हृदयविकाराचा झटका कधी येईल हे कोणालाही माहिती नसते. परंतु तो रोखण्याचे अनेक मार्ग आहेत. तज्ञ म्हणतात की, झोपेत असतानाही हृदयविकाराचा झटका येऊ शकतो. हृदयविकाराचा झटका आणि स्ट्रोक टाळण्यासाठी नियमित तपासणी करणे आवश्यक आहे. तर, या लेखात, झोपेत हृदयविकाराचा झटका कसा टाळता येईल याबद्दल जाणून घेऊया...

झोपेत असताना हृदयविकाराचा झटका टाळण्यासाठी पाळा ‘हा’ 19 सेकंदांचा नियम (Getty Images)

झोपेच्या वेळी शरीर विश्रांती घेत असतानाही हृदय काम करत राहते. तज्ञांचं म्हणणं आहे की, झोपेच्या वेळी रक्तदाब आणि हृदयाचे ठोके सामान्यतः मंदावतात. परंतु, कधीकधी धमन्यांमध्ये अडथळा, उच्च रक्तदाब किंवा अनियमित हृदयाचे ठोके यासारख्या समस्या झोपेच्या वेळी हृदयविकाराचा धोका वाढवू शकतात. शिवाय, असं म्हटलं जातं की, स्लीप एपनियासारख्या झोपेच्या विकारांनी ग्रस्त असलेल्या लोकांना झोपेच्या वेळी श्वास घेण्यास अडथळा आल्यामुळे हृदयावर दाब जाणवू शकतो. ज्यामुळे हृदयविकाराचा झटका येऊ शकतो.

झोपेत असताना हृदयविकाराचा झटका टाळण्यासाठी पाळा ‘हा’ 19 सेकंदांचा नियम (Getty Images)

• या पद्धती वापरून हृदयविकार टाळता येतो
• श्वास घ्या: तज्ञांचं म्हणणं आहे की, झोपण्यापूर्वी हळू आणि खोल श्वास घेतल्याने मन आणि शरीर शांत होते. ताण कमी होतो आणि हृदयाचे ठोके कमी होतात. यामुळे रक्तदाब कमी होतो. हृदयात ऑक्सिजनचा प्रवाह सुधारतो आणि झोप वाढते. नियमित लांब आणि खोलवर श्वास घेतल्याने अनियमित हृदयाचे ठोके होण्याचा धोका देखील कमी होऊ शकतो.
• सराव कसा करावा: तज्ञ झोपण्यापूर्वी दीर्घ श्वास घेण्याचे व्यायाम करण्याची शिफारस करतात. जसे की डायफ्रामॅटिक श्वासोच्छ्वास किंवा 4-7-८ नियम. याचा अर्थ 4 सेकंद श्वास घेणे, 7 सेकंद धरून ठेवणे आणि 8 सेकंद श्वास सोडणे. क्लीव्हलँड क्लिनिकच्या एका अभ्यासात असं आढळून आलं आहे की, या नियमाचे नियमितपणे पालन केल्याने हृदय गती आणि रक्तदाब कमी होऊ शकतो. झोपताना हृदयविकाराचा झटका रोखण्याचे हा एक चागला मार्ग आहे. तज्ञ म्हणतात की, यामध्ये सहसा जीवनशैलीतील बदल आणि आहारबद्दल खबरदारी घेणे समाविष्ट असते. ज्यामुळे हृदयविकाराचा धोका कमी होऊ शकतो.
• संतुलित आहार: तज्ञ फळे, भाज्या, संपूर्ण धान्य, अंडी, मांस आणि कमी चरबीयुक्त दुग्धजन्य पदार्थ खाण्याची शिफारस करतात. ते मीठ, संतृप्त चरबी, ट्रान्स फॅट आणि साखर कमी करण्याची देखील शिफारस करतात.
• नियमित व्यायाम: तज्ञांचं म्हणणं आहे की, नियमित व्यायामामुळे वजन नियंत्रित होण्यास, रक्तदाब कमी होण्यास, कोलेस्टेरॉल कमी होण्यास आणि रक्ताभिसरण सुधारण्यास मदत होते. दररोज किमान 30 मिनिटे मध्यम व्यायाम करण्याची शिफारस तज्ञ करतात, जसे की चालणे, सायकलिंग किंवा पोहणे.
• ताण कमी करा: तज्ञांचं म्हणणं आहे की, योगा, ध्यान आणि श्वासोच्छवासाचे व्यायाम केल्याने ताण व्यवस्थापित करण्यास मदत होऊ शकते. कारण दीर्घकालीन ताण हृदयाच्या आरोग्यावर नकारात्मक परिणाम करू शकतो.
• पुरेशी झोप घ्या: झोपेचा अभाव किंवा स्लीप एपनिया सारख्या झोपेच्या विकारांमुळे हृदयविकाराचा धोका वाढतो असं तज्ञांचं म्हणणं आहे. तज्ञ दररोज रात्री 7 ते 8 तासांची शांत झोप घेण्याची शिफारस करतात. दररोज त्याच वेळी झोपायला जाण्याचा आणि उठण्याचा प्रयत्न करण्याचा सल्ला देखील तज्ञ देतात. स्लीप फाउंडेशनच्या एका अभ्यासात असं आढळून आलं आहे की, जे लोक रात्री सात तासांपेक्षा कमी झोपतात त्यांना हृदयविकाराचा धोका जास्त असतो.
• धूम्रपान आणि मद्यपान टाळा: तज्ञांचं म्हणणं आहे की, धूम्रपान हे हृदयविकाराच्या मुख्य कारणांपैकी एक आहे. धूम्रपान सोडल्याने हृदयरोगाचा धोका लक्षणीयरीत्या कमी होतो. MayoClinic.com ने म्हटले आहे की, तंबाखूमधील रसायने हृदय आणि रक्तवाहिन्यांना नुकसान करतात आणि सिगारेटच्या धुरामुळे रक्तातील ऑक्सिजनची पातळी कमी होते. ज्यामुळे रक्तदाब आणि हृदय गती वाढते. तज्ञांनी इशारा दिला आहे की, जास्त प्रमाणात मद्यपान केल्याने रक्तदाब वाढतो. ज्यामुळे हृदयाचे नुकसान होऊ शकते.

(डिस्क्लेमर: ही सामान्य माहिती केवळ वाचनासाठी दिलेली आहे. ईटीव्ही भारत या माहितीच्या वैज्ञानिक मान्यतेबाबत कोणतीही पुष्टी करत नाही. अधिक माहितीसाठी डॉक्टरांकडून सल्ला घ्यावा.)