এআইৰ দৌৰত বৃদ্ধি কাৰ্বন নিৰ্গমন: গুগল-আমাজনে আনিছে নতুন প্ৰত্যাহ্বান
এআইৰ বিকাশৰ মূল্য ভৰিব লগা হৈছে পৰিৱেশে । গুগল আৰু আমাজনে দৈনিক ভয়ংকৰভাৱে কাৰ্বন নিৰ্গমন কৰিছে । উদ্বিগ্ন সমগ্ৰ বিশ্ব ।

Published : July 3, 2026 at 3:10 PM IST
ছান ফ্ৰান্সিস্কো: কৃত্ৰিম বুদ্ধিমত্তাক কেন্দ্ৰ কৰি বিশ্বজুৰি ব্যাপক প্ৰতিযোগিতা চলিছে । তাৰ মাজতে কৃত্ৰিম বুদ্ধিমত্তাই পৰিৱেশৰ ওপৰতো গুৰুতৰ প্ৰভাৱ পেলাবলৈ আৰম্ভ কৰিছে । কৃত্ৰিম বুদ্ধিমত্তাৰ আন্তঃগাঁথনিৰ দ্ৰুত সম্প্ৰসাৰণৰ ফলত বিশ্বৰ দুই বৃহৎ প্ৰযুক্তি প্ৰতিষ্ঠান গুগল আৰু আমাজনৰ গ্ৰীণ হাউছ গেছ নিৰ্গমন উদ্বেগজনকভাৱে বৃদ্ধি পাইছে । ফলত দুয়োটা প্ৰতিষ্ঠানৰে কাৰ্বন নিৰপেক্ষতাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি পূৰণত বিফল হৈছে ।
শেহতীয়াকৈ গুগলে প্ৰকাশ কৰা ২০২৫ বৰ্ষৰ প্ৰতিবেদন অনুসৰি ২০১৯ চনৰ তুলনাত গুগলৰ মুঠ কাৰ্বন নিৰ্গমন ৮২ শতাংশ বৃদ্ধি পাইছে । কেৱল বিগত বছৰটোতে কাৰ্বন নিৰ্গমন ১৮ শতাংশৰো অধিক বৃদ্ধি পাইছে । অৱশ্যে গুগলে ২০৩০ চনৰ ভিতৰত কাৰ্বন নিৰ্গমন আধালৈ হ্ৰাস কৰাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি দিছে ।
বুধবাৰে প্ৰকাশিত আমাজনৰ পৰিৱেশ সম্পৰ্কীয় তথ্য অনুসৰি একে সময়ছোৱাত আমাজনৰ কাৰ্বন নিৰ্গমন ৫৮ শতাংশ বৃদ্ধি পাইছে । বিগত বছৰ কাৰ্বন নিৰ্গমন ১৬ শতাংশৰো অধিক আছিল । এনে পৰিস্থিতিত আমাজনে ২০৪০ চনৰ ভিতৰত কাৰ্বন নিৰপেক্ষ হোৱাৰ প্ৰতিশ্ৰুতিৰ কথা ঘোষণা কৰিছে ।
আচৰিত কথাটো হ'ল যে দুয়োটা কোম্পানীয়ে ৰাজহ হিচাপে সংগ্ৰহ কৰা প্ৰতি ডলাৰৰ বিপৰীতে অধিক প্ৰদূষণ সৃষ্টি কৰিছে । অৰ্থাৎ কাৰ্বন নিৰ্গমন বিক্ৰীতকৈ বেছি দ্ৰুতগতিত বৃদ্ধি পাইছে ।
কোম্পানীটোৰ বাৰ্ষিক পৰিৱেশ প্ৰতিবেদন ঘোষণা কৰি গুগলৰ মুখ্য বহনক্ষমতা বিষয়া কেট ব্ৰেণ্ডে এটা পোষ্টত কয়, "আমাৰ এআই আন্তঃগাঁথনি নিৰ্মাণ বৰ্তমান গ্ৰীডে ডি কাৰ্বনাইজ হোৱাতকৈ বেছি দ্ৰুতগতিত বৃদ্ধি পাইছে । আনহাতে আমাজনৰ বিষয়া কাৰা হাৰ্ষ্টেও একে কথা স্বীকাৰ কৰিছে যে এআই সেৱাৰ ক্ৰমবৰ্ধমান চাহিদাই কোম্পানীটোৰ পৰিৱেশগত লক্ষ্য পূৰণত বাধাৰ সৃষ্টি কৰিব পাৰে ।
মুঠতে গুগলে বিগত বছৰ ১৮.৮ মিলিয়ন টন কাৰ্বন ডাইঅক্সাইডৰ সমতুল্য গ্ৰীণ হাউছ গেছ নিৰ্গমন কৰিছে । ইয়াৰে অধিকাংশই ডাটা চেণ্টাৰ, চিপ আৰু ছাৰ্ভাৰ উৎপাদনৰ লগতে নতুন কেন্দ্ৰ নিৰ্মাণৰ সৈতে জড়িত । আনহাতে আমাজনে নিৰ্গমন কৰা গ্ৰীণ হাউছ গেছৰ পৰিমাণ ৮০.৮৫ মিলিয়ন টন কাৰ্বন ডাইঅক্সাইডৰ সমান । ইয়াৰ উৎস ক্লাউড কম্পিউটিং, গুদাম, লজিষ্টিক পৰিবহণ আৰু বিশ্বজুৰি সামগ্ৰী বিতৰণ ।
