ভাগৰ, শৰীৰৰ বিষ আৰু চুলি সৰা...হৈছে নেকি আপোনাৰ শৰীৰত ‘মাইক্ৰ’নিউট্ৰিয়েণ্ট’ৰ অভাৱ ?

চুলি সৰা, হাত-ভৰি জ্বলা-পোৰা, সঘনাই অসুস্থ হোৱা, ঘা লাহে লাহে ভাল হোৱা, হাড়ৰ বিষ আদি সকলো শৰীৰত ভিটামিন আৰু খনিজ পদাৰ্থৰ অভাৱ বা ভাৰসাম্যহীনতাৰ লক্ষণ ৷ যদি এই অণুপুষ্টিকৰ পদাৰ্থবোৰ (Micronutrients) সময়ত পুনৰ যোগান ধৰা নহয়, তেন্তে স্বাভাৱিক জীৱনটোও কঠিন হৈ পৰিব পাৰে ৷

কিন্তু স্বাস্থ্যসন্মত আৰু সুষম খাদ্য খোৱাৰ ক্ষেত্ৰত অলপ সাৱধান হ’লেও সকলো প্ৰয়োজনীয় অণুপুষ্টিকৰ উপাদান পুনৰ ভৰাই তোলাই নহয়, দীৰ্ঘদিন ধৰি সুস্থ জীৱন উপভোগ কৰাত সহায়ক হ’ব ৷ প্ৰতিটো ভিটামিন আৰু খনিজ পদাৰ্থই শৰীৰৰ বিকাশত এক নিৰ্দিষ্ট ভূমিকা পালন কৰে ৷

মাইক্ৰ’নিউট্ৰিয়েণ্ট (ETV Bharat)

অণুপুষ্টি আৰু ইয়াৰ উৎস

B1, B2, B12 ইত্যাদি গাখীৰ, গোটা শস্য, কণী, মাংস, মাছ, কাঠফুলা, এভোকেডো ইত্যাদি মাইক্ৰ’নিউট্ৰিয়েণ্ট সমৃদ্ধ খাদ্য অন্তৰ্ভুক্ত কৰক ইয়াৰ লগতে-

ভিটামিন চি (Ascorbic Acid): টেঙা ফল, কেপচিকাম, অংকুৰিত বুট-মগু আদি ৷

ভিটামিন A: দুগ্ধজাত সামগ্ৰী, মাছ, মিঠা আলু, গাজৰ, পালেং,

ভিটামিন D: সূৰ্যৰ পোহৰ, মাছৰ তেল, গাখীৰ ইত্যাদি ৷

ভিটামিন E: সূৰ্যমুখীৰ গুটি, অংকুৰিত ঘেঁহু, বাদাম,

ভিটামিন K: সেউজীয়া শাক-পাচলি, চ’য়াবিন, ৰঙালাও

লগতে পঢ়ক: ভিটামিন ডিৰ বাবে ৰ’দ লোৱাৰ উপযুক্ত সময় কি জানেনে ? হাড়ৰ স্বাস্থ্য বজাই ৰখাত ভিটামিন ডিৰ ভূমিকা কি ?

মাইক্ৰ’মিনেৰেলৰ উৎস

কেলচিয়াম: গাখীৰৰ পৰা তৈয়াৰী সামগ্ৰী, পাতল শাক-পাচলি আৰু ব্ৰকলি ইত্যাদি ৷

ফছফৰাছ: ছালমন মাছ, দৈ ৷

মেগনেছিয়াম: কাঠ-বাদাম, কাজু, ক’লা বীন

ছডিয়াম: নিমখ, প্ৰচেছড ফুড, টিনত থকা চূপ ইত্যাদি ৷

পটাছিয়াম: দালি, কল ইত্যাদি ৷

ছালফাৰ: হালধি, পিয়াঁজ, অংকুৰিত বুট-মগু, কণী, মিনাৰেল পানী ৷

মাইক্ৰ’নিউট্ৰিয়েণ্ট সমৃদ্ধ খাদ্য (ETV Bharat)

লগতে পঢ়ক: এই ভিটামিনৰ অভাৱত দেখা দিয়ে স্মৃতিশক্তিৰ সমস্যা ? জানি লওক এনে ক্ষেত্ৰত কৰা উচিত

অণুপুষ্টি কিয় গুৰুত্বপূৰ্ণ ?

