ময়ুৰপংখী নাওৰূপে কৰ্তব্যপথত প্ৰদৰ্শিত হ’ব অসমৰ আশাৰীকান্দিৰ প্ৰসিদ্ধ টেৰাকোটা শিল্প
গণৰাজ্য দিৱসৰ প্ৰতীকপটৰ সহায়ত অসমে আশাৰীকান্দিৰ বিশেষ শিল্পক ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰেক্ষাপটত উপস্থাপন কৰিবলৈ সাজু ৷

Published : January 23, 2026 at 3:01 PM IST
নতুন দিল্লী: সমাগত গণৰাজ্য দিৱস ৷ দেশৰ ৰাজধানী চহৰ নতুন দিল্লীৰ কৰ্তব্য পথত অনুষ্ঠিত হ’বলগীয়া গণৰাজ্য দিৱসৰ পেৰেডত অসমৰ প্ৰতীকপট হিচাপে থাকিব ধুবুৰী জিলাৰ আশাৰীকান্দিৰ টেৰাকোটা শিল্প ৷ পশ্চিম অসমৰ ধুবুৰী জিলাৰ এখন বিখ্যাত শিল্পকৰ্মকেন্দ্ৰিক গাঁও আশাৰীকান্দিয়ে গণৰাজ্য দিৱসত প্ৰতিনিধিত্ব কৰিব অসমক ৷
ন’ডেল বিষয়া বিক্ৰম নেৱাৰৰ লগতে অসম চৰকাৰৰ সাংস্কৃতিক পৰিক্ৰমা বিভাগৰ বিষয়াসকল বৃহস্পতিবাৰে ৰাজধানীত আয়োজিত কাৰ্যসূচীত উপস্থিত থাকি সদৰি কৰে এই কথা ।
এই প্ৰতীকপটৰ মাজত থাকিব এটা ডাঙৰ টেৰাকোটা পুতলা, যাৰ চাৰিওফালে আছে বৃত্তাকাৰ আৰ্হিত সজোৱা একোটাকৈ মাটিৰ লেম্প । যিয়ে পোহৰ, ধাৰাবাহিকতা আৰু পৰম্পৰাৰ প্ৰতীক হিচাপে এটা দৃশ্যগতভাৱে আকৰ্ষণীয় কেন্দ্ৰবিন্দু গঠন কৰে । ট্ৰেক্টৰ লগোৱা গাঁথনিটোৰ দুয়োকাষে বাঁহৰ বেৰৰ কাষে কাষে মাটিৰ শৰাই প্ৰদৰ্শিত কৰা হৈছে, যিয়ে অসমৰ প্ৰচুৰ বাঁহৰ সম্পদ আৰু অঞ্চলটোৰ আৰ্থ-সামাজিক উন্নয়নত ইয়াৰ অৱদানক প্ৰদৰ্শন কৰিছে ৷
ময়ুৰপংখী নাওখনে অসমৰ নদী সংস্কৃতিৰ প্ৰতিফলন ঘটাইছে
প্ৰতীকপটটোৰ সন্মুখৰ অংশত অসমৰ চহকী নদীৰ ঐতিহ্যক সজীৱ কৰি তোলা এখন সুন্দৰ ময়ুৰপংখী নাও চিত্ৰিত কৰা হৈছে । ইয়াত শিল্পীসকলে হীৰামতি(মাটি)ক গণেশ, কাৰ্তিক, দুৰ্গা, লক্ষ্মী আৰু সৰস্বতী আদি দেৱতাৰ ঐশ্বৰিক মূৰ্তি হিচাপে গঢ় দি টেৰাকোটা শিল্পৰ জীৱন্তশৈলী উপস্থাপন কৰা দেখা গৈছে ।
নাওখনৰ পিছফালে এখন পৰম্পৰাগত পালে(নাওৰ পৰ্দা) নাওখনৰ প্ৰামাণিক সৌন্দৰ্য বৃদ্ধি কৰি অসমৰ সাংস্কৃতিক জীৱনত নদীৰ মুখ্য ভূমিকাক অধিক শক্তিশালী কৰি তুলিছে ।
আত্মনিৰ্ভৰ ভাৰতৰ মনোভাৱ
আত্মনিৰ্ভৰ ভাৰতৰ বিষয়বস্তুৰ ওপৰত আধাৰিত এই প্ৰতীকপটত আশাৰীকান্দিক সাংস্কৃতিক উদ্যোগীকৰণৰ জৰিয়তে লাভ কৰা আত্মনিৰ্ভৰশীলতাৰ প্ৰতীক হিচাপে চিত্ৰিত কৰা হৈছে । যুগ যুগ ধৰি চলি অহা দক্ষতাক সংৰক্ষণ আৰু উদ্ভাৱনীমূলকভাৱে উপস্থাপন কৰিলে জীৱিকাক কেনেকৈ বৰ্তাই ৰাখিব পাৰি আৰু স্বাৱলম্বী স্থানীয় অৰ্থনীতিত অৰিহণা যোগাব পাৰি তাৰ উদাহৰণ এই গাঁওখন ।

