तुमची मुलं नीट झोपत नाहीत? असू शकतात ही कारणं

Reason for children sleep disorder: मुलांना चांगले पोषण देणेच नव्हे तर त्यांना पुरेशी झोप मिळावी याची खात्री करणे देखील महत्त्वाचे आहे. काही मुले पटकनच झोपी जातात. तर काहींना अजिबात झोप येत नाही. पालकांना त्यांना झोपवण्यासाठी खूप प्रयत्न करावे लागतात. तज्ञ म्हणतात की, मुले झोपत नाहीत, जागी राहतात याची अनेक कारणे आहेत. ती कारणे कोणती ते शोधूया!

तुमची मुलं नीट झोपत नाहीत? असू शकतात ही कारणं (Getty Images)

दिवसा जास्त झोप येणे: पाच वर्षांपर्यंत, अनेक मुले दिवसा जेवल्यानंतर झोपी जातात. नॅशनल लायब्ररी ऑफ मेडिसिनच्या एका अभ्यासानुसार, यामुळे त्यांना रात्री नीट झोप येत नाही. म्हणूनच, जर त्यांना दिवसा थोडा वेळ झोपू दिले तर त्यांना रात्री गाढ झोप येण्याची शक्यता जास्त असते.

घोरणे: तज्ञांचं म्हणणं आहे की, अनेक मुले हंगामी ऍलर्जी आणि सर्दी यासारख्या विविध आरोग्य समस्यांमुळे घोरतात. या घोरण्यामुळे त्यांना श्वास घेण्यास त्रास होतो आणि त्यांना मध्यरात्री जाग येते, असं म्हटलं जातं. म्हणून, जर मुले घोरण्याशिवाय झोपत असतील तर याचा अर्थ असा की ते शांत झोपत आहेत.

आजार: तज्ञांचं म्हणणं आहे की, आजारपण हे देखील मुलांना रात्री नीट झोप न येण्यामागील एक कारण असू शकते. उदाहरणार्थ, जेव्हा त्यांना सर्दी होते तेव्हा त्यांना श्वास घेण्यास त्रास होतो. अशा वेळी झोपेचा त्रास होण्याची शक्यता असते असं त्यांचं म्हणणं आहे. तसंच, काही मुलांना अॅलर्जी आणि दम्यामुळे निद्रानाशाचा त्रास होत असल्याचं म्हटलं जातं. अशा परिस्थितीत, त्यांचं आरोग्य तपासण्याचा आणि आवश्यक असल्यास डॉक्टरांचा सल्ला घेण्याचा सल्ला पालाकांना दिला जातो.

गॅझेट्सपासून दूर रहा: या पिढीतील मुले मोबाईल, टीव्ही, व्हिडिओ गेम आणि संगणकाशी खेळण्यात बराच वेळ घालवतात. म्हणूनच, तज्ञांचं म्हणणं आहे की, झोपेच्या वेळी मुलांच्या खोलीत अशा इलेक्ट्रॉनिक गॅझेट्स टाळणे महत्वाचे आहे. अन्यथा, ते रात्रभर टीव्ही पाहत किंवा गेम खेळत बसू शकतात. परिणामी, मुले नीट झोपणार नाहीत. सायन्सडायरेक्टच्या एका अभ्यासात असं आढळून आलं आहे की, विद्यार्थ्यांमध्ये नाश्ता वगळणे, चहा पिणे, इंटरनेट व्यसनाकडे जास्त कल, सामाजिक आधाराचा अभाव, ताणतणाव आणि झोपण्यापूर्वी मोबाईल फोनचा वापर हे झोपेच्या खराब गुणवत्तेशी लक्षणीयरीत्या संबंधित आहेत.

टॉन्सिल्स: काही मुलांना टॉन्सिलचा त्रास होतो. तज्ञ म्हणतात की यामुळे त्यांना नाकाद्वारे श्वास घेणे कठीण होते. म्हणूनच, ते तोंडाद्वारे श्वास घेतात. यामुळे त्यांना मध्यरात्री जाग येते आणि नीट झोप येत नाही.

अनियमित झोपेचे तास: दररोज एकाच वेळी झोपायला जावे. तज्ञांचं म्हणणं आहे की अन्यथा, शरीराचे 'जैविक घड्याळ' बिघडते. म्हणूनच स्लीप फाउंडेशनच्या एका अभ्यासात असं म्हटलं आहे की, दररोज एकाच वेळी झोपण्याची सवय लावली पाहिजे. असे केले तर मुलांनी निद्रानाशाची समस्या उद्भवणार नाही.

शारीरिक अस्वस्थता: खोलीतील प्रकाश, आवाज किंवा तापमान योग्य पातळीवर असलं पाहिजे. अन्यथा यामुळे देखील झोपेचा त्रास निर्माण होऊ शकतो. म्हणूनच असं म्हटलं जातं की, मुलांनी त्यांची खोली आरामदायी बनवावी.

कॅफिन: तज्ञांचं म्हणणं आहे की, रात्री चॉकलेट, थंड पेये किंवा कॅफिनयुक्त पदार्थ दिल्याने मुले उत्तेजित होऊ शकतात आणि त्यांना झोप येत नाही. म्हणून, संध्याकाळी मुलांना हे पदार्थ देणं टाळणं चांगलं. नॅशनल लायब्ररी ऑफ मेडिसिनच्या एका अभ्यासात असं म्हटलं आहे की, कॅफिनयुक्त पेये झोपेची गुणवत्ता खराब करू शकतात.

भीती किंवा चिंता: अंधाराची भीती, एकटे झोपण्यात अडचण किंवा भयानक स्वप्ने मुलांना जागे ठेवतात. म्हणून या सर्व गोष्टी टाळणं चागलं.

(डिस्क्लेमर: ही सामान्य माहिती केवळ वाचनासाठी दिलेली आहे. ईटीव्ही भारत या माहितीच्या वैज्ञानिक मान्यतेबाबत कोणतीही पुष्टी करत नाही. अधिक माहितीसाठी डॉक्टरांकडून सल्ला घ्यावा.)