ভিটামিন আৰু খনিজ পদাৰ্থ হৈছে শৰীৰৰ বিভিন্ন স্বাভাৱিক কাৰ্য্যৰ বাবে অপৰিহাৰ্য অণুপুষ্টি ৷ আমি ভিটামিন Dৰ বাহিৰে সকলো মাইক্ৰ’নিউট্ৰিয়েণ্টৰ বাবে আমাৰ খাদ্যৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল ৷ যদিও শৰীৰত ইয়াৰ প্ৰয়োজন ক্ষুদ্ৰ পৰিমাণে হয়, তথাপিও সুস্বাস্থ্য বজাই ৰখাত ইহঁতে গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰে ৷ ভিটামিনে শক্তি বজাই ৰখা, ৰোগ প্ৰতিৰোধ ক্ষমতা শক্তিশালী কৰা আৰু মসৃণ তেজৰ সঞ্চালন বজাই ৰখাত সহায় কৰিলেও বৃদ্ধি, হাড়ৰ শক্তি আৰু তৰল পদাৰ্থৰ ভাৰসাম্যৰ বাবে খনিজ পদাৰ্থ অপৰিহাৰ্য ৷ বিশ্ব স্বাস্থ্য সংস্থাইও বিশ্বজুৰি ভিটামিন আৰু খনিজ পদাৰ্থৰ অভাৱত সৃষ্টি হোৱা সমস্যাসমূহৰ সমাধানৰ বাবে বিভিন্ন পৰ্যায়ত কাম কৰি আছে ৷

মাইক্ৰ’নিউট্ৰিয়েণ্ট সমৃদ্ধ খাদ্য (ETV Bharat)

ভাৰতীয়ৰ অণুপুষ্টিকৰ অভাৱ

বেছিভাগ প্ৰাপ্তবয়স্কই সুষম খাদ্যৰ জৰিয়তে নিজৰ অণুপুষ্টিকৰ প্ৰয়োজনীয়তা পূৰণ কৰিব পাৰে, কিন্তু কিছুমান বিশেষ পুষ্টিকৰ উপাদানৰ পৰিপূৰক হিচাপে অতিৰিক্ত ব্যৱস্থা গ্ৰহণৰ প্ৰয়োজন হ’ব পাৰে ৷

ভিটামিন D: আইচিএমআৰৰ তথ্য অনুসৰি ৭০ৰ পৰা ৯০ শতাংশ ভাৰতীয়ৰ ভিটামিন Dৰ মাত্ৰা কম ৷ ভিটামিন D, যাক ছানশ্বাইন ভিটামিন বুলিও কোৱা হয়, ই আমাৰ মেজাজ, হাড়, ৰোগ প্ৰতিৰোধ ক্ষমতাত প্ৰভাৱ পেলায় ৷

ভিটামিন B12: নেশ্যনেল ইনষ্টিটিউট অৱ হেল্থৰ তথ্য অনুসৰি ভাৰতীয় জনসংখ্যাৰ ৪৭ শতাংশ লোকৰ ভিটামিন B12ৰ অভাৱ ৷ মাত্ৰ ২৬ শতাংশ ভাৰতীয়ৰহে পৰ্যাপ্ত পৰিমাণৰ B12 আছে ৷ ৰক্তকণিকা, ডি এন এ সংশ্লেষণ, স্নায়ুজনিত স্বাস্থ্যৰ বাবে ই অতি প্ৰয়োজনীয় ৷