আশাৰীকান্দি কিয় বিখ্যাত ?
অসমৰ ধুবুৰী জিলাত অৱস্থিত আশাৰীকান্দিয়ে ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ অসমীয়া টেৰাকোটা আৰু মৃৎশিল্প শিল্প কেন্দ্ৰ হিচাপে বহুলভাৱে স্বীকৃতি লাভ কৰিছে । গাঁওখনত কেইবাটাও শিল্পী পৰিয়াল আছে, যিয়ে এশ বছৰতকৈও অধিক সময় ধৰি পৰম্পৰাগত মৃৎশিল্প আৰু টেৰাকোটা শিল্পকৰ্ম চৰ্চা কৰি আহিছে ৷ এইসকল লোকে নিজৰ শিল্পকলাক প্ৰজন্মৰ পিছত প্ৰজন্ম ধৰি আগবঢ়াই আহিছে ৷
আশাৰীকান্দিৰ শিল্পীসকলে হীৰামতি(স্থানীয় মাটি)ৰ পৰা বিভিন্ন ধৰণৰ টেৰাকোটা মূৰ্তি আৰু পুট্টোলা নামেৰে পৰিচিত খেলনা তৈয়াৰ কৰে । ইয়াৰ ভিতৰত হাতীমা পুতলা, গণেশ, কাৰ্তিক, মা দুৰ্গা আদি দেৱতাৰ পৰম্পৰাগত মূৰ্তিত লোক নান্দনিকতা আৰু ধৰ্মীয় প্ৰতীকবাদৰ মিশ্ৰণ প্ৰতিফলিত হয় ।
এই শিল্প পৰম্পৰাৰ শিপা ১৯ শতিকাৰ আৰম্ভণিৰ পৰাই পূৰ্ববংগ(বৰ্তমানৰ বাংলাদেশ)ৰ পৰা মৃৎশিল্প সম্প্ৰদায়ৰ পৰিয়ালবোৰে প্ৰব্ৰজন কৰি আশাৰীকান্দিত স্থাপন কৰিছিল । কালক্ৰমত তেওঁলোকে উদ্ভাৱন আৰু স্থানীয় সাংস্কৃতিক প্ৰভাৱক সন্নিৱিষ্ট কৰাৰ সমান্তৰালভাৱে নিজৰ পূৰ্বপুৰুষৰ বৃত্তি সংৰক্ষণ কৰি অসমৰ এক সুকীয়া টেৰাকোটা শিল্পশৈলীৰ জন্ম দিছিল ।
আশাৰীকান্দিৰ পৰিচয় গঢ় দিয়া বহু শিল্পীৰ ভিতৰত প্ৰয়াত সৰলাবালা দেৱীয়ে গাঁওখনলৈ ৰাষ্ট্ৰীয় স্বীকৃতি লাভ কৰাত গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছিল । ১৯৮২ চনত তেওঁ টেৰাকোটা শিল্পৰ বাবে ৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা লাভ কৰে ৷ এই বঁটা কঢ়িয়াই আনিছিল তেওঁৰ আইক’নিক হাতীমা পুতলাটোই, যি হৈছে কোলাত এটা শিশু এটা লৈ থকা এগৰাকী ৰূপৱতী মহিলাৰ মূৰ্তি, যিটো শিল্পকলা গাঁওখনৰ এক সুকীয়া প্ৰতীক হৈ পৰিছিল ।

ধুবুৰী জিলাৰ টেৰাকোটা শিল্পকৰ্মই ২০২৪ চনৰ মাৰ্চ মাহত ভৌগোলিক সূচাংক(জি আই) মৰ্যাদা লাভ কৰি ইয়াৰ ঐতিহ্যক আৰু অধিক শক্তিশালী কৰি তুলিছে । ই অসমৰ পৰা এই সন্মানীয় স্বীকৃতি লাভ কৰা ষষ্ঠটো পৰম্পৰাগত শিল্পত পৰিণত হৈছে । জি আই টেগৰ মৰ্যাদাই আশাৰীকান্দিৰ টেৰাকোটা উৎকৃষ্টতাৰ ৰাষ্ট্ৰীয় কেন্দ্ৰ হিচাপে স্থিতি আৰু অধিক শক্তিশালী কৰি তোলে ৷ লগতে ইয়াৰ সাংস্কৃতিক, ঐতিহাসিক আৰু অৰ্থনৈতিক তাৎপৰ্যকো প্ৰদৰ্শিত কৰি তোলে ৷
গণৰাজ্য দিৱসৰ প্ৰতীকপটৰ সহায়ত অসমে আশাৰীকান্দিক ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰেক্ষাপটত উপস্থাপন কৰিছে ৷ টেৰাকোটাৰ কলাত্মক ঐতিহ্য আৰু নিজৰ শিল্পী সমাজৰ মাজত আত্মনিৰ্ভৰশীলতাৰ অদম্য মনোভাৱ দুয়োটাকে প্ৰতিষ্ঠা কৰিছে ।
লগতে পঢ়ক: এদিনৰ বাবে অচল হৈ পৰিল মুদ্ৰা ব্যৱস্থা !

