ETV Bharat / business

খাদ্যশস্যৰ ৰাজহুৱা সংৰক্ষণ কাৰ্যসূচীৰ স্থায়ী সমাধানৰ দাবী ভাৰতৰ

WTO MC13: আবু ধাবিত চলি থকা বিশ্ব বাণিজ্য সংস্থাৰ মন্ত্ৰীসন্মিলনত ভাৰতে খাদ্যশস্যৰ বাবে ৰাজহুৱা ষ্টকহোল্ডিং কাৰ্যসূচীক স্থায়ী সুবিধা হিচাপে গঢ়ি তোলাৰ প্ৰত্যাহ্বানৰ সন্মুখীন হৈছে । কিন্তু ভাৰত কিয় স্থায়ী সমাধানৰ বাবে ইমান আগ্ৰহী ? সুতনুকা ঘোষালৰ এই সন্দৰ্ভত এক প্ৰতিবেদন ।

WTO MC13
খাদ্যশস্যৰ ৰাজহুৱা সংৰক্ষণ কাৰ্যসূচীৰ স্থায়ী সমাধানৰ দাবী ভাৰতৰ
author img

By ETV Bharat Assamese Team

Published : February 27, 2024 at 2:23 PM IST

4 Min Read
Choose ETV Bharat

নেশ্যনেল ডেস্ক,২৭ ফেব্ৰুৱাৰী : সংযুক্ত আৰব আমিৰশ্বাহীৰ আবু ধাবিত অনুষ্ঠিত হৈছে বিশ্ব বাণিজ্য সংস্থাৰ ত্ৰয়োদশ মন্ত্ৰীপৰ্যায়ৰ সন্মিলন । ২৯ ফেব্ৰুৱাৰীলৈকে চলিব এই সন্মিলন । এই সন্মিলন ভাৰতৰ বাবে অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ কিয়নো খাদ্যশস্যৰ ৰাজহুৱা সংৰক্ষণ কাৰ্যসূচীৰ বাবে এক স্থায়ী সমাধানৰ বাবে ভাৰতে নিৰন্তৰভাৱে জোৰ দি আহিছে । খাদ্য সুৰক্ষা নিশ্চিত কৰাটো এখন দেশৰ খাদ্য সংগ্ৰহৰ মূল বিষয় ।

বিশ্ব বাণিজ্য সংস্থাৰ মতে, কিছুমান চৰকাৰে প্ৰয়োজনীয় লোকসকলক খাদ্য ক্ৰয়, সংৰক্ষণ আৰু বিতৰণ কৰিবলৈ ৰাজহুৱা ষ্টকহোল্ডিং কাৰ্যসূচী ব্যৱহাৰ কৰে । যদিও খাদ্য সুৰক্ষা হৈছে এক বৈধ নীতিগত উদ্দেশ্য, কিছুমান ষ্টকহোল্ডিং কাৰ্যসূচীক বাণিজ্য বিকৃত কৰা বুলি গণ্য কৰা হয় যেতিয়া সেইবোৰত চৰকাৰৰ দ্বাৰা নিৰ্ধাৰিত মূল্যত কৃষকৰ পৰা ক্ৰয় অন্তৰ্ভুক্ত থাকে, যাক পৰিচালিত মূল্য বুলি কোৱা হয়, যি হৈছে ভাৰতীয় প্ৰেক্ষাপটত নিম্নতম সমৰ্থন মূল্য । চৰকাৰে বিভিন্ন খাৰিফ আৰু ৰবি শস্যৰ বাবে এই সিদ্ধান্ত লয় ।

২০১৩ চনত অনুষ্ঠিত বালি মন্ত্ৰীসন্মিলনত, অন্তৱৰ্তীকালীন ভিত্তিত সন্মত হৈছিল যে উন্নয়নশীল দেশবোৰত ৰাজহুৱা ষ্টকহোল্ডিং কাৰ্যসূচীক আইনীভাৱে প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা নহ'ব । বাণিজ্য-বিকৃত ঘৰুৱা সমৰ্থনৰ বাবে এখন দেশৰ সন্মত সীমা উলংঘা কৰা হ'লেও আইনীভাৱে প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা নহ'ব । তেওঁলোকে সমস্যাটোৰ স্থায়ী সমাধানৰ বাবে আলোচনা কৰিবলৈও সন্মত হৈছিল ।

ভাৰতে তেতিয়া সফলতাৰে যুক্তি দিবলৈ সক্ষম হৈছিল যে খাদ্যশস্যৰ ৰাজহুৱা সংৰক্ষণৰ সীমাৰ বাহিৰত ৰাজসাহায্য প্ৰয়োজনীয় । কাৰণ ভাৰতীয় কৃষকসকলক সমৰ্থন কৰিবলৈ ৰাজ্যৰ দ্বাৰা ইয়াক মূল্যত ক্ৰয় কৰা হৈছিল । এইটোও স্বীকাৰ কৰা হৈছিল যে এনে ৰাজহুৱা সংৰক্ষণ কাৰ্যসূচীয়ে ৮০০ নিযুত লোকৰ বাবে খাদ্য সুৰক্ষা নিশ্চিত কৰে ।

