সময়ৰ পূৰ্বেই শুকাবলৈ ধৰিছে পবিতৰাৰ জলাশয়: জৈৱ বৈচিত্ৰৰ প্ৰতি ভাবুকি
পবিতৰা বন্যপ্ৰাণী অভয়াৰণ্যৰ ডাঙৰ ডাঙৰ জলভাগ শুকাবলৈ ধৰিছে ৷ তাক কেন্দ্ৰ কৰি বাসস্থান ব্যৱস্থাপনাৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ কথা আঙুলিয়াই দিছে বিশেষজ্ঞসকলে ৷
Published : March 11, 2025 at 10:26 PM IST
গুৱাহাটী: অসমৰ পবিতৰা বন্যপ্ৰাণী অভয়াৰণ্যৰ এটা প্ৰধান জলাশয় লাহে লাহে শুকাই যোৱাৰ ফলত বাসস্থান ব্যৱস্থাপনাৰ সম্ভাব্য প্ৰয়োজনীয়তাৰ কথা পোহৰলৈ আহিছে । ইতিমধ্যে তামুলীডোবা বিলখন আংশিক শুকাই যোৱাৰ ফলত অভয়াৰণ্যখনৰ বন্যপ্ৰাণীসমূহৰ ওপৰত প্ৰভাৱ পৰিছে ৷
অৱশ্যে বতৰ বিজ্ঞান বিভাগে ভৱিষ্যদ্বাণী কৰা অনুসৰি মাৰ্চ, এপ্ৰিল আৰু মে’ মাহত খৰালিয়ে অভয়াৰণ্যখনৰ বন্যপ্ৰাণী আৰু জৈৱ বৈচিত্ৰ্যৰ বাবে প্ৰলয়ৰ সৃষ্টি কৰাৰ সম্ভাৱনা আছে ।
গুৱাহাটীৰ পৰা ৩০ কিলোমিটাৰ দূৰত্বত অৱস্থিত পবিতৰা বন্যপ্ৰাণী অভয়াৰণ্য বিশ্বৰ সৰ্বাধিক ঘনত্ব থকা গঁড়ৰ বাসস্থান । মাত্ৰ ৩৮.৮৫ কিলোমিটাৰ বৰ্গক্ষেত্ৰৰ এই বন্যপ্ৰাণী অভয়াৰণ্যখনত ১০৭ টা গঁড় আৰু অন্যান্য বন্যপ্ৰাণী আছে ।
তামুলীডোবা বিল পবিতৰা বন্যপ্ৰাণী অভয়াৰণ্যৰ অন্যতম বৃহৎ জলাশয় আৰু ই বহুসংখ্যক জলচৰ চৰাইক আকৰ্ষিত কৰে । স্থানীয় ৰাইজে জনোৱা মতে, পানীৰ অভাৱত পৰিভ্ৰমী চৰাইবোৰে চলিত বৰ্ষত উপযুক্ত সময়ৰ আগতেই তামুলীডোবা বিলৰ পৰা গুচি যায় ৷
“যোৱা কেইবছৰমানৰ পৰা এনেকুৱা হৈ আহিছে । যোৱা বছৰো আমি জলাশয়টো শুকাই যোৱা দেখিছিলো । কিন্তু যোৱা এটা বছৰৰ ভিতৰত মে’ মাহতহে বিলখন শুকাবলৈ ধৰিলে । এই বছৰৰ আৰম্ভণিতে যেন শুকান বতৰ আৰম্ভ হৈছে । এতিয়া মাৰ্চ মাহৰ আৰম্ভণিহে আৰু আমি দেখিবলৈ পাওঁ যে বিলৰ অংশসমূহ ইতিমধ্যে শুকাই গৈছে ৷’’ এইদৰে কয় স্থানীয় কৃষক আনোৱাৰ হুছেইনে ।
ভাৰতৰ বতৰ বিজ্ঞান বিভাগে আগন্তুক গৰম বতৰ অৰ্থাৎ মাৰ্চ, এপ্ৰিল, মে’ (এম এ এম) ত গৰম বতৰৰ ভৱিষ্যদ্বাণী কৰা কথাটো বিবেচনা কৰিলে এই কথাই তাৎপৰ্য লাভ কৰা দেখা যায় । ন্যূনতম উষ্ণতাৰ সম্ভাৱনাৰ পূৰ্বাভাসে ইংগিত দিয়ে যে গ্ৰীষ্মঋতুৰ সময়ছোৱাত (MAM) উপদ্বীপ ভাৰতৰ দক্ষিণৰ কিছুমান বিচ্ছিন্ন অঞ্চলৰ বাহিৰে দেশৰ বেছিভাগ ঠাইতে স্বাভাৱিক ন্যূনতম উষ্ণতাৰ সম্ভাৱনা থাকে ।