ইউ চি বাৰ্কলেৰ বাণিজ্য স্নাতক বিদ্যালয়ৰ সহকাৰী অধ্যাপক চিটস্কে উইজনছমাই এএফপিক জনাইছে, "কোম্পানীসমূহৰ সৈতে আমি এটা কথাৰ ওপৰত ভৰসা কৰিব পাৰো যে তেওঁলোকে লাভৰ পিছত দৌৰিব ।" কোম্পানীসমূহে খৰচ কমালে অধিক বহনক্ষম বিকল্পত বিনিয়োগ কৰিব বুলি উইজনছমাই কয় । ডাঙৰ বিষয়টো হ'ল তেওঁলোকৰ যোগান শৃংখল তেওঁলোকে প্ৰত্যক্ষভাৱে নিয়ন্ত্ৰণ নকৰে ।
উইজনছমাই কয় যে তেওঁলোকে শক্তি আৰু জটিল খনিজৰ দৰে সম্পদৰ চাহিদা আৰু যোগানৰ মাজৰ সেই ব্যৱধান পূৰণ কৰাৰ উপায় বিচাৰি উলিয়াব লাগিব ।
ইফালে চলিত মাহৰ আৰম্ভণিতে ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ এক প্ৰতিবেদনত দেখা গৈছে যে বিশ্বজুৰি ডাটা চেণ্টাৰসমূহে ইমানেই শক্তি ব্যৱহাৰ কৰে যে মাত্ৰ ১০ খন দেশেহে ইয়াতকৈ অধিক শক্তি ব্যৱহাৰ কৰে, যাৰ ফলত এআই বিশ্বজুৰি ১১ নং বৃহত্তম শক্তি গ্ৰাহক হিচাপে পৰিগণিত হৈছে । ২০৩০ চনৰ ভিতৰত এআই ডাটা চেণ্টাৰসমূহ বিশ্বৰ ষষ্ঠ বৃহত্তম শক্তি ব্যৱহাৰকাৰী হিচাপে পৰিগণিত হোৱাৰ সম্ভাৱনা আছে ।
২৩ জুনত লণ্ডন জলবায়ু সপ্তাহৰ সময়ত দিয়া ভাষণৰ সময়ত ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ মহাসচিব এণ্টনিঅ' গুটেৰেছে কয়, "এয়া স্পষ্টকৈ অহাৰ সময় । যদি এআইয়ে এটা উন্নত ভৱিষ্যৎ গঢ়ি তোলাত সহায় কৰিব বিচাৰে, তেন্তে ইয়াৰ বাবে এতিয়া আমাৰ কিমান খৰচ হৈছে সেই বিষয়ে সজাগ হ'ব লাগিব ।"
গুটেৰেছে এআই কোম্পানীবোৰক তেওঁলোকৰ পৰিৱেশগত প্ৰভাৱ সম্পূৰ্ণ স্বচ্ছভাৱে প্ৰকাশ কৰিবলৈ আহ্বান জনায় । ২০৩০ চনৰ ভিতৰত প্ৰতিটো ডাটা চেণ্টাৰ নবীকৰণযোগ্য শক্তিৰে চলোৱাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি দিবলৈ তেওঁ আহ্বান জনাইছে । মেটা আৰু মাইক্ৰ'ছফ্টে এতিয়াও প্ৰতিবেদন প্ৰকাশ কৰা নাই যদিও ইতিমধ্যে বিষয়টো চিন্তনীয় হৈ পৰিছে ।
২০২২ চনৰ শেষৰ ফালে চেটজিপিটিৰ দৰে আৰম্ভণিৰ পিছত ত্বৰান্বিত হোৱা বিশ্বব্যাপী এআই দৌৰে প্ৰযুক্তি কোম্পানীসমূহক ডাটা চেণ্টাৰসমূহ বৃদ্ধি কৰিবলৈ বাধ্য কৰিছে । যিবোৰে বৃহৎ পৰিমাণৰ বিদ্যুৎ, শীতল কৰাৰ বাবে পানী, কংক্ৰিট, ষ্টীল আৰু চিপ ব্যৱহাৰ কৰে ।
৩ বছৰত গুগলৰ বিদ্যুতৰ ব্যৱহাৰ দুগুণ বৃদ্ধি পাইছে যি গ্ৰীচৰ দৰে দেশে ব্যৱহাৰ কৰা বিদ্যুতৰ সমান । ডাটা চেণ্টাৰ নিৰ্মাণৰ বাবে আমাজনৰ নিৰ্গমন এক বছৰতে ৪০ শতাংশতকৈ অধিক বৃদ্ধি পাইছে ।
গুগলে উল্লেখ কৰিছে যে যোৱা বছৰ তেওঁলোকে অভিলেখ সৃষ্টি কৰি স্বচ্ছ ইন্ধন চুক্তিত স্বাক্ষৰ কৰিছিল আৰু পাৰমাণৱিক আৰু ভূ-তাপীয় শক্তিত বিনিয়োগ কৰিছে । আমাজনেও একেৰাহে ষষ্ঠ বছৰৰ বাবে নিজকে বিশ্বৰ সৰ্ববৃহৎ নবীকৰণযোগ্য শক্তিৰ ক্ৰেতা বুলি দাবী কৰিছে । আনহাতে তেওঁলোকে সৰু সৰু পাৰমাণৱিক ৰিয়েক্টৰত বিনিয়োগ কৰিছে আৰু ৫২ হাজাৰতকৈ অধিক বৈদ্যুতিক ট্ৰাক ব্যৱহাৰৰ তথ্য উল্লেখ কৰিছে ।
লগতে পঢ়ক :
ৰিলায়েন্স-মেটাই নিৰ্মাণ কৰিব নবীকৰণযুক্ত শক্তিচালিত এআই ডাটা চেণ্টাৰ, ক'ত হ'ব এই অভিলাষী প্ৰকল্প ?