ৰেহাই 'শান্তি ধাৰা' হিচাপে অনুবাদ কৰা হৈছে । অৱশ্যে, তথাকথিত শান্তি ধাৰাটো পৰৱৰ্তী বিশ্ব বায়ু সংস্থাৰ বৈঠকত স্থায়ী ব্যৱস্থা কৰা হোৱা নাই । ইয়াৰ পৰিৱৰ্তে, প্ৰতিটো আগন্তুক মন্ত্ৰীসন্মিলনত ইয়াক অস্থায়ী ভিত্তিত সম্প্ৰসাৰিত কৰা হৈছে ।

কৃষি উন্নয়ন আৰু খাদ্য সুৰক্ষাৰ বাবে উদীয়মান অৰ্থনীতিসমূহক কৃষি ৰাজসাহায্য প্ৰদান কৰাৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ পৰিপ্ৰেক্ষিতত, ভাৰতৰ বাবে প্ৰত্যাহ্বান হৈছে ইয়াক এক বহনক্ষম সুবিধা প্ৰস্তুত কৰা । এনে স্থায়ী সমাধান অবিহনে, ভাৰতে ৰাজসাহায্যৰ সীমা উলংঘনক লৈ ডব্লিউটিঅ'ত বিবাদ উত্থাপন হোৱাৰ সম্ভাৱনাৰ সন্মুখীন হৈছে । ভাৰতে ২০১৩ চনৰ বালি শান্তি ধাৰাতকৈ অধিক বৰ্ধিত চৰ্তাৱলীৰ সৈতে ৰাজহুৱা ষ্টকহোল্ডিঙৰ ওপৰত এটা স্থায়ী সমাধান অন্বেষণ কৰিব বিচাৰে ।

এক সমাধান অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ কিয়নো সদস্য ৰাষ্ট্ৰসমূহে শস্যৰ বাবে ভাৰতৰ নিম্নতম সমৰ্থন মূল্য কাৰ্যসূচী, বিশেষকৈ চাউলৰ ওপৰত প্ৰশ্ন উত্থাপন কৰিছে, কিয়নো ৰাজসাহায্যই তিনিবাৰ বাণিজ্য নিয়মৰ অধীনত সীমা উলংঘা কৰিছে । ভাৰতে বিশ্ব বাণী সংস্থাৰ নিয়মৰ অধীনত 'শান্তি ধাৰা' প্ৰয়োগ কৰিছে যাতে সীমান্ত উলংঘনৰ ক্ষেত্ৰত সদস্য দেশসমূহৰ যিকোনো পদক্ষেপৰ বিৰুদ্ধে ইয়াৰ খাদ্য সংগ্ৰহ কাৰ্যসূচী সুৰক্ষিত কৰা যায় ।

আনহাতে কিছুমান উন্নত দেশে যুক্তি দিছে যে ৰাজহুৱা ক্ৰয় আৰু ৰেহাই মূল্যত মজুত ৰখাটোৱে বিশ্বব্যাপী কৃষি বাণিজ্যক বিকৃত কৰে । আনহাতে, ভাৰতে কয় যে তেওঁলোকে খাদ্য সুৰক্ষাৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ যত্ন লোৱাৰ উপৰিও দৰিদ্ৰ আৰু দুৰ্বল কৃষকসকলৰ স্বাৰ্থ সুৰক্ষিত কৰিব লাগিব ।

ভাৰতে মাত মাতিছে যে জনসংখ্যাৰ এক বৃহৎ অংশৰ খাদ্য সুৰক্ষাৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ যত্ন লোৱাৰ উপৰিও দৰিদ্ৰ আৰু দুৰ্বল কৃষকসকলৰ স্বাৰ্থ সুৰক্ষিত কৰিব লাগিব । চৰকাৰে প্ৰধানমন্ত্ৰী গৰীব কল্যাণ অন্ন যোজনাৰ (পিএমজিকেএ) অধীনত প্ৰায় ৮০ কোটি দৰিদ্ৰ লোকক প্ৰতি মাহে ৫ কিলোগ্ৰাম বিনামূলীয়া খাদ্যশস্য প্ৰদান কৰে ।

লগতে পঢ়ক :বিশ্ব বাণিজ্য সংস্থাৰ সন্মিলন, বৃহৎ কৃষিজাত সামগ্ৰী ৰপ্তানিকাৰী দেশসমূহৰ সন্মুখত ভাৰত