ETV Bharat / technology

মহাকাশলৈ প্ৰেৰণ বাহুবলী, শত্ৰুৰ প্ৰতিটো খোজৰ ওপৰতে ৰাখিব চকু

ইছৰোৰ শক্তিশালী যোগাযোগ উপগ্ৰহ চি এম এছ-০৩ শ্ৰীহৰিকোটাৰ পৰা মহাকাশলৈ প্ৰেৰণ কৰা হৈছে । ইয়াৰ দ্বাৰা শত্ৰুৰ গতিবিধি নিৰীক্ষণ কৰিব পৰা যাব ।

ISRO LAUNCH BAHUBALI ROCKET
বাহুবলী উপগ্ৰহ (ANI)
author img

By ETV Bharat Assamese Team

Published : November 2, 2025 at 10:32 PM IST

5 Min Read
Choose ETV Bharat

শ্ৰীহৰিকোটা: ভাৰতীয় মহাকাশ গৱেষণা সংস্থাই দেওবাৰে ভাৰতীয় নৌসেনাৰ যোগাযোগ উপগ্ৰহ GSAT 7R (CMS-03) উৎক্ষেপণ কৰে । স্থানীয়ভাৱে নিৰ্মিত এই উপগ্ৰহটো বৰ্তমানলৈকে ভাৰতৰ সৰ্বাধিক গধুৰ যোগাযোগ উপগ্ৰহ হিচাপে বিবেচিত হৈছে, যাৰ ওজন প্ৰায় ৪৪০০ কিলোগ্ৰাম ।

দেওবাৰে সন্ধিয়া ৫.২৬ বজাত অন্ধ্ৰপ্ৰদেশৰ শ্ৰীহৰিকোটাস্থিত সতীশ ধৱন মহাকাশ কেন্দ্ৰৰ দ্বিতীয় লঞ্চ পেডৰ পৰা উৎক্ষেপণ কৰা হয় এই উপগ্ৰহটো । এই উপগ্ৰহটোৱে ভাৰতীয় নৌসেনাৰ কাৰ্যকৰী প্ৰয়োজনীয়তা পূৰণৰ বাবে বিশেষভাৱে বিকশিত থলুৱা, অত্যাধুনিক উপাদানসমূহৰ সৈতে নৌসেনাৰ মহাকাশভিত্তিক যোগাযোগ আৰু সামুদ্ৰিক ডমেইন সজাগতা ক্ষমতা বৃদ্ধি কৰিব ।

ভাৰতীয় নৌসেনাই কয় যে এই উপগ্ৰহটো ভাৰতৰ এতিয়ালৈকে উৎক্ষেপণ কৰা আটাইতকৈ গধুৰ যোগাযোগ উপগ্ৰহ, যাৰ ওজন ৪৪০০ কিলোগ্ৰামতকৈ অধিক আৰু ইয়াত ভাৰতীয় নৌসেনাৰ কাৰ্যকৰী প্ৰয়োজনীয়তা পূৰণৰ বাবে বিশেষভাৱে বিকশিত কেইবাটাও থলুৱা অত্যাধুনিক উপাদান সন্নিবিষ্ট কৰা হৈছে ।

ইছৰোৰ তথ্য অনুসৰি চি এম এছ-০৩ হৈছে বহু বেণ্ড যোগাযোগ উপগ্ৰহ, যিয়ে ভাৰতীয় ভূখণ্ড আৰু বিস্তৃত সাগৰীয় অঞ্চলৰ ওপৰত সেৱা আগবঢ়াব । চন্দ্ৰযান-৩ অভিযানৰ অংশ হিচাপে ভাৰতক সফলতাৰে চন্দ্ৰৰ দক্ষিণ মেৰুত অৱতৰণ কৰা প্ৰখ্যাত এল ভি এম ৩ উৎক্ষেপণ বাহনে এই উপগ্ৰহটো উৎক্ষেপণ কৰে । এয়া হ’ব মহাকাশযানখনৰ পঞ্চমটো কাৰ্যকৰী উৎক্ষেপণ ।

ইছৰোৰ এক বিবৃতিত এনেদৰে কোৱা হৈছে, ‘‘প্ৰায় ৪৪০০ কিলোগ্ৰাম ওজনৰ চি এম এছ-০৩ ভাৰতৰ ভূমিৰ পৰা জিঅ’চিনক্ৰ’নাছ ট্ৰেন্সফাৰ অৰ্বিট (জি টি অ')লৈ প্ৰেৰণ কৰা আটাইতকৈ গধুৰ যোগাযোগ উপগ্ৰহ হ'ব । এল ভি এম ৩ ৰ পূৰ্বৰ অভিযানত চন্দ্ৰযান-৩ অভিযান উৎক্ষেপণ কৰা হৈছিল, য'ত ভাৰত চন্দ্ৰৰ দক্ষিণ মেৰুৰ ওচৰত সফলতাৰে অৱতৰণ কৰা প্ৰথমখন দেশ হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল ।’’

আগতীয়াকৈ প্ৰস্তুত কৰা এই উৎক্ষেপণ বাহনখন ২৬ অক্টোবৰৰ পৰা উৎক্ষেপণৰ পূৰ্বে অভিযানৰ বাবে লঞ্চ পেডত আছিল । এল ভি এম ৩-এম ৫ উৎক্ষেপণ ক্ৰমটো আঠটা পৰ্যায়ৰে গঠিত আছিল, য’ত চি এম এছ-০৩ প্ৰায় ১৭৯ কিলোমিটাৰ উচ্চতাত প্ৰতি ছেকেণ্ডত প্ৰায় ১০ কিলোমিটাৰ বেগত বাহনখনৰ পৰা পৃথক হৈছিল । উৎক্ষেপণ বাহনখনৰ উচ্চতা আছিল ৪৩.৫ মিটাৰ আৰু মুঠ ওজন আছিল ৬৪২ টন । এই বাহনখনে তিনিটা পৰ্যায়ৰ প্ৰপেলেণ্ট ব্যৱহাৰ কৰি উপগ্ৰহটোক জিঅ’চিনক্ৰ’নাছ ট্ৰেন্সফাৰ অৰ্বিট (জিটিঅ’) লৈ প্ৰেৰণ কৰে ।

