ETV Bharat / health

শিশুটিৱে ম'বাইলৰ স্ক্ৰীণত বেছি সময় অতিবাহিত কৰে নেকি ? হ'ব পাৰে অটিজিমৰ লক্ষণ

এই গৱেষণাত ভাৰতৰ তিনিৰ পৰা ছয় বছৰৰ ভিতৰৰ ২৫০টি শিশুক সামৰি লোৱা হৈছিল ।

AIIMS Study Links Early Screen Time to symptoms like Autism
দ্ৰুতগতিত আৰু অতি উদ্দীপক স্ক্ৰীণৰ বিষয়বস্তুৰ সংস্পৰ্শই মগজুক অহৰহ নিয়োজিত হ'বলৈ বাধ্য কৰে। ফলত শিশুৰ মনোনিৱেশৰ ক্ষমতা হ্ৰাস পায় । (GETTY IMAGES)
author img

By ETV Bharat Assamese Team

Published : May 6, 2026 at 2:57 PM IST

7 Min Read
Choose ETV Bharat

সাম্প্ৰতিক সময়ত শিশুৰ হাতত ম'বাইল দেখিবলৈ পোৱাটো তেনেই সাধাৰণ ঘটনা হৈ পৰিছে । কিছুমান শিশুৰ অভ্য়াস এনে হৈ পৰিছে যে কেতিয়াবা ফোনটো কাঢ়ি নিবলৈ চেষ্টা কৰিলেই আৰম্ভ হয় সমস্য়া । কান্দোনৰ পৰা আৰম্ভ কৰি চিঞৰ-বাখৰ, আলোচনা আৰু কেতিয়াবা 'তুমি মোক বিশ্বাসঘাতকতা কৰিলা'বুলি কোৱা চাৱনিও সকলোৱেই প্ৰত্য়ক্ষ কৰে ।

আনকি কেতিয়াবা পিতৃ-মাতৃয়েও অসহায় অনুভৱ কৰে । শিশুটিৰ হাতৰ পৰা ম'বাইলটো কাঢ়ি নিবলৈ সাহস কৰিব নোৱাৰে । এতিয়া কল্পনা কৰক যে সেই সৰু নাটকখন কেৱল আপোনাৰ বহা কোঠাতে নহয়, আপোনাৰ সন্তানৰ মগজুৰ ভিতৰতো খেলি আছে । শেহতীয়াকৈ এইমছ (অল ইণ্ডিয়া ইনষ্টিটিউট অৱ মেডিকেল ছায়েন্স)ৰ এক অধ্যয়নত এই সন্দৰ্ভত প্ৰকাশ পাইছে এক উদ্বেগজনক বিষয় । এই অধ্যয়নত প্ৰকাশ পাইছে যে এবছৰৰ তলৰ শিশুৱে ম'বাইলৰ স্ক্ৰীণত বেছি সময় অতিবাহিত কৰিলে ইয়াৰ প্ৰভাৱ পৰাৰ আশংকা অধিক ।

AIIMS Study Links Early Screen Time to symptoms like Autism
দ্ৰুতগতিত আৰু অতি উদ্দীপক স্ক্ৰীণৰ বিষয়বস্তুৰ সংস্পৰ্শই মগজুক অহৰহ নিয়োজিত হ'বলৈ বাধ্য কৰে। ফলত শিশুৰ মনোনিৱেশৰ ক্ষমতা হ্ৰাস পায় । (GETTY IMAGES)

যিসকল শিশুৱে বেছি সময় এইদৰে কটায় সেইসকলৰ তিনি বছৰ বয়সৰ ভিতৰত অটিজিম সম্পৰ্কীয় লক্ষণৰ আশংকা থকা বুলি এই অধ্যয়নত প্ৰকাশ পাইছে । অৱশ্য়ে ইয়াৰ অৰ্থ এইটো নহয় যে স্ক্ৰীণে অটিজিমৰ সৃষ্টি কৰে । সমস্যাটো হৈছে কিমান সোনকালে, কিমান শিশুৰ জগতখনৰ অংশ হৈ পৰে ।

এইমছৰ গৱেষণাত কি লাভ কৰিলে ?