“আমি এতিয়ালৈকে কিছু হস্তক্ষেপ লৈছো যাতে তামুলীডোবা বিলত পানী উপলব্ধ হয় । যোৱা বছৰ আমি গুৱাহাটীৰ আই আই টিৰ সহায় লৈ পৰিস্থিতি বিশ্লেষণ কৰিছিলো আৰু সেই অনুসৰি কিছু হস্তক্ষেপ লোৱা হৈছে ৷’’ মঙলবাৰে ই টিভি ভাৰতৰ সৈতে হোৱা কথা-বতৰাত মৰিগাঁও বন্যপ্ৰাণী সংমণ্ডলৰ বন বিষয়া (ডি এফ অ’) মনিকা কিশোৰে এইদৰে কয় ।
বন বিভাগে বিলৰ চিল্টিং আৰু জলাশয় পুনৰুদ্ধাৰৰ বাবেও পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে বুলিও তেওঁ লগতে কয় ৷ ডি এফ অ’ই কয়- "আমি বৈজ্ঞানিকভাৱে পদক্ষেপ লৈছো আৰু জলাশয় অঞ্চলটোক পলিমুক্ত কৰাৰ দীৰ্ঘম্যাদী পৰিকল্পনা আছে ৷"
“তামুলীডোবা হৈছে পবিতৰাৰ প্ৰধান জলাশয় অঞ্চল, য’ত প্ৰায় ২০ ৰ পৰা ২৫ টা গঁড় সদায় থাকে । শীতকালীন চৰাইৰ বাবেও ই গুৰুত্বপূৰ্ণ । মাৰ্চ মাহৰ প্ৰথমাৰ্ধতে পানী শুকাই যোৱাৰ বাবে এইবছৰ ইতিমধ্যে শীতকালীন চৰাইবোৰ গুচি গৈছে । এতিয়া যিহেতু চোৰাং চিকাৰ বহু পৰিমাণে নিয়ন্ত্ৰিত, গতিকে চৰকাৰে এতিয়া বাসস্থান ব্যৱস্থাপনাত মনোনিৱেশ কৰিব লাগিব ৷’’ এই মন্তব্য আন্তৰ্জাতিক গঁড় ফাউণ্ডেশ্যন ফৰ এছিয়ান গঁড়ৰ জ্যেষ্ঠ উপদেষ্টা তথা বিশিষ্ট জৈৱ বৈচিত্ৰ্য সংৰক্ষণ সংস্থা আৰণ্যকৰ মুখ্য কাৰ্যবাহী বিষয়া ড৹ বিভৱ তালুকদাৰৰ ।
“যদিও পবিতৰা বন্যপ্ৰাণী অভয়াৰণ্যৰ আয়তন ৩৮.৮৫ কিলোমিটাৰ বৰ্গক্ষেত্ৰ, গঁড়বোৰে মূলতঃ ১৬ কিলোমিটাৰ বৰ্গক্ষেত্ৰত ঘূৰি ফুৰে । এই ১৬ কিলোমিটাৰ বৰ্গক্ষেত্ৰৰ অঞ্চলত যদি পানীৰ অভাৱ হয় তেন্তে গঁড়বোৰে অভয়াৰণ্যৰ বাহিৰলৈ ঢাপলি মেলিব ৷ যাৰ ফলত মানুহৰ সৈতে সংঘাতৰ সৃষ্টি হ’ব পাৰে ৷’’ তালুকদাৰে লগতে কয় ৷ এইক্ষেত্ৰত চৰকাৰে বাসস্থান ব্যৱস্থাপনাক শীৰ্ষ অগ্ৰাধিকাৰ দিব লাগিব বুলিও তেওঁ প্ৰকাশ কৰে ৷
লগতে পঢ়ক: সৌৰশক্তি প্ৰকল্পৰ নামত কাৰ্বি আংলঙৰ ১৮ হাজাৰ বিঘা মাটিক লৈ কিহৰ অংক ?