ভিটামিন A: শিশু আৰু মহিলাৰ খাদ্যৰ অভাৱৰ বাবে ইয়াৰ অভাৱ হোৱাৰ আশংকা থাকে ৷ এই অণুপুষ্টিকৰ পদাৰ্থ সঠিক দৃষ্টিশক্তি আৰু বিভিন্ন সংক্ৰমণৰ পৰা সুৰক্ষাৰ বাবে অপৰিহাৰ্য ৷

আইৰণ: ৰাষ্ট্ৰীয় পৰিয়াল স্বাস্থ্য সমীক্ষা (NFHS-5) অনুসৰি ভাৰতীয় মহিলা আৰু ১৫-৪৯ বছৰ বয়সৰ পুৰুষৰ মাজত ৰক্তহীনতা (আইৰণৰ অভাৱ)ৰ প্ৰাদুৰ্ভাৱ ক্ৰমে ৫৭ আৰু ২৫ শতাংশ ৷ আইৰণৰ অভাৱত ভাগৰুৱা, দুৰ্বলতা, শেঁতা পৰা, নখ ভংগুৰ হোৱা, উশাহ লোৱাত কষ্ট পোৱা আদি সমস্যাৰ সৃষ্টি হ’ব পাৰে ৷ কণী, মাছ, দালি, সেউজীয়া পাতৰ শাক-পাচলি, আঙুলিৰ বাজৰা, গুড় আদি খোৱাটো উপকাৰী ৷

কেলচিয়াম: হাড়ৰ ঘনত্ব বজাই ৰখা আৰু ভাঙন ৰোধ কৰাত কেলচিয়ামে মুখ্য ভূমিকা পালন কৰে ৷ কেলচিয়ামৰ অভাৱত ৰজোনিবৃত্তিৰ পিছৰ মহিলাৰ অষ্টিঅ’পৰ’ছিছৰ সম্ভাৱনা বৃদ্ধি পায় ৷ এই অভাৱৰ ফলত হাড় দুৰ্বল হৈ পৰে ৷

লগতে পঢ়ক: শৰীৰত হৈছে নেকি Vitamin Cৰ অভাৱ ? জানি লওক লক্ষণ...

কেনেকৈ অভাৱ দূৰ কৰিব ?

ভিটামিন B12: আপুনি যদি নিৰামিষভোজী হয় তেন্তে B12 পুনৰ ভৰাই তোলাটো কঠিন ৷ ইয়াক কম পৰিমাণে কেৱল গাখীৰ আৰু দুগ্ধজাত সামগ্ৰীতহে পোৱা যায় ৷ কিছুমান নিৰামিষভোজী লোকে এতিয়াও আন্ত্ৰিক অংশত এনজাইমৰ অভাৱ বা এন্টিব’ডিৰ বাবে সমস্যাৰ সন্মুখীন হ’ব পাৰে ৷ ডায়েবেটিছৰ ঔষধ মেটফৰ্মিনেও বি১২ শোষণত ব্যাঘাত জন্মায় ৷ বেৰিয়াট্ৰিক অস্ত্ৰোপচাৰ বা অন্ত্ৰৰ অস্ত্ৰোপচাৰেও সমস্যাৰ সৃষ্টি কৰিব পাৰে ৷

ভিটামিন D: ইয়াৰ একমাত্ৰ প্ৰাকৃতিক উৎস হ’ল সূৰ্যৰ পোহৰ ৷ ঘৰৰ ভিতৰৰ কাম-কাজ বৃদ্ধি আৰু প্ৰদূষণৰ বাবে মানুহ পৰ্যাপ্ত সূৰ্যৰ পোহৰৰ পৰা বঞ্চিত হয় ৷ ক্ষতিপূৰণ দিবলৈ পৰীক্ষা কৰা, খাদ্যৰ মানদণ্ডৰ প্ৰতি বিশেষ গুৰুত্ব দিয়া আৰু চিকিৎসকৰ পৰামৰ্শ লোৱাটো গুৰুত্বপূৰ্ণ ৷

