ETV Bharat / health

ভিটামিন Dৰ অভাৱত কৰ্কট ৰোগ হ’ব পাৰে নেকি ? ৭০% ভাৰতীয়ই ভুগিছে ইয়াৰ অভাৱত, ইয়াৰ নিদান কি ?

আজি এই প্ৰতিবেদনৰ জৰিয়তে জ্যেষ্ঠ অংক'লজিষ্ট ডাঃ সমিত পুৰোহিতৰ পৰা আমি ভিটামিনৰ অভাৱত কৰ্কট ৰোগৰ আশংকা আছে নে নাই এই বিষয়ে জানিবলৈ চেষ্টা কৰিম-

VITAMIN D AND CANCER LINK
ভিটামিন Dৰ অভাৱত কৰ্কট ৰোগ হ’ব পাৰে নেকি ? ৭০% ভাৰতীয়ই ভুগিছে ভিটামিন Dৰ অভাৱত, ইয়াৰ নিদান কি ? (ETV Bharat Assam)
author img

By ETV Bharat Health Team

Published : July 11, 2025 at 1:44 PM IST

8 Min Read
Choose ETV Bharat

ভিটামিন ডিক ছানশ্বাইন ভিটামিন বুলিও কোৱা হয় ৷ আমাৰ শৰীৰৰ বাবে ই এক অতি প্ৰয়োজনীয় ভিটামিন ৷ ই হাড় আৰু পেশী শক্তিশালী কৰে ৷ ইয়াৰ উপৰিও কোষৰ বৃদ্ধি আৰু ৰক্তচাপ নিয়ন্ত্ৰণত সহায় কৰে ৷

ভিটামিন ডিৰ অভাৱ হ’লে শৰীৰে কেলচিয়াম শোষণ কৰিব নোৱাৰে, যাৰ ফলত হাড় দুৰ্বল হোৱাৰ লগতে আন বহুতো সমস্যাৰ সৃষ্টি হয় ৷ কিন্তু আপুনি জানেনে যে ভিটামিন ডিৰ অভাৱত কিছুমান প্ৰকাৰৰ কৰ্কট ৰোগ হোৱাৰো সম্ভাৱনা থাকে ৷

নেচনেল লাইব্ৰেৰী অব মেডিচিনত প্ৰকাশিত এক অধ্যয়ন অনুসৰি ভাৰতৰ ৭০%তকৈ অধিক লোক ভিটামিন ডিৰ অভাৱত ভুগি আছে ৷ অৰ্থাৎ প্ৰতি ৪ জনৰ ভিতৰত ৩ জনৰ শৰীৰত ভিটামিন ডিৰ অভাৱ হয় ৷ গতিকে কেন্সাৰ হোৱাৰ সম্ভাৱনাও বেছি হ’ব পাৰে ৷

আজি এই প্ৰতিবেদনৰ জৰিয়তে জ্যেষ্ঠ অংক'লজিষ্ট ডাঃ সমিত পুৰোহিতৰ পৰা আমি ভিটামিনৰ অভাৱত কৰ্কট ৰোগৰ আশংকা আছে নে নাই এই বিষয়ে জানিবলৈ চেষ্টা কৰিম ৷ লগতে আমি জানিম যে-

  • ভিটামিন ডিৰ অভাৱত কোনবোৰ কৰ্কট ৰোগ হ’ব পাৰে ?
  • ভিটামিন ডিৰ অভাৱৰ কাৰণ কি ?
  • ইয়াক পূৰণ কৰিবলৈ কি কৰা উচিত ?

ভিটামিন ডিৰ অভাৱ আৰু কেন্সাৰ

ভিটামিন ডি কেৱল হাড়ৰ বাবেই নহয়, সমগ্ৰ শৰীৰৰ বাবেও গুৰুত্বপূৰ্ণ ৷ ই কোষৰ বৃদ্ধি নিয়ন্ত্ৰণ কৰে, ৰোগ প্ৰতিৰোধ ক্ষমতা শক্তিশালী কৰে আৰু প্ৰদাহ কমায় ৷ শৰীৰত ইয়াৰ অভাৱ হ’লে ৰোগ প্ৰতিৰোধ ক্ষমতা দুৰ্বল হৈ পৰিব পাৰে ৷ ইয়াৰ ফলত কেন্সাৰৰ দৰে গুৰুতৰ ৰোগৰ সম্ভাৱনা বৃদ্ধি পাব পাৰে ৷