এয়া আত্মনিৰ্ভৰশীল ভাৰতৰ এক দৰ্শনীয় উদাহৰণ: ইছৰোৰ মুৰব্বী নাৰায়ণন

ইছৰোৰ এল ভি এম ৩-এম ৫ ৰ দ্বাৰা চি এম এছ-০৩ যোগাযোগ উপগ্ৰহ উৎক্ষেপণৰ সময়ত ইছৰোৰ মুৰব্বী ভি নাৰায়ণনে কয়, ‘‘চি এম এছ-০৩ উপগ্ৰহটো হৈছে ভাৰতীয় ভূখণ্ডকে ধৰি বহল সাগৰীয় অঞ্চলত কভাৰেজ থকা এটা মাল্টি-বেণ্ড যোগাযোগ উপগ্ৰহ আৰু ইয়াক কমেও ১৫ বছৰৰ বাবে যোগাযোগ সেৱা প্ৰদান কৰিব পৰাকৈ ডিজাইন কৰা হৈছে ।’’

তেওঁ কয়, ‘‘এই উপগ্ৰহত বহু নতুন প্ৰযুক্তি সন্নিৱিষ্ট কৰা হৈছে আৰু আত্মনিৰ্ভৰ ভাৰতৰ আন এক উজ্জ্বল উদাহৰণ । দেশৰ যোগাযোগ ক্ষমতাৰ বাবে এই গুৰুত্বপূৰ্ণ জটিল উপগ্ৰহটো বাস্তৱায়িত কৰাৰ বাবে ইছৰোৰ বিভিন্ন কেন্দ্ৰত কাম কৰা সমগ্ৰ উপগ্ৰহ দলটোক অভিনন্দন জনাইছো । উৎক্ষেপণ অভিযানৰ সময়ত আমি কঠিন আৰু প্ৰত্যাহ্বানমূলক সময়ৰ সন্মুখীন হৈছিলো । বতৰ ইমান অনুকূল নাছিল । কিন্তু তথাপিও, মই এই সুযোগ গ্ৰহণ কৰি আপোনালোক সকলোকে শলাগ লৈছো যে এই কঠিন বতৰতো এই মিছনটো সফলতাৰে সম্পূৰ্ণ কৰিবলৈ সক্ষম হ’লো… লগতে আমি কৰা এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰীক্ষাৰ কথাও ঘোষণা কৰিব বিচাৰিছো ৷’’

ইছৰোৰ মুৰব্বীগৰাকীয়ে কয়, ‘‘থলুৱাভাৱে নিৰ্মিত চি-২৫ ক্ৰাইজেনিক ষ্টেজ, প্ৰথমবাৰৰ বাবে আমি উপগ্ৰহটোক সফলতাৰে উৎক্ষেপণ কৰিছো ৷ আমি উপগ্ৰহটোক সফলতাৰে কক্ষপথত স্থাপন কৰি মঞ্চখন পুনৰ দিশ নিৰ্ধাৰণ কৰাৰ পিছত সফলতাৰে উৎক্ষেপণ কৰিছো ৷ থ্ৰাষ্ট চেম্বাৰ… এইটো এটা ডাঙৰ পৰীক্ষা হ'ব, যিয়ে ভৱিষ্যতে ক্ৰাইজেনিক পৰ্যায়টো পুনৰ আৰম্ভ কৰাৰ বাবে তথ্য প্ৰদান কৰিব, ইয়াৰ দ্বাৰা বাহুবলী ৰকেট এল ভি এম-৩ ব্যৱহাৰ কৰি একাধিক উপগ্ৰহ বিভিন্ন কক্ষপথত স্থাপন কৰিবলৈ মিছনৰ নমনীয়তা সম্ভৱ হ’ব ৷’’

প্ৰধানমন্ত্ৰী মোদীৰ শুভেচ্ছা

প্ৰধানমন্ত্ৰী নৰেন্দ্ৰ মোদীয়ে ভাৰতৰ গধুৰ যোগাযোগ উপগ্ৰহ চি এম এছ-০৩ ৰ সফল উৎক্ষেপণৰ বাবে ইছৰোক অভিনন্দন জনায় ।

প্ৰধানমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে এক্সৰ জৰিয়তে কয়, ‘‘আমাৰ মহাকাশ খণ্ডই আমাক গৌৰৱান্বিত কৰি আহিছে । ভাৰতৰ গধুৰ যোগাযোগ উপগ্ৰহ চি এম এছ-০৩ সফলতাৰে উৎক্ষেপণৰ বাবে ইছৰোক অভিনন্দন । আমাৰ মহাকাশ বিজ্ঞানীসকলৰ কৃপাত আমাৰ মহাকাশ খণ্ডই উৎকৃষ্টতা আৰু উদ্ভাৱনৰ সমাৰ্থক হৈ পৰিছে, যিটো প্ৰশংসনীয় । তেওঁলোকৰ সফলতাই ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰগতিৰ সূচনা কৰিছে আৰু অগণন লোকক শক্তিশালী কৰিছে ।’’

লগতে পঢ়ক: WhatsApp এ আনিছে নতুন সুৰক্ষা বৈশিষ্ট্য; ফিংগাৰপ্ৰিণ্টৰ সহায়ত কৰিব পাৰিব Chat বেকআপ