অভাৱক আওকাণ নকৰিব, সতৰ্কতা বৃদ্ধি কৰক

পুষ্টিবিদ ৰুজুতা দিৱেকাৰে কয় যে, মানুহৰ মাজত সাধাৰণতে পাঁচ ধৰণৰ সমস্যা দেখা যায়: ডিহাইড্ৰেচন, আইৰণ, মেগনেছিয়াম, ভিটামিন D, আৰু ভিটামিন B12ৰ অভাৱ ৷ কিছুমান লোক পটাছিয়ামৰ অভাৱত ভোগে ৷ এনে লোকে প্ৰচুৰ পৰিমাণে পানী খাব লাগে, ফল-মূল খাব লাগে, আৰু তেওঁলোকৰ ভিটামিন D, B12, আইৰণ, মেগনেছিয়ামৰ মাত্ৰা পৰীক্ষা কৰি থাকিব লাগে ৷ কিছুমান মানুহে মাল্টিভিটামিন পৰিপূৰক গ্ৰহণ কৰে ৷ এনে ক্ষেত্ৰত যদি তেওঁলোকে ষ্ট্ৰেচিং ব্যায়াম বা ব্যায়াম নকৰে, তেন্তে কেৱল মাল্টিভিটামিন সেৱন কৰিলে ভিটামিন সঠিকভাৱে শোষণ হ’ব নোৱাৰে ৷

মাইক্ৰ’নিউট্ৰিয়েণ্ট (ETV Bharat)

কেনেধৰণৰ লক্ষণ দেখা যায় ?

অণুপুষ্টিকৰ উপাদানৰ অভাৱত দুৰ্বলতা, ভাগৰুৱা, চুলি সৰা, নখ ভাঙি যোৱা, যাৰ ফলত নখ সংক্ৰমণৰ সম্ভাৱনা থাকে ৷

ভিটামিন D: হাড় দুৰ্বল হৈ পৰে ৷

ভিটামিন A: ৰাতি দেখাত অসুবিধা ৷ দৃষ্টিশক্তি দুৰ্বল হৈ পৰে ৷

ভিটামিন C: আঁঠুৰ সমস্যা হ’বলৈ আৰম্ভ কৰে আৰু ফুলিবলৈ আৰম্ভ কৰে ৷

আইৰণ: মহিলাৰ আইৰণৰ অভাৱ ভাৰতত এক সাধাৰণ সমস্যা ৷

ভিটামিন B12: স্নায়ুৰ আৱৰণ গঠনত সহায় কৰে ৷ এটা অভাৱৰ ফলত হাত-ভৰিত পিন আৰু বেজীৰ দৰে অনুভূতি হ’ব পাৰে ৷

কিছুমান উপযোগী টিপছ

• সেউজীয়া শাক-পাচলি, দুগ্ধজাত সামগ্ৰী আৰু সুষম খাদ্য খাদ্য তালিকাত অন্তৰ্ভুক্ত কৰক ৷
• প্ৰ’টিন, চৰ্বি আৰু কাৰ্য্যৰ ভাৰসাম্য ৰক্ষা কৰাটো গুৰুত্বপূৰ্ণ ৷
• কেৱল শিলৰ নিমখ খালে থাইৰয়ডৰ অভাৱ হয় ৷
• হিম’গ্লবিন পৰীক্ষা কৰক আৰু প্ৰয়োজন হ’লে আইৰণ গ্ৰহণ কৰক ৷
• যদি আপুনি বেছিকৈ বাহিৰৰ খাদ্য খায়, তেন্তে চিকিৎসকৰ পৰামৰ্শমতে কৃমি প্ৰতিৰোধী ঔষধ খাব লাগে ৷
• বীট, ডিমৰু, ক’লা বুট, আপেল, ডালিম খাব লাগে ৷ লোহাৰ বাচনত ৰন্ধা খাদ্য ভাল ৷

লগতে পঢ়ক