ચોમાસામાં આવતું દાડમ છે સ્વાસ્થ્ય માટે ખૂબ જ ગુણકારી, જાણો તેના ફાયદા
તાપીબાઈ આયુર્વેદ કોલેજના વડા રમેશચંદ્ર પાંડેના જણાવ્યા મુજબ આયુર્વેદની ચરક સંહિતામાં દાડમને ઉત્તમ ફળ તરીકે દર્શાવવામાં આવ્યું છે.

Published : September 18, 2026 at 8:07 PM IST
ભાવનગર: સામાન્ય રીતે દાડમ ચોમાસાની સીઝનમાં આવે છે. આમ છતાં ખૂબ ઓછા લોકો દાડમનું સેવન કરતા હોય છે. ત્યારે ETV BHARAT એ ચોમાસામાં આવતા દાડમમાં કેવા ગુણો છે અને તે શરીર માટે કેટલું ઉપયોગી છે તે જાણવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો.
ફળોનું સેવન સામાન્ય રીતે લોકો કરતા હોય છે. દરેક વ્યક્તિની પસંદ અલગ અલગ ફળોમાં હોય છે. પરંતુ ચોમાસાની સીઝનમાં આવતું એક ફળ શરીરના સ્વાસ્થ્ય માટે કેટલું ઉપયોગી બને છે તેના વિશે લગભગ ખૂબ ઓછા લોકો જાણતા હશે. વાત છે દાડમ ફળની, જે ચોમાસામાં આવે છે. પરંતુ તેનું સેવન કરનાર વર્ગ ખૂબ ઓછો જોવા મળે છે. દાડમમાં કેવા પ્રકારના તત્વો અને પોષક ગુણો રહેલા છે અને તે શરીરને કેવા પ્રકારનો ફાયદો આપે છે, ચાલો જાણીએ.
આયુર્વેદની ચરક સંહિતામાં પણ દાડમનું મહત્વ
ભાવનગર તાપીબાઈ આયુર્વેદ કોલેજના દ્રવ્ય ગુણ વિભાગના વડા રમેશચંદ્ર પાંડેએ જણાવ્યું હતું કે, દાડમને આયુર્વેદમાં ઉત્તમ બતાવવામાં આવ્યું છે. આ સર્વિ પ્લાન્ટ કહેવાય છે. આશરે છ થી સાત ફૂટ ઊંચું હોય છે. મોટી ડાળી, થડ હોતા નથી. વરસાદની સીઝનમાં જુલાઈથી લઈને ઓક્ટોબર સુધીમાં તેમાં ફૂલ અને ફળો આવે છે અને તેને બધા લોકો સારી રીતે જાણે છે. આપણી આયુર્વેદની ચરક સંહિતા છે, તેમાં તેનો સમાવેશ થયેલો છે. શરદી, ઉલટી થતી હોય તેના ઉપર પણ તે કામ આપે છે. આ વૃક્ષ સમગ્ર ભારતમાં જોવા મળે છે.

ત્રિદોષ ઉપર કામ આપે, છાલ કૃમિને મારે
રમેશચંદ્ર પાંડેએ વધુમાં જણાવ્યું હતું કે, દાડમના ગુણ લઘુ અને સ્નિગ્ધ હોય છે. લઘુ એટલે પાચનમાં ભારે હોતા નથી. સ્નિગ્ધ એટલે રસ હોય છે. મીઠું અને ખાટું એમ બે પ્રકારના ફળો આવે છે. તે પ્રકૃતિમાં ઠંડુ છે. ખાટા અને મીઠા બે પ્રકારના ફળો તેના હોય છે. ત્રિદોષ એટલે વાત, પિત્ત અને કફથી આપણું શરીર બનેલું છે, તેમાં ત્રણેયનો નાશ કરવાનું કામ કરે છે. આ ફળની છાલથી કૃમિ થતા હોય તો તેને મારવામાં ખૂબ કામ આપે છે. બજારમાં તેના ઘણા પાવડર પણ મળે છે. ફળ સ્વરૂપે સેવન કરવું શ્રેષ્ઠ છે.

દાડમથી થતા ફાયદા અને તત્વો
રમેશચંદ્ર પાંડેએ વધુમાં જણાવ્યું હતું કે, દાડમમાં યેલોડોઈ, પેલોટેનિક એસિડ, સુગર અને મૂળ તત્વમાં પેલેટેગ્રીન સહિત અનેક પોષક તત્વો આવેલા છે. દાડમના ફળથી ત્રિદોષનું શમન થાય છે, મસ્તિષ્કને બળ આપે છે, રુચિ વધારે છે, અગ્નિ વધારે છે, ડાયરિયા મટાડવામાં કામ આપે છે. તેના ફળની છાલનો ઉપયોગ કરવાથી વર્મ ઇન્સાન્ટેશનમાં કામ કરે છે. ઉનાળામાં નાકમાંથી બ્લીડીંગ થતું હોય તો દાડમના ફૂલનો રસ કાઢીને નાકમાં નાખવાથી બ્લીડીંગ બંધ થઈ જાય છે.
આ પણ વાંચો...