এইমছৰ এই গৱেষণাত ২৫০টা শিশু সামৰি লোৱা হৈছিল । তিনিৰ পৰা ছয় বছৰৰ ভিতৰৰ ২৫০টা শিশুৰ ওপৰত দৃষ্টি ৰাখে গৱেষকসকলে । ইয়াৰে ১৫০ টি শিশুৰ অটিজিম হৈছে । আনহাতে, ১০০ টি শিশুৰ অটিজিমৰ সাধাৰণ বিকাশৰ লক্ষণ ফুটি উঠিছে । এয়া আছিল এটা উদাহৰণহে । যিবোৰ শিশুৱে স্ক্ৰীণত বেছি সময় কটায় সেইবোৰ শিশুৰ তিনি বছৰ বয়সলৈকে অটিজিমৰ দৰে লক্ষণ দেখা দিয়াৰ সম্ভাৱনা অধিক ।

এতিয়া হোৱাটছএপৰ ফৰৱাৰ্ডসকলে এই বাৰ্তাটোৰে আতংকৰ বিস্ফোৰণ ঘটোৱাৰ পূৰ্বে স্পষ্টকৈ কওঁ: এইটো কাৰণগত নহয়, সম্পৰ্কহে । সহজ ভাষাত ক’বলৈ হ’লে এই অধ্যয়নত এটা শক্তিশালী সংযোগ পোৱা গৈছে যদিও ইয়াৰ দ্বাৰা প্ৰমাণিত হোৱা নাই যে স্ক্ৰীণে প্ৰত্যক্ষভাৱে অটিজিমৰ সৃষ্টি কৰে; কিন্তু কিবা এটাই একমাত্ৰ কাৰণ নহয় বুলিয়েই সেইটো সমস্যাৰ অংশ নহয় বুলি ক’ব নোৱাৰি ।

AIIMS Study Links Early Screen Time to symptoms like Autism
দ্ৰুতগতিত আৰু অতি উদ্দীপক স্ক্ৰীণৰ বিষয়বস্তুৰ সংস্পৰ্শই মগজুক অহৰহ নিয়োজিত হ'বলৈ বাধ্য কৰে। ফলত শিশুৰ মনোনিৱেশৰ ক্ষমতা হ্ৰাস পায় । (GETTY IMAGES)

প্ৰথম তিনি বছৰ কিয় ডাঙৰ কথা :

আপোনাৰ শিশুৰ মগজুক সৃষ্টিৰ স্থান হিচাপে কল্পনা কৰক । প্ৰথম তিনি বছৰ যেতিয়া ভেটি, তাঁৰ, প্লাম্বিং বজ্ৰৰ গতিৰে সৃষ্টি কৰা হয়, ইয়াক বিশেষজ্ঞসকলে 'উচ্চ মস্তিস্কৰ প্লাষ্টিচিটি'বুলি কয় । এই পৰ্যায়ত পিক-এ-বুৰ প্ৰতিটো হাঁহি, প্ৰতিটো শব্দ, প্ৰতিটো খেল আজীৱন স্থায়ী হ’ব পৰা গঠন এটাত ইটা যোগ কৰাৰ দৰেই ।

কথা কোৱা, চকুৰ সংস্পৰ্শ, খেলা আদি বাস্তৱ জীৱনৰ পাৰস্পৰিক ক্ৰিয়াই স্নায়ুৰ সংযোগ সৃষ্টি কৰাত সহায় কৰে । এই সংযোগবোৰেই পিছলৈ ভাষা, আৱেগ, স্মৃতিশক্তি আৰু সামাজিক দক্ষতালৈ পৰিণত হয় । এতিয়া সেইটোৰ ঠাইত স্ক্ৰীণে স্থান লৈছে । চকুৰ সংস্পৰ্শ নাই । আগলৈ বা পিছলৈ কোনে কথা-বতৰা নহয় । নাই কোনে কোনো আৱেগিক প্ৰতিক্ৰিয়া । মাত্ৰ উজ্জ্বল ৰং, দ্ৰুত গতি আৰু নিষ্ক্ৰিয়ভাৱে প্ৰত্য়ক্ষ কৰা । সম্পূৰ্ণ পুষ্টিকৰ খাদ্যৰ ঠাইত জাংক ফুড ব্যৱহাৰ কৰাৰ দৰেই । শিশুটিয়ে কিবা এটা গ্ৰহণ কৰি আছে; কিন্তু প্ৰকৃততে তেওঁলোকৰ মগজুৰ প্ৰয়োজনীয় বস্তু নহয় ।