ভিটামিন ডিৰ অভাৱত কোনবোৰ কৰ্কট ৰোগৰ আশংকা থাকে

ডাঃ সমিত পুৰোহিতে কয় যে, কৰ্কট ৰোগ আৰু ভিটামিন ডিৰ অভাৱৰ সম্পৰ্ক বিচাৰি উলিয়াবলৈ যোৱা কেইবছৰমানৰ পৰা অবিৰতভাৱে গৱেষণা চলি আছে ৷ ইয়াৰ অভাৱৰ বাবে কোনবোৰ কেন্সাৰ বিপদত পৰিব পাৰে, গ্ৰাফিক্সত চাওক-

VITAMIN D AND CANCER LINK
ভিটামিন ডিৰ অভাৱত কোনবোৰ কৰ্কট ৰোগৰ আশংকা থাকে (ETV Bharat Assam)

কিছুমান গৱেষণাত ভিটামিন ডিৰ অভাৱ আৰু কেন্সাৰৰ মাজৰ সম্পৰ্ক পোৱা গৈছে

  • কলৰেক্টাল কেন্সাৰ- ২০২২ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত নেচনেল লাইব্ৰেৰী অৱ মেডিচিনত প্ৰকাশিত এক অধ্যয়ন অনুসৰি ভিটামিন ডিয়ে কোষৰ অস্বাভাৱিক বৃদ্ধি ৰোধ কৰে ৷ ইয়াৰ অভাৱত কলৰেক্টাল অৰ্থাৎ অন্ত্ৰৰ কৰ্কট ৰোগৰ সম্ভাৱনা বৃদ্ধি পাব পাৰে ৷
  • স্তন কেন্সাৰ- ২০১২ চনৰ জানুৱাৰী মাহত নেশ্যনেল লাইব্ৰেৰী অৱ মেডিচিনত প্ৰকাশিত এক অধ্যয়ন অনুসৰি মহিলাৰ ভিটামিন ডিৰ মাত্ৰা কম হ’লে স্তন কেন্সাৰ হোৱাৰ সম্ভাৱনা বৃদ্ধি পাব পাৰে ৷
  • হাওঁফাওঁৰ কৰ্কট ৰোগ- ২০১৭ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত হেল্থ জাৰ্নেল মেডিচিনত প্ৰকাশিত এক অধ্যয়ন অনুসৰি ভিটামিন ডিৰ অভাৱত ৰোগ প্ৰতিৰোধ ক্ষমতা দুৰ্বল হোৱাৰ লগতে কোষত প্ৰদাহ বৃদ্ধি পায় ৷ ইয়াৰ ফলত হাওঁফাওঁৰ কৰ্কট ৰোগৰ সম্ভাৱনা বৃদ্ধি পাব পাৰে ৷
  • প্ৰষ্টেট কেন্সাৰ- ২০১৮ চনৰ অক্টোবৰ মাহত নেশ্যনেল লাইব্ৰেৰী অৱ মেডিচিনত প্ৰকাশিত এক অধ্যয়ন অনুসৰি পুৰুষৰ ভিটামিন ডিৰ মাত্ৰা অতি বেছি বা অতি কম হ’লে প্ৰষ্টেট কেন্সাৰ হ’ব পাৰে ৷
  • পেনক্ৰিয়াটিক কেন্সাৰ- জাৰ্নেল অৱ নিউট্ৰিচন এণ্ড মেটাবলিজমত প্ৰকাশিত এক অধ্যয়ন অনুসৰি ভিটামিন ডিৰ মাত্ৰা যদি অতি কম হয় তেন্তে পেনক্ৰিয়াটিক কেন্সাৰ হোৱাৰ সম্ভাৱনা বেছি হ’ব পাৰে ৷

ভিটামিন ডিৰ অভাৱত মানুহ কিয় ভুগিছে ?

ডাঃ সমিত পুৰোহিতে কয় যে আজিকালি মানুহৰ মাজত ভিটামিন ডিৰ অভাৱ দ্ৰুতগতিত বৃদ্ধি পোৱাৰ মূল কাৰণ হ’ল মানুহে সূৰ্যৰ পোহৰত অতি কম সময় কটায় ৷ মানুহে বেছিভাগ সময় ঘৰ বা অফিচৰ ভিতৰতে থাকে, যাৰ বাবে শৰীৰে প্ৰাকৃতিকভাৱে ভিটামিন ডি তৈয়াৰ কৰিবলৈ প্ৰয়োজনীয় UVB ৰশ্মি নাপায় ৷ ইয়াৰ বাহিৰেও আন বহুতো কাৰণ আছে, গ্ৰাফিক্সত চাওক-

VITAMIN D AND CANCER LINK
ভিটামিন ডিৰ অভাৱত মানুহ কিয় ভুগিছে ? (ETV Bharat Assam)

সূৰ্যৰ পোহৰৰ অভাৱত ভিটামিন ডি কমি আহিছে

কোনোবাই যদি বেছিভাগ সময়তে ঘৰ বা অফিচত থাকে আৰু ৰ’দত ওলাই যাব নোৱাৰে তেন্তে শৰীৰে ভিটামিন ডি তৈয়াৰ কৰাৰ সুযোগ নাপায় ৷এনেধৰণৰ বেছিভাগ মানুহৰ শৰীৰত ভিটামিন ডিৰ অভাৱ হ’ব পাৰে ৷ কাৰণ আমাৰ শৰীৰত ৰ’দৰ পৰা অহা ভিটামিন ডি তৈয়াৰ কৰিবলৈ UVB ৰশ্মিৰ প্ৰয়োজন হয় ৷

বায়ু প্ৰদূষণৰ বাবে পৰ্যাপ্ত পৰিমাণৰ সূৰ্যৰ পোহৰ পোৱা নাই

যদি কোনোবাই অতি প্ৰদূষিত চহৰ বা অঞ্চলত বাস কৰে, তেন্তে এইটোৱেই ভিটামিন ডিৰ অভাৱৰ কাৰণো হ’ব পাৰে ৷ বাহন আৰু কাৰখানাৰ পৰা ওলোৱা ধোঁৱাই বতাহত উপস্থিত কাৰ্বন কণা বৃদ্ধি কৰে ৷ এই কণিকাবোৰে সূৰ্যৰ UVB ৰশ্মি শোষণ কৰি শৰীৰত ভিটামিন ডি গঠন প্ৰক্ৰিয়াত প্ৰভাৱ পেলায় ৷

ছানস্ক্ৰীণৰ অত্যধিক ব্যৱহাৰৰ বাবে ভিটামিন ডি কমি আহিছে

ছানস্ক্ৰীণ প্ৰয়োগ কৰিলে ৰ’দৰ ক্ষতিকাৰক ৰশ্মিৰ পৰা ৰক্ষা পৰে যদিও ই UVB ৰশ্মিও বাধা দিয়ে ৷ UVB ৰশ্মিয়েই শৰীৰত ভিটামিন ডি তৈয়াৰ কৰে, গতিকে বেছিকৈ ছানস্ক্ৰীণ প্ৰয়োগ কৰিলে ভিটামিন ডিৰ অভাৱ হ’ব পাৰে ৷

ক’লা ছালে ভিটামিন ডি দেৰিকৈ বনাবলৈ সক্ষম হয়

ক’লা ছালত বেছিকৈ মেলানিন থাকে, যিয়ে সূৰ্য্যৰ ক্ষতিকাৰক ৰশ্মিৰ পৰা ৰক্ষা কৰে ৷ কিন্তু মেলানিন অধিক হোৱাৰ বাবে ক’লা ছালৰ লোকসকলে ভিটামিন ডি তৈয়াৰ কৰিবলৈ অধিক সময় ৰ’দত থাকিবলগীয়া হয় ৷ সেয়েহে যিসকলৰ ছাল ক’লা বা ক’লা হয় তেওঁলোকৰ ভিটামিন ডিৰ অভাৱৰ সম্ভাৱনা বেছি ৷

মেদবহুলতা বা চৰ্বিয়ে ভিটামিন ডি শোষণ কৰে

শৰীৰত জমা হোৱা অতিৰিক্ত চৰ্বিয়ে ভিটামিন ডি শোষণ কৰি কোষৰ ওচৰলৈ যোৱাত বাধা দিয়ে ৷ ভিটামিন ডিৰ অভাৱ মেদবহুল লোকৰ ক্ষেত্ৰত বেছি হয় কাৰণ শৰীৰত থকা অতিৰিক্ত চৰ্বি জমা হয় আৰু শৰীৰে ইয়াক ব্যৱহাৰ কৰাত অসুবিধা পায় ৷

বয়সৰ লগে লগে ভিটামিন ডি তৈয়াৰ কৰাৰ ক্ষমতা দুৰ্বল হৈ পৰে

বয়স বঢ়াৰ লগে লগে ছালৰ ভিটামিন ডি তৈয়াৰ কৰাৰ ক্ষমতা কমি যায় ৷ এই সমস্যা বৃদ্ধ লোকৰ ক্ষেত্ৰত বেছিকৈ দেখা যায় ৷ সেয়েহে চিকিৎসকে প্ৰায়ে তেওঁলোকক ভিটামিন ডিৰ পৰিপূৰক গ্ৰহণ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়ে ৷

আন্ত্ৰিক স্বাস্থ্যৰ দুৰ্বলতাই ভিটামিন ডিৰ শোষণ বন্ধ কৰি দিয়ে

আমি খাদ্য বা পৰিপূৰক হিচাপে গ্ৰহণ কৰা ভিটামিন ডি আমাৰ পেটত শোষিত হয় ৷ যদি পেটৰ লগত জড়িত কোনো ৰোগ হয়, যেনে আই বি এছ অৰ্থাৎ ইৰিটেবল বৱেল চিনড্ৰম, চিলিয়াক ডিজিজ বা ক্ৰ’ন’ছ ডিজিজ, তেন্তে ভিটামিন ডিয়ে শৰীৰত সঠিকভাৱে উপনীত হ’ব নোৱাৰে আৰু ইয়াৰ অভাৱ হ’ব পাৰে ৷

যকৃত আৰু বৃক্কৰ স্বাস্থ্যও গুৰুত্বপূৰ্ণ

যকৃত আৰু বৃক্কে শৰীৰত ভিটামিন ডি সক্ৰিয় কৰে ৷ যকৃতৰ ক্ষতি হ’লে ই সঠিক পৰিমাণৰ পিত্তৰ ৰস উৎপন্ন কৰিবলৈ অক্ষম হয়, যিয়ে ভিটামিন ডি শোষণত সহায় কৰে ৷বৃক্ক দুৰ্বল হ’লে ভিটামিন ডিক শৰীৰৰ বাবে উপযোগী ৰূপলৈ ৰূপান্তৰিত কৰিবলৈ অক্ষম হয় ৷ ইয়াৰ বাবেই বৃক্কৰ ৰোগত আক্ৰান্ত লোকসকলে ভিটামিন ডিৰ অভাৱত ভুগিবলগীয়া হয় ৷

ভিটামিন ডিৰ অভাৱ কেনেকৈ দূৰ কৰিব ?

ডাঃ সমিত পুৰোহিতে কয় যে, ভাৰতীয়সকলক স্বাভাৱিক ভিটামিন ডিৰ মাত্ৰা বজাই ৰাখিবলৈ প্ৰতিদিনে ১ ঘণ্টা সূৰ্যৰ পোহৰৰ প্ৰয়োজন ৷ যদি কোনোবাই প্ৰতিদিনে প্ৰায় ১ ঘণ্টা ৰ’দত থাকে, তেন্তে ভিটামিন ডিৰ মাত্ৰা বজাই ৰাখিব পৰা যায় ৷ আমাৰ ছালৰ যি অংশ সূৰ্যৰ পোহৰৰ প্ৰত্যক্ষ সংস্পৰ্শলৈ আহে, সেইখিনি অংশই ভিটামিন ডি উৎপন্ন কৰে ৷সেয়েহে কাপোৰ পিন্ধি ৰ’দত বহি থাকিলে কোনো লাভ নাই ৷ অৱশ্যে গৰমৰ দিনত দুপৰীয়াৰ ৰ’দত ওলাই যোৱাটো পৰিহাৰ কৰিব লাগে ৷ ইয়াৰ বাবে এই টিপচ্ অনুসৰণ কৰক-

  • পুৱা কম কাপোৰ পিন্ধি সূৰ্যৰ পোহৰ লওক ৷
  • ওজন নিয়ন্ত্ৰণত ৰাখক ৷
  • গাখীৰ বা যিকোনো গাখীৰৰ সামগ্ৰী খাদ্যত অন্তৰ্ভুক্ত কৰক ৷
  • মাছৰুম, কণী বা মাছও খাব পাৰে ৷

লগতে পঢ়ক

  1. হাত-ভৰি নহয় ভিটামিন ডি লাভ কৰিবলৈ শৰীৰৰ এই অংশই সূৰ্যৰ ৰশ্মি পোৱাটো জৰুৰী
  2. এই ভিটামিনৰ অভাৱত দেখা দিয়ে স্মৃতিশক্তিৰ সমস্যা ? জানি লওক এনে ক্ষেত্ৰত কৰা উচিত
  3. শৰীৰত হৈছে নেকি Vitamin Cৰ অভাৱ ? জানি লওক লক্ষণ...