বিভিন্ন দিশ মূল পইন্ট
মগজুৰ আৰম্ভণিৰ প্লাষ্টিচিটি (০–৩ বছৰ)
  • জীৱনৰ প্ৰথম তিনি বছৰ মগজুৰ দ্ৰুত বিকাশৰ বিষয়ে চিহ্নিত হয়, য'ত স্নায়ু সংযোগ অতি উচ্চ হাৰত গঠন হয় , যাৰ ফলত এই সময়ছোৱা বিকাশৰ বাবে গুৰুত্বপূৰ্ণ হৈ পৰে।
  • মগজুৱে উচ্চ প্লাষ্টিচিটি প্ৰদৰ্শন কৰে, অৰ্থাৎ ই পৰিৱেশৰ জ্ঞান আৰু অভিজ্ঞতাৰ প্ৰতি অতি সংবেদনশীল।
  • বাস্তৱ জীৱনৰ পাৰস্পৰিক ক্ৰিয়াই যেনে কথা কোৱা, খেলা-ধূলা কৰা, চকুৰ সংস্পৰ্শই জ্ঞানমূলক আৰু আৱেগিক বৃদ্ধিৰ বাবে অপৰিহাৰ্য স্নায়ু পথসমূহ শক্তিশালী কৰাত সহায় কৰে।
  • অত্যধিক স্ক্ৰীণত সময় কটোৱাৰ এই পাৰস্পৰিক ক্ৰিয়া-কলাপসমূহ হ্ৰাস কৰে । এইবোৰে যিয়ে মগজুৰ সঠিক বিকাশ আৰু শিক্ষণত বাধাৰ সৃষ্টি কৰিব পাৰে ।
মনঃসংযোগ
  • দ্ৰুতগতিত আৰু অতি উদ্দীপক স্ক্ৰীণৰ বিষয়বস্তুৰ সংস্পৰ্শলৈ অহাৰ ফলত মগজুক অহৰহ নিয়োজিত হোৱাৰ আশা কৰিব পৰা যায় । ইয়াৰ ফলত শিশুৱে মন্থৰ, বাস্তৱ জীৱনৰ কাৰ্যকলাপত মনোনিৱেশ কৰাৰ ক্ষমতা হ্ৰাস পায় ।
ভাষাৰ বিকাশ
  • শৈশৱত ভাষা আহৰণ নিৰ্ভৰ কৰে সক্ৰিয়ভাৱে শুনা আৰু যত্ন লোৱা লোকৰ সৈতে যোগাযোগৰ ওপৰত।
  • নিষ্ক্ৰিয় স্ক্ৰীণ চোৱাৰ ফলত মৌখিক পাৰস্পৰিক ক্ৰিয়া-কলাপ সীমিত হৈ পৰে । ইয়াৰ ফলত কথা কোৱাত পলম হোৱা আৰু ভাষা দক্ষতা দুৰ্বল হ’ব পাৰে।
সামাজিক সংযোগ

চকুৰ সংস্পৰ্শ, আৱেগিক বুজাবুজি আৰু বন্ধন আদি সামাজিক দক্ষতা বিকাশৰ বাবে মানুহৰ পাৰস্পৰিক ক্ৰিয়া-কলাপ অতিকৈ প্ৰয়োজনীয় ।

  • Excessive screen use replaces these interactions, potentially leading to difficulties in social communication and relationships.
  • অত্যধিক স্ক্ৰীণৰ ব্যৱহাৰে এই পাৰস্পৰিক ক্ৰিয়া-কলাপসমূহৰ স্থান অধিকাৰ কৰে। সম্ভাৱ্যভাৱে সামাজিক যোগাযোগ আৰু সম্পৰ্কত ব্য়াঘাত জন্মায় ।
মেলাটনিন (টোপনিৰ হৰম’ন)
  • Screen exposure, especially at night, emits blue light that suppresses melatonin production, disrupting sleep patterns and negatively affecting brain development.
  • বিশেষকৈ নিশা স্ক্ৰীণৰ সংস্পৰ্শলৈ আহিলে নীলা পোহৰ নিৰ্গত হয় যিয়ে মেলাটনিন উৎপাদনত বাধা দিয়ে , টোপনিত ব্যাঘাত জন্মায় আৰু মগজুৰ বিকাশত নেতিবাচক প্ৰভাৱ পেলায় ।
ড'পামিন (পুৰস্কাৰ ব্যৱস্থা)
  • ডিজিটেল মাধ্যমে তৎক্ষণাত সন্তুষ্টি প্ৰদান কৰাৰ ফলত মগজুত বাৰে বাৰে ড'পামিন মুক্ত হয়।
  • ইয়াৰ ফলত নিচাৰ দৰে আচৰণ আৰু বাস্তৱ জগতৰ কাৰ্যকলাপতকৈ স্ক্ৰীণৰ প্ৰতি পচন্দ বৃদ্ধি পাব পাৰে, যিয়ে প্ৰেৰণা আৰু আৱেগিক নিয়ন্ত্ৰণত প্ৰভাৱ পেলায়।

চিকিৎসা বিশেষজ্ঞসকলে এই বিষয়ে স্পষ্টভাৱে কয়:

  • ১৮ মাহৰ তলৰ শিশুৰ বাবে কোনো স্ক্ৰীণ এক্সপ’জাৰ নহয়
  • আদৰ্শগতভাৱে তিনি বছৰ বয়সৰ পূৰ্বে কোনো স্ক্ৰীণ নাথাকিব

বেছি যেন লাগিছে ? কিন্তু যেতিয়া আপুনি বুজি পায় যে মগজুৰ আৰম্ভণিৰ বিকাশ কিমান জটিল, তেতিয়া ইয়াৰ যুক্তিযুক্ততা আহিবলৈ আৰম্ভ কৰে । নৱজাতকক আপুনি জাংক ফুড নিদিলেহেঁতেন । গতিকে তেওঁলোকক ডিজিটেল অভাৰলোড কিয় দিব লাগে ?

পিতৃ-মাতৃয়ে কি কৰা উচিত ?

  • ফোনটো পেলাই দিব নালাগে; কিন্তু সীমাৰ মাজত থকাটো নিতান্তই প্ৰয়োজন।
  • স্ক্ৰীণৰ এক্সপোজাৰ যিমান পাৰি পলম কৰক
  • বাস্তৱ জগতৰ পাৰস্পৰিক ক্ৰিয়া-কলাপক অগ্ৰাধিকাৰ দিয়ক: কথা কওক, খেলক, নিয়োজিত হওক
  • শুই উঠাৰ আগতে স্ক্ৰীণ পৰিহাৰ কৰক
  • সন্তান সাৰ পাই থাকিলে উপস্থিত থাকিব। যিকোনো এপতকৈ আপোনাৰ মনোযোগ বেছি গুৰুত্বপূৰ্ণ

এইদৰে ভাবি চাওক: আপোনাৰ মুখ, আপোনাৰ মাত, আপোনাৰ প্ৰতিক্ৰিয়া—আপুনি আপোনাৰ সন্তানৰ প্ৰথম আৰু আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ 'স্ক্ৰীণ'।

ৎস:

https://link.springer.com/chapter/10.1007/978-3-032-18477-1_50

(সতৰ্কীকৰণ: এই ৱেবছাইটত আপোনাক প্ৰদান কৰা সকলো স্বাস্থ্য তথ্য আৰু চিকিৎসা পৰামৰ্শ কেৱল আপোনাৰ তথ্যৰ বাবে । আমি এই তথ্য বৈজ্ঞানিক গৱেষণা, অধ্যয়ন, চিকিৎসা আৰু স্বাস্থ্য পেছাদাৰী পৰামৰ্শৰ ভিত্তিত প্ৰদান কৰিছো, কিন্তু সেইবোৰৰ ওপৰত কাম কৰাৰ আগতে আপুনি আপোনাৰ ব্যক্তিগত চিকিৎসকৰ পৰামৰ্শ লোৱাটো মংগলজনক।)

ডায়েবেটিছ মহিলাৰ বাবে কিয় বেছি বিপজ্জনক ? কি কয় গৱেষণাই ?

বিশ্বত এক লাখৰ ভিতৰত ১৫০ জন পাৰ্কিনছন ৰোগত আক্ৰান্ত

কেৱল ছোৱালীকে নহয় ল'ৰাবোৰকো দিব লাগে এইচ পি ভি ভেকচিন, কিন্তু কিয